Prowadzenie działalności gospodarczej wymaga wiedzy o tym, co jest niezbędne do funkcjonowania firmy. Odpowiednie przygotowanie do biznesu pozwala uniknąć zdarzeń niepożądanych i strat finansowych. Co trzeba wiedzieć?

Często można się spotkać z opinią, że prowadzenie biznesu w Polsce nie jest łatwe. Krajowi przedsiębiorcy muszą mierzyć się z ograniczeniami prawnymi, czy skomplikowanym systemem podatkowym. Jednak mimo to, w Polsce działa wielu przedsiębiorców, generujących nowe miejsca pracy. Od początku lat 2000 mocno zmalało bezrobocie, powstało wiele firm, które odniosły sukces. Aby prowadzić firmę z powodzeniem, trzeba mieć odpowiednią motywację, być osobą przedsiębiorczą, dokładnie poznać rynek, konkurencję i klientów. Konieczne jest także posiadanie odpowiednich funduszy, umożliwiających prowadzenie własnej firmy. Co jeszcze jest istotne dla przedsiębiorców?
Spis treści
Kto może założyć firmę?
Oprócz kompetencji miękkich trzeba mieć także na uwadze wymogi formalne. Status przedsiębiorcy może mieć osoba fizyczna i osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, wykonująca działalność gospodarczą. Polskie przepisy wskazują na swobodę działalności gospodarczej w ustawie z dnia 6 marca 2018 roku Prawo przedsiębiorców.
Art. 2. Podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach.
Co ciekawe w Polsce działalność może prowadzić nawet osoba niepełnoletnia w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej. Jednak w takiej sytuacji podczas zawierania umów wymagana jest zgoda przedstawiciela ustawowego.
Założenie firmy a forma działalności gospodarczej
Możliwości założenia firmy są uzależnione od rodzaju działalności. W przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej firmę może założyć wyłącznie jedna osoba fizyczna. Do założenia spółki cywilnej potrzebnych jest co najmniej dwóch wspólników stanowiących osoby fizyczne, osoby prawne lub jednostki organizacyjne mające zdolność prawną. Tak samo jest w spółce jawnej. Natomiast spółkę partnerską mogę złożyć minimum dwie osoby fizyczne, które mają prawo do wykonywania wolnego zawodu. W innych rodzajach działalności wygląda to następująco:
- spółka komandytowa: dwóch lub więcej wspólników;
- spółka komandytowo-akcyjna: dwóch lub więcej wspólników;
- spółka z ograniczoną odpowiedzialnością: minimum jeden założyciel;
- prosta spółka akcyjna: dwóch lub więcej wspólników;
- spółka akcyjna: minimum jeden założyciel.
Kompetencje dobrego przedsiębiorcy
Nie każdy ma duszę przedsiębiorcy. Prowadzenie firmy wiąże się z dużym poświęceniem czasu i nerwów. Dlatego wiele osób woli pracować na etacie. Pewne cechy charakteru jednak pchają niektóre osoby do założenia własnej działalności. Silna ambicja, zainteresowanie daną branżą, czy potrzeba zbudowania własnej marki sprawiają, że człowiek ma szansę zaistnieć jako przedsiębiorca, dać klientom dobry produkt, czy usługę i stworzyć setki, a nawet tysiące miejsc pracy. Przygotowanie szkolne i treningi umiejętności mogą sprawić, że niemal każdy może stać się ojcem dobrze prosperującego biznesu. Choć nie istnieje jeden stały zestaw cech, który gwarantowałyby, zostanie dobrym przedsiębiorą, to pewne cechy jednak pomagają osiągnąć ten cel. W szczególności są to:
- Umiejętności przywódcze – jest to niezbędna cecha do zarządzania ludźmi. Przedsiębiorca powinien być dobrym liderem, wiedzieć, w jaki sposób motywować zespół, jak przydzielać zadania i dbać o komunikację.
- Potrzeba ciągłego rozwoju – niezależnie od branży, w jakiej działa firma, na przestrzeni lat pojawia się wiele nowych rozwiązań technologicznych. Aby firma była konkurencyjna, powinna inwestować w nowości. Jednak najpierw trzeba się z nimi dobrze zapoznać. Przedsiębiorca powinien się rozwijać i nadążać za nowymi rozwiązaniami w swojej dziedzinie. Aby być na bieżąco ze wszystkim, musi śledzić prawo, czytać czasopisma branżowe i stale monitorować rynek.
- Skłonność do ryzyka – aby coś osiągnąć, najpierw trzeba podjąć ryzyko. Nigdy nie mamy stuprocentowej pewności, że pomysł na biznes wypali. Często na początku działalności trzeba zainwestować niemałą sumę pieniędzy, co wiąże się z ryzykiem, że w razie nieudanej próby otwarcia firmy, pieniądze się nie zwrócą.
