To koniec użytkowania wieczystego. Prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę w sprawie likwidacji użytkowania wieczystego. W konsekwencji firmy, osoby fizyczne i spółdzielnie mieszkaniowe będą mogły wykupić grunty.
Koniec użytkowania wieczystego – co z gruntami?
Nowelizacja ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych oraz niektórych innych ustaw umożliwi firmom, osobom fizycznym i spółdzielniom mieszkaniowym przejęcie na własność gruntów, z których korzystają w ramach użytkowania wieczystego. To niejedyne zmiany w nieruchomościach. Nowelizacja zakłada także przyspieszenie rozwoju społecznych agencji najmu SAN (podmioty pośredniczące między właścicielami mieszkań na wynajem a osobami, które nie mają możliwości wynajęcia mieszkania na warunkach rynkowych) i zmiany dotyczące podatku od czynności cywilnoprawnych (nabycie pierwszego mieszkania zwolnione z PCC). Według Kancelarii Prezydenta RP, ustawa ma na celu głównie umożliwić nabycie praw własności użytkowaniu wieczystym gruntów, które do tej pory nie uległy uwłaszczeniu.
Użytkowanie wieczyste – cena wykupu gruntów
Zgodnie z nowelizacją cena nieruchomości nabywanej przez użytkownika wieczystego w przypadku przedsiębiorcy będzie wynosić minimum 20-krotność dotychczasowej opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste. Różnica między wartością rynkowa gruntu a ustaloną ceną będzie mogła zostać rozliczona w ramach pomocy de minimis. Opłata będzie konieczna w razie przekroczenia limitu pomocy de minimis. Jeśli grunt nie był wykorzystywany na rzecz działalności gospodarczej, wówczas cena wyniesie 20-krotność opłaty dotychczasowej.
W ciągu roku od momentu obowiązywania ustawy, użytkownik wieczysty będzie mógł złożyć wniosek o sprzedaż nieruchomości na jego rzecz (bez uwzględnienia gruntów, dla których użytkowanie wieczyste zostało ustanowione po 31.12.1997 r. i gruntów Skarbu Państwa przekazanych Krajowemu Ośrodkowi Wsparcia Rolnictwa, Agencji Mienia Wojskowego, Lasom Państwowym czy parkom narodowym). W razie płatności jednorazowej cena gruntu Skarbu Państwa ma wynieść 20-krotność dotychczasowej opłaty rocznej użytkowania. Przy płatności ratalnej będzie to równowartości 25 opłat rocznych. Samorządy mogą negocjować cenę z nabywcą, lecz finalnie nie może ona wynieść więcej niż wartość rynkowa gruntu.
Źródła: businessinsider.com.pl, gazetaprawna.pl
W 2025 roku w Polsce zakończyła się epoka użytkowania wieczystego, a tysiące osób fizycznych, firm i spółdzielni zyskało możliwość wykupu gruntów na własność na bardzo korzystnych warunkach. Nowe przepisy pozwoliły na nabycie gruntów za 20-krotność dotychczasowej opłaty rocznej, co w praktyce często oznaczało cenę znacznie niższą od wartości rynkowej. Samorządy miały obowiązek sprzedawać grunty zainteresowanym użytkownikom, jeśli tylko wniosek został złożony w wyznaczonym terminie, co wywołało prawdziwą lawinę uwłaszczeń w całym kraju. Wyłączone z tej rewolucji zostały jednak grunty należące do Lasów Państwowych, KOWR, parków narodowych oraz Agencji Mienia Wojskowego.
Dodatkowym udogodnieniem dla obywateli było zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych przy zakupie pierwszego mieszkania, co zachęciło wiele osób do wejścia na rynek nieruchomości. Nowelizacja ustawy przyspieszyła także rozwój społecznych agencji najmu, ułatwiając dostęp do mieszkań osobom o niższych dochodach. Wprowadzone zmiany zlikwidowały niepewność i coroczne podwyżki opłat, które przez lata były zmorą użytkowników wieczystych. To historyczna zmiana, która otworzyła nowy rozdział w polskim prawie nieruchomości i dała silny impuls do inwestycji na rynku mieszkaniowym.