- Odporność na stres – prowadzenie biznesu nadwyręża zdrowia psychiczne jej fizyczne. Ktoś, kto spędza dużo czasu w pracy, może nie jeść regularnie i nie spać odpowiednio długo. Własna firma potrafi przysporzyć wiele stresu, gdy np. kontrahenci nie wywiązują się z umowy, problemy techniczne sprawiają, że linia produkcyjna staje, czy wchodzą nowe regulacje prawne, do których przedsiębiorca musi się dostosować. Tylko osoby wytrwałe, które potrafią radzić sobie ze stresem, są w stanie wyciągnąć firmę z ciężkiej sytuacji.
Formy prowadzenia działalność w Polsce
Kwestią, która spędza sen z powiek osobom planującym otworzyć firmę, jest wybór formy prowadzenia działalności. W większości wybór pada na jednoosobową działalność gospodarczą. Jednak do wyboru mamy także spółki. Wybór właściwej formy prowadzenia działalności jest bardzo istotny, ponieważ wpływa na wiele kwestii związanych z działaniem firmy. Różnice występują już na etapie tego, kto może założyć firmę, wyboru nazwy firmy, sposobu założenia firmy. Przykładowo dla jednego rodzaju firmy konieczne jest sporządzenie umowy, a dla drugiego statutu. Różni się także miejsce, w którym trzeba zarejestrować firmę. Niektóre rodzaje działalności wymuszają utworzenie wewnątrz firmy organów, reprezentują je inne osoby, występuje także odmienna odpowiedzialność wspólników za zobowiązania firmy.
Wybór właściwej formy działalności gospodarczej
Różnice występują także w zakresie opodatkowania i prowadzenia księgowości. Jakie formy działalności wyróżniamy?
- Jednoosobowa działalność gospodarcza;
- Spółka cywilna;
- Spółki osobowe: spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa, spółka komandytowa akcyjna;
- Spółki kapitałowe: spółka akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, prosta spółka akcyjna.
Małe i średnie firmy zwykle zakładane są w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej. Często wybór pada także na spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, czy spółkę jawną.
Podczas wyboru formy działalności trzeba wziąć pod uwagę przede wszystkim to, czy planujemy prowadzić firmę samodzielnie, czy przy udziale wspólników. Warto przeanalizować odpowiedzialność, jaką jesteśmy w stanie wziąć na siebie za zobowiązania spółki, czy firmy jednoosobowej, jaka forma opodatkowania nam odpowiada oraz jaki rodzaj księgowości. Ważnym czynnikiem jest także minimalny kapitał potrzebny do założenia firmy. Jeśli przedsiębiorca nie dysponuje odpowiednią kwotą, nie będzie w stanie założyć niektórych form działalności. Różnice w kwestii prowadzenia określonych form działalności wyjaśniamy w dalszej części artykułu.
Jaki wybrać rodzaj opodatkowania?
Osoby prowadzące działalność gospodarczą mogą skorzystać z różnych form opodatkowania podatkiem dochodowym. Możemy wyróżnić podatek dochodowy od osób fizycznych i od osób prawnych. PIT na zasadach dotyczących przedsiębiorców płacą osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą, a także wspólnicy spółki cywilnej od osób fizycznych, partnerskiej i w niektórych przypadkach także jawnej. Do wyboru są trzy formy opodatkowania dochodów działalności gospodarczej. Do niedawna możliwe było skorzystanie jeszcze z 4 rodzaju opodatkowania, czyli karty podatkowej. Aktualnie jednak korzystają z tego sposobu wyłącznie podatnicy, którzy byli opodatkowani w tej formie przed rokiem 2022. Obecnie do wyboru są:
- Opodatkowanie według skali podatkowej na zasadach ogólnych – jest to automatyczna forma opodatkowania. Stawka wynosi 12% podatku minus 3600 zł (kwota zmniejszająca podatek) do kwoty 120 000. Powyżej tej kwoty podatek wynosi 10800 plus 32% nadwyżki przekraczającej 120 000 zł. W ramach skali podatkowej można odliczać ulgi, np. termomodernizacyjną, czy ulgę na ekspansję lub rozwój. Ta forma jest przydzielona przedsiębiorcy, jeśli podczas rejestracji firmy nie wybierze on innej formy opodatkowania.
- Podatek liniowy – jest to forma, która umożliwia stałe opodatkowania jedną stawką w wysokości 19% niezależnie od tego, jakie dochody przedsiębiorca uzyskuje ze swojej działalności.
- Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych – to uproszczona forma opodatkowania działalności gospodarczej. Jej cechą charakterystyczną jest stawka podatku zależna od rodzaju działalności. Najniższa stawka wynosi 2% (przychody ze sprzedaży produktów roślinnych i zwierzęcych pochodzących z własnej uprawy, hodowli lub chowu, przetworzonych w sposób inny niż przemysłowy), najwyższa 17% (przychody osiągane w zakresie wolnych zawodów). Za podstawę opodatkowania ryczałem od przychodów ewidencjonowanych, uznaje się przychód po dokonaniu wszelkich odliczeń. Nie uwzględnia się jednak kosztów uzyskania przychodów w rozliczeniu. Aby skorzystać z opodatkowania ryczałtowego, przychody z poprzedniego roku nie mogą być wyższe niż 2 miliony euro. Przy czym znaczenie ma średni kurs euro ogłaszany przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy października roku poprzedniego.
Wybór właściwej formy opodatkowania jest uzależniony od rodzaju działalności i preferencji przedsiębiorcy. Ryczałt może się okazać opłacalny w sytuacji, gdy przedsiębiorca nie ponosi wysokich wydatków związanych z prowadzeniem działalności. Z kolei podatek liniowy to dobre rozwiązanie dla tych, którzy chcą czuć się stabilnie i mieć pewność co do stawki podatku. Skala podatkowa stanowi natomiast uniwersalny sposób rozliczenia, dla osób, które nie mają ochoty przeprowadzać analiz, lecz wolą sprawdzone rozwiązania.
W przypadku spółki komandytowej, komandytowo-akcyjnej, z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjnej i prostej spółki akcyjnej opłaca się podatek dochodowy od osób prawnych. W tym przypadku stawka podstawowa wynosi 19%, a obniżona stawka dla małych podatników, którzy uzyskują wartość przychodu ze sprzedaży nie więcej niż 1 200 000 euro – 9%.
Przeczytaj także:
- Organizacja eventów – zakres obowiązków organizatora – Poradnik GoWork.pl
- Księgarnia internetowa – pomysł na biznes. Jak otworzyć własną księgarnię internetową?
Jaką księgowość prowadzić?
Księgowość to zdecydowanie jeden z niezbędnych elementów dla funkcjonowania firmy. Na stronie biznes.gov.pl wyszczególniono dokładne wymagania wobec firmy w zakresie prowadzenia księgowości. Kwestia ta jest uzależniona od formy działalności.
W przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej dopuszczalne jest prowadzenie uproszczonej księgowości, w formie księgi przychodów i rozchodów. Po przekroczeniu limitu przychodów w wysokości 2 mln euro konieczne jest przejście na pełną księgowość, czyli prowadzenie ksiąg rachunkowych. Tak samo jest w przypadku spółki cywilnej, spółki jawnej, partnerskiej.
Dla spółki komandytowej, komandytowo-akcyjnej, z ograniczoną odpowiedzialnością, akcyjnej i prostej akcyjnej trzeba prowadzić pełną księgowość w postaci ksiąg rachunkowych. Obowiązkowe jest tworzenie sprawozdań finansowych i sprawdzanie stanu aktywów i pasywów przedsiębiorstwa.
Jaka powinna być nazwa firmy?
Nazwa firmy ma bardzo duże znaczenie dla powodzenia przedsiębiorstwa. Ważne, aby kojarzyła się z usługami, czy produktami, jakie oferuje. Wybierając nazwę firmy, należy mieć na uwadze to, w jaki sposób zostanie odebrana przez klientów. W szczególności nie może być bardzo długa, powinna składać się ze słów, które łatwo można wymówić i zapisać. Najlepiej, by była prosta do zapamiętania. Wybór nazwy jest utrudniony, jeśli przedsiębiorca planuje swoją działalność rozszerzyć również na inne kraje.
Wówczas nazwa powinna być na tyle uniwersalna, by mieszkańcy różnych krajów byli w stanie skojarzyć ją podczas zakupów. Oczywiście nie należy ściągać pomysłów od innych osób, trzeba wymyślić jakąś oryginalną nazwę, która dobrze będzie brzmiała podczas działań marketingowych. Obecnie duża część działalności firmy odbywa się w sieci. Dlatego, zanim wybierzemy nazwy firmy, warto najpierw przeszukać internet, by upewnić się, że domena internetowa o na takiej nazwie jest dostępna, nie będzie konkurować z inną firmą. Jednak i tutaj mamy do czynienia z pewnymi regulacjami.
Formalna nazwa firmy
- Oficjalna nazwa firmy w przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej musi zawierać imię i nazwisko właściciela.
- W przypadku spółki jawnej spółka powinna zawierać nazwisko albo pełną nazwę firmy przynajmniej jednego wspólnika oraz oznaczenie spółki jawnej.
- W spółce cywilnej nie ma twardych regulacji co do nazwy firmy.
- Spółka partnerska powinna zawierać nazwisko przynajmniej jednego partnera oraz zwrot i partner.
- Spółka komandytowa musi zawierać nazwisko albo pełną nazwę firmy przynajmniej jednego komplementariusza i oznaczenie spółki komandytowej.
- Spółka komandytowo-akcyjna zawiera nazwisko albo pełną nazwę firmy przynajmniej jednego komplementariusza i oznaczenie spółki komandytowo-akcyjnej.
- Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może być dowolna z dopiskiem Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością lub Spółka z o.o.
- Prosta spółka akcyjna i spółka akcyjna również mogą mieć dowolną nazwę z oznaczeniem rodzaju spółki.
Gdzie zarejestrować firmę?
Osoba fizyczna rejestruje firmę na wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej CEIDG. Wniosek jest jednocześnie zgłoszeniem do ZUS/KRUS, GUS i Naczelnika Urzędu Skarbowego. Wniosek można złożyć online, podpisując go elektronicznie, w Urzędzie Gminy, dostarczając osobiście lub pocztą. Aby założyć firmę, nie trzeba sporządzać umowy ani statutu. Jak to wygląda w przypadku innych form działalności?
- Spółka cywilna – konieczne jest sporządzenie umowy spółki w formie pisemnej i rejestr w rejestrze REGON. Wspólnicy rejestrują się także w CEIDG.
- Spółka jawna – zawiera się umowę w formie pisemnej. Należy zarejestrować spółkę w Krajowym Rejestrze Sądowym.
- Spółka partnerska – powstaje w oparciu o umowę. Wymaga rejestracji w KRS.
- Spółka komandytowa zawierana przez umowę w formie aktu notarialnego. Wymaga rejestracji w KRS.
- Spółka komandytowo-akcyjna – podstawę jej powstania stanowi statut w formie aktu notarialnego. Spółkę rejestruje się w KRS.
- Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością – powstaje na bazie umowy i rejestracji w KRS.
- Prosta spółka akcyjna – konieczne jest zawarcie umowy i rejestracja w KRS.
- Spółka akcyjna – do jej założenia potrzebny jest statut i rejestracja w KRS.
Stworzenie biznesplanu
Aby założyć firmę, przede wszystkim trzeba mieć na nią pomysł. W uporządkowaniu etapów tworzenia firmy pomaga biznesplan. Jest to dokument, który pomaga przygotować się do otwarcia firmy. Obejmuje cele firmy, jej konkurencje, plan działania, słabe i mocne strony (przy użyciu np. analizy SWOT). Porusza także kwestie finansowe. Biznesplan jest pomocny dla samego przedsiębiorcy, który planuje otworzyć biznes, ale w ramach starań o finansowanie z banku może być także wymagany przez instytucje w drodze ubiegania się o kredyt. Biznesplan obejmuje takie elementy jak:
- Opis przedsięwzięcia – zawiera informacje dotyczące najważniejszych aspektów firmy. Przedsiębiorca ujmuje w nim cel biznesu, wybraną nazwę firmy, misje firmy, koncepcje rozwojowe, opis usług, czy produktów. W tym miejscu można także określić grupę docelową oraz kwestie związane ze zyskami i kosztami, oraz inne prognozy.
- Charakterystyka przedsiębiorstwa – ta część stanowi już stricte opis formalny firmy, dotyczący lokalizacji firmy, formy prawnej, danych kontaktowych firmy i jej założycieli. To także miejsce na określenie kwalifikacji kadry zarządzającej.
- Opis produktu lub usługi – w tej sekcji określamy przedmiot działalności przedsiębiorstwa, czyli oferowane produkty, czy usługi, ich rodzaj, najważniejsze cechy, propozycje ceny, czy koszty produkcji. Jeśli produkty wymagają uzyskania dodatkowych regulacji, na przykład koncesji, czy opinii sanitarnej, także należy o tym wspomnieć. Dobrym rozwiązaniem jest załączenie wizualizacji produktu, rysunku technicznego wraz z opisem poszczególnych elementów i funkcjonalności.
- Rynek i konkurencja – nie da się prowadzić firmy bez analizy konkurencji. Przedsiębiorca musi dobrze znać rynek, na którym chce działać. Konieczne jest określenie możliwości rozwojowych branży w danym regionie, tendencji rynkowych. Trzeba przeanalizować otoczenie zewnętrzne przedsiębiorstwa, potencjalnych klientów, kontrahentów, zagrożenia i szanse, które można wykorzystać.
- Strategia marketingowa – odpowiedni marketing pozwala firmie zaistnieć w branży. Trzeba zadbać o promocję i reklamę firmy, aby klienci dowiedzieli się o jej istnieniu i mieli szanse skorzystać z jej usług. W biznesplanie można zaplanować działania marketingowe, np. kampanie internetowe, czy reklamę w prasie, czy radiu.
- Analiza finansowa – aby założyć firmę, trzeba mieć pieniądze lub znaleźć inwestora, który gotów jest zainwestować w rozwój przedsiębiorstwa. Analiza finansowa to sekcja biznesplanu, w której należy określić perspektywy sprzedaży, niezbędne nakłady finansowe i prognozy dotyczące zysków i strat firmy. To miejsce na uwzględnienie źródeł finansowania. Analiza finansowa umożliwia przedsiębiorcy ocenienie szans firmy na realny zarobek.
- Plany i harmonogram realizacji – jest to pewnego rodzaju kalendarz wszystkich kroków, jakie przedsiębiorca musi podjąć, aby rozkręcić działalność. Każdy etap zakładania działalności należy dokładnie rozplanować, ulokować w czasie i określić narzędzia niezbędne do realizacji etapu. Na końcu biznesplanu można także dodać podsumowanie, pomagające w analizie wszystkich powyższych elementów dokumentu. W ostatniej części zamieszczamy także załączniki, takie jak na przykład dane patentowe, listy referencyjne, czy wyniki badań rynkowych.
Warto także pamiętać o tym, aby dokument był schludny, spójny, czytelny. Treści w nim zamieszczone muszą być logiczne i szczegółowe. Na początku warto także zamieścić streszczenie całości. Biznesplan po stworzeniu warto kilka razy przeczytać, aby jeszcze raz przeanalizować wszystkie aspekty, wprowadzić ewentualne zmiany oraz usunąć błędy.
Plan strategiczny firmy
Nieco podobnym, lecz innym dokumentem od biznesplanu jest plan strategiczny firmy. Oba te dokumenty wykorzystuje się na różnych etapach prowadzenia działalności. Biznesplan obejmuje krótszą perspektywę czasową, zwykle do jednego roku. Biznesplan często przygotowuje się na początku, jeszcze przed założeniem działalności, lub gdy wdrażane są jakieś nowe rozwiązania albo następuje nowy rok. W biznesplanie główne nacisk kładziony jest na zagadnienia związane z finansami firmy, celami sprzedażowymi, jej budżetem. Natomiast plan strategiczny ma charakter długoterminowy. Jak sama nazwa wskazuje, określa strategię przedsiębiorstwa. Może dotyczyć nawet kilkunastu lat. Jest to znacznie szerszy dokument, bardziej szczegółowy, określa cele biznesowe, wizje i misje firmy, plan rozwoju, zarządzanie zasobami ludzkimi, czy wdrażanie nowych technologii.
Majątek przedsiębiorstwa
Aby przedsiębiorstwo dobrze funkcjonowało, przedsiębiorca musi zapewnić majątek podstawowy, niezbędny do wykonywania działalności firmy. Majątek firmy, czyli aktywa, jakimi dysponuje, umożliwiają firmie uzyskiwanie korzyści ekonomicznych poprzez obracanie nimi. Majątek przedsiębiorstwa obejmuje różne elementy między innymi maszyny, budynki, czy materiały i oczywiście środki pieniężne. Majątek dzielimy na aktywa trwałe i aktywa obrotowe. Majątek trwały to wszelkie wartości niematerialne i prawne, np. programy komputerowe, inwestycje długoterminowe, należności długoterminowe, długoterminowe rozliczenia międzyokresowe, prawa autorskie, koncesje, know-how. Z kolei majątek obrotowy to te składniki, które są wykorzystywane w firmie i przynoszą korzyści. Są to rzeczowe składniki majątku, produkty gotowe, niegotowe, materiały, towary, zaliczki na dostawę, należności krótkoterminowe i inwestycje. Oczywiście, aby firma działała, niezbędne jest posiadanie majątku. Trzeba mieć odpowiednie narzędzia umożliwiające wykonywanie pracy, produkcję, czy realizację usług.
Jak sfinansować firmę?
Założenie firmy zawsze wymaga większej bądź mniejszej inwestycji na początek. Niektórzy gromadzą fundusze na założenie działalności, pracując na etacie. Dopiero gdy udaje się uzbierać wystarczającą sumę, decydują się na podjęcie ryzyka. Inni biorą kredyt, który spłacają, gdy firma zarabia. Jednak istnieją również możliwości uzyskania dofinansowań. Podstawę stanowi dotacja z urzędu pracy. Mogą się o nią ubiegać osoby bezrobotne, opiekunowie osób z niepełnosprawnościami i absolwenci KIS i CIS. Wnioskodawca otrzymuje środki na założenie firmy, których nie musi zwracać. Jednak w tym wypadku nie założymy spółki. Dofinansowanie otrzymuje się na rozpoczęcie jednoosobowej działalności gospodarczej. Konieczne do ubiegania się o środki jest posiadanie statusu bezrobotnego. Pieniądze mogą otrzymać osoby, które w ciągu ostatnich 12 miesięcy nie prowadziły działalności gospodarczej ani nie mają zawieszonej działalności. Inne warunki to brak zobowiązań cywilnoprawnych, wobec funduszy celowych, brak karalności za przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu. Wnioskodawca nie może także przerwać stażu, szkolenia, czy przygotowania zawodowego z własnej winy. Maksymalna kwota dotacji na podjęcie działalności wynosi sześciokrotność średniego wynagrodzenia.
Osoby, które nie są bezrobotne, mogą ubiegać się o dotacje z Lokalnych Grup Działania. Warto poszukać informacji o LGD dla mieszkańców poszczególnych gmin. Dużym zainteresowaniem cieszą się także unijne dotacje dla firm. Mogą one być w zależności od programu przyznawane na różne cele, takie jak obniżenie kosztów produkcji, reklama, czy automatyzacja. Jednym z programów na lata 2021-2027 są Fundusze Europejskie Dla Nowoczesnej Gospodarki. Na działalność podawczo-rozwojową, innowacyjną i inwestycyjną można uzyskać wsparcie z programu Ścieżka Smart. Jest to program dedykowany osobom, które rozpoczynają lub rozwijają swoją działalność. Cel finansowania obejmuje między innymi cyfryzację, rozwój kompetencji, czy infrastruktury badawczo-rozwojowej. Inne miejsca, w których warto szukać finansowania działalności, to dotacje z Banku Gospodarstwa Krajowego w formie pożyczki, czy dotacje z PFRON-u w ramach bezzwrotnej pomocy dla osób z niepełnosprawnościami.
Koncesje i pozwolenia
Niektóre rodzaje prowadzonej działalności gospodarczej wymagają podjęcia dodatkowych kroków. Mówimy wówczas o reglamentacji działalności gospodarczej. Przedsiębiorca może potrzebować koncesji, zezwolenia albo wpisu do rejestru działalności regulowanej. W przypadku firm związanych z wykonywaniem określonego zawodu, na przykład adwokata, czy doradcy podatkowego konieczne jest także posiadanie licencji. Najpierw działalność trzeba zarejestrować w CEIDG albo KRS w zależności od formy, a następnie zawnioskować o koncesję, zezwolenie lub wpis do rejestru działalności regulowanej.
Koncesji wymaga np. działalność związana z wydobywaniem kopalin ze złóż, dystrybucją energii elektrycznej, rozpowszechnianiem programów radiowych i telewizyjnych, prowadzeniem kasyn. Z kolei zezwolenia może wymagać działalność związana ze sprzedażą alkoholu, prowadzeniem apteki, czy zbieraniem odpadów. Wpis do rejestru działalności regulowanej dotyczy np. usług detektywistycznych, czy prowadzenia grupowej praktyki lekarskiej.
W firmie potrzebni są pracownicy
Pracownicy są filarem firmy. Realizują usługi, wykonują produkty, dbają o wszystkie aspekty związane z funkcjonowaniem działalności. Przedsiębiorca, tworząc firmę, może zatrudnić osoby na samodzielne stanowiska lub też stworzyć zespoły odpowiedzialne za konkretne obszary działań, na przykład zespół do spraw marketingu, zespół do spraw zarządzania zasobami ludzkimi, czy zespół handlowy. Przedsiębiorca musi znaleźć pracowników o odpowiednich kwalifikacjach. W tym celu trzeba przeprowadzić rekrutację. Pracodawca może podzielić ją na kilka etapów lub zawęzić jedynie do rozmowy kwalifikacyjnej. Rekrutować pracowników można za pośrednictwem urzędu pracy, czy własnej strony internetowej oraz serwisów pracy.
Jak zatrudniać pracowników?
To właśnie w tym ostatnim miejscu pracownicy najczęściej poszukują zatrudnienia. Wystarczy stworzyć odpowiednie ogłoszenie, z wyszczególnionymi wymaganiami wobec pracownika, opisem stanowiska i kwestiami dotyczącymi korzyści z zatrudnienia, takimi jak np. benefity pracownicze, godziny pracy, wynagrodzenie. Zatrudnienie pracownika jednak wiąże się z wieloma formalnościami. Po wybraniu kandydata należy mu zaproponować umowę na okres próbny, na czas określony lub na czas nieokreślony. Na początku warto wykorzystać umowę terminową, która pozwoli sprawdzić, czy pracownik dobrze wykonuję swoje obowiązki. To także szansa dla niego na poznanie środowiska pracy i podjęcie decyzji, czy mu odpowiada. Umowę o pracę trzeba sporządzić przed dopuszczeniem pracownika do pracy. Należy w niej zawrzeć w szczególności rodzaj pracy, miejsce wykonywania pracy, wymiar czasu pracy, termin rozpoczęcia pracy. Następnie w ciągu 7 dni od dnia zawarcia umowy o pracę pracodawca musi poinformować pracownika na piśmie o podstawowych warunkach zatrudnienia. Mowa o urlopie wypoczynkowym, długości okresu wypowiedzenia, czy częstotliwości wypłat wynagrodzenia za pracę.
Kolejnym punktem ważnym w zatrudnieniu pracownika jest przeprowadzenie badań lekarskich. Dzielimy ją na badania wstępne, okresowy i kontrolne. Ważne jest to, że pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań do pracy nie można dopuścić do jej wykonywania. Badania lekarskie wykonuje się na koszt pracodawcy, najlepiej w godzinach pracy. Pracodawca wydaje trzy egzemplarze skierowania na badania – jedno dla placówki medycznej, drugie dla pracownika, trzecie do akt osobowych. Jeśli praca wiąże się z możliwością przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inną osobę, np. w gastronomii, pracownik musi przejść badania sanitarno-epidemiologiczne. Także na pracodawcy ciąży obowiązek zapoznania pracownika z przepisami BHP. Ponadto pracodawca jako płatnik składek zgłasza również pracownika do ZUS i US.
Jakie znacznie ma budowanie marki?
By firma mogła dobrze funkcjonować przez lata, musi zarabiać. Aby to osiągnąć, musi pozyskać klientów. Dlatego tak ważne jest zbudowanie marki. Klienci przywiązują wagę do cech marki, jej jakości, skojarzeń z marką. Dobrze więc jest budować zaufanie klientów i zadbać o rozpoznawalność marki. Jednak rozpoznawalność ta powinna iść w parze z pozytywnym wizerunkiem firmy. Dla firmy ważne jest pozyskanie klientów lojalnych, a więc takich, którzy nie skończą na jednym zakupie, lecz będą wracać do firmy, stanowiąc pewny, powtarzalny zysk. Zbudowanie wyjątkowej marki pozwala zwiększyć konkurencyjność firmy. Wyjątkowa marka wyróżnia się na rynku produktów i usług, przyciąga klientów konkurencji. Klienci są skłonni do wyboru firmy z dobrze zbudowaną marką.
Jak zbudować markę?
Budowanie marki to złożony proces. Przedsiębiorca, który do tego przystępuje, musi w szczególności znać swoją grupę docelową. Zdefiniowanie klienta pozwala określić wartości, które marka powinna reprezentować, aby dotrzeć do swoich klientów i odpowiedzieć na ich potrzeby. Stanowi to podstawę do budowania relacji z klientami i ich zaufania.
Ważnym aspektem jest stworzenie identyfikacji wizualnej marki. Najlepiej z pomocą specjalistów dobrać odpowiednią kolorystykę marki, styl graficzny, czcionkę. Wykorzystując te elementy, można stworzyć logo marki. Znaki wizualne umieszcza się następnie na produktach, w sieci, na papierach firmowych, w palcówkach firmy i uwiecznia na materiałach promocyjnych. Dzięki temu klient szybko poznaje markę, a następnie budzą się w nim skojarzenia z marką, nawet podczas zetknięcia w przestrzeni miejskiej z podobnymi kolorami. Marka jest obecna w jego umyśle i gdy będzie gotowy do zakupu produktów, możliwe, że wybierze właśnie tę markę, którą zna.
Marka powinna także mieć swój język. Jeśli grupę docelową stanowi młodzież, w materiałach promocyjnych można używać slangu. W przypadku firm oferujących usługi finansowe ważna jest elokwencja i profesjonalizm haseł. Obecnie wiele czynności przenosi się do sieci. Dlatego też markę trzeba budować również tam. Warto założyć stronę internetową firmy na Facebooku, gdzie łatwo prowadzić owocną komunikację z klientami. Sama promocja jednak nie wystarcza. Aby marka dobrze się sprzedawała, musi ją cechować wysoka jakość. W produkcji warto wykorzystywać materiały wysokiej klasy. Natomiast firmy usługowe muszą dbać o wysoką jakość obsługi klienta.
Jak wypromować firmę?
Każdy właściciel firmy musi zadbać o jej marketing. Bez tego, wielu klientów nie wie o istnieniu firmy, przez co nie dokonuje w niej zakupów. W konsekwencji przedsiębiorstwo nie zarabia. Aby wypromować firmę, trzeba zadbać o jej działania marketingowe i public relations. Na co należy zwrócić szczególną uwagę?
- Strona internetowa firmy – zanim skorzystamy z usług firmy, lubimy sprawdzać informacje i oceny na jej temat. Strona internetowa jest niezbędna pod kątem informacyjnym i zakupowym. Sklepy mogą prowadzić za pośrednictwem strony sprzedaż wysyłkową, dzięki czemu więcej klientów z całego kraju może zdecydować się na zakup. Z kolei firmy usługowe powinny stworzyć stronę i zamieścić na niej informacje na temat oferowanych usług, wartości firmy, wyróżnień, certyfikatów i osiągnięć. Klienci często szukają także cennika i galerii.
- Social media – obecność firmy w social mediach jest ważnym elementem. Klienci często poszukują firmowego fanpage na Facebooku, czy Instagramie, by obejrzeć zdjęcia firmy, czy poznać więcej informacji na jej temat. To także dobry kanał komunikacji. Dla przedsiębiorcy to przede wszystkim doskonałe narzędzie do promowania swojej firmy. W social mediach można tworzyć treści kształtujące pozytywny PR przedsiębiorstwa. Za pomocą narzędzi biznesowych można dotrzeć do szerszego grona odbiorców, inwestując w kampanie reklamowe.
- SEO – w dobie internetu wiele firm główną część działalności przenosi do sieci. Tam także walczą o pozycję z innymi konkurentami. Samo założenie strony internetowej nie wystarcza. Konieczne jest jej wypozycjonowanie. Ważne, by strona internetowa firmy po wpisaniu w wyszukiwarkę konkretnych haseł znajdowała się jak najwyżej w wynikach. Dzięki temu klient zdecyduje się w nią wejść i prawdopodobnie także skorzystać z usług firmy. W tym celu warto zatrudnić specjalistów od SEO lub skorzystać z usług profesjonalnej agencji.
- Public relations – to w jaki sposób firma jest postrzegana, wpływa na jej zyski. Działania z zakresu public relations pomagają budować wizerunek firmy. Dobrze więc angażować się w działalność charytatywną, delegować pracowników firmy do występu w mediach w roli ekspertów, prowadzić bloga z poradami w zakresie branży. Korzystny jest także udział w konferencjach.
Tak naprawdę powyższe informacje stanowią jedynie niewielką część wiedzy, jaką warto mieć na uwadze podczas prowadzenia firmy. Istnieje wiele kwestii niezbędnych dla funkcjonowania przedsiębiorstwa. O części z nich przedsiębiorca często uświadamia sobie dopiero w trakcie zdobywania doświadczenia w roli biznesmena.
Znaczenie kultury organizacyjnej w efektywnym zarządzaniu
Kultura organizacyjna to nie zbiór korporacyjnych haseł, ale codzienna praktyka – sposób, w jaki pracownicy komunikują się, podejmują decyzje i rozwiązują problemy. To niewidzialna sieć znaczeń, rytuałów i wartości, która może napędzać rozwój lub sabotować najlepsze strategie. Tam, gdzie panuje przejrzystość, zaufanie i otwartość, łatwiej o zaangażowanie i współodpowiedzialność.
W firmie bez spójnej kultury nawet najlepiej opłacany zespół będzie się rozchodził jak źle zszyte ubranie. Dlatego liderzy powinni dbać nie tylko o wskaźniki, ale też o ducha zespołu – bo to właśnie on decyduje, czy firma przetrwa kryzysy i skokowe zmiany. Kultura organizacyjna to nie dodatek – to rdzeń.
Rola innowacji i adaptacji w dynamicznym środowisku biznesowym
Świat biznesu nie znosi stagnacji – dziś wygrywa nie ten, kto jest największy, lecz ten, kto potrafi się najszybciej przystosować. Innowacja to nie tylko wielkie odkrycia i nowe technologie – to także umiejętność redefiniowania procesów, struktur i relacji z klientem. Adaptacja natomiast pozwala nie tyle reagować, co wyprzedzać rynkowe trendy.
Firmy, które zrozumiały, że zmiana to norma, a nie wyjątek, tworzą przewagę konkurencyjną na lata. Odwaga do eksperymentowania, uczenia się na błędach i wdrażania niestandardowych rozwiązań – to właśnie dziś stanowi miarę nowoczesnego zarządzania. Innowacja to nie fanaberia. To konieczność.