Po czym poznać lidera?

Lider to niezwykle ważne stanowisko, jest bowiem odpowiedzialny zarówno za kontrolę i wyniki, jak i za motywację oraz pomoc w kryzysowych sytuacjach. Dobry lider jest dla wielu pracodawców bezcenny, ponieważ to właśnie dzięki niemu zespół pracuje efektywnie. Jak zatem wybrać odpowiedniego lidera?

Dobry lider to podstawa dobrze działającego i zmotywowanego zespołu. Trudno prowadzić firmę bez osób, które będą wspierały Cię w codziennym nadzorowaniu i rozdzielaniu zadań między pracowników. Co więcej, osoba na stanowisku lidera jest odpowiedzialna za szereg innych obowiązków, które sprawiają, że przedsiębiorstwo działa jak dobrze naoliwiona maszyna. Niestety, tak jak dobry lider może sprawić, że zespół wzbije się na wyżyny wydajności, tak samo zły lider może sprawić, że team zupełnie opadnie z sił lub, co gorsza – ludzie zaczną odchodzić. Okazuje się bowiem, że jedna z głównych przyczyn związanych z odejściami pracowniczymi są kierownicy, liderzy, czy managerowie, którzy źle wpływają na swoich podwładnych i tworzą toksyczną atmosferę w pracy. Jeśli więc zależy Ci, aby Twoja firma była miejscem, w którym ludzie chcą pracować, rozwijać się i razem z Tobą współtworzyć przedsiębiorstwo, musisz postawić na prawdziwego lidera. Jednak jak go znaleźć? Na co zwrócić uwagę przy wyborze?

Lider – kto to?

Lider to osoba, która przejmuje na siebie odpowiedzialność za działanie zespołu. Kwalifikacje zawodowe oraz doświadczenie to główne kompetencje dobrego lidera, choć znaczna część umiejętności zawodowych to kompetencje miękkie. W Encyklopedii Zarządzania możemy znaleźć następująca definicję tego terminu:

Lider (przywódca) jest to osoba, która ma za zadanie zarządzanie, przewodzenie pewną grupą ludzi. Inaczej nazywany jest często przywódcą, wodzem, decydentem. Ma on prawo do dominowania nad podwładnymi, oceniania ich, a także ustalania składu zespołów, którymi zarządza. Lider w zespole powinien być doświadczony i wykazywać się mądrością.

Choć fragment o „dominowaniu nad podwładnymi” może budzić pewne kontrowersje, to jednak nie idzie pominąć tego, że to właśnie jest jedno z kluczowych zadań lidera. Nie oznacza to jednak, że władze sprawuje on twardą ręką i odgrywa rolę tyrana. Lider to tak naprawdę nowsza wersja kierownika, który właśnie z władcy autorytarnego przeobraził się ustrój demokratyczny, w którym organem władzy jest właśnie lider. Prawdziwy lider bowiem sam podejmuje decyzje i bierze na siebie odpowiedzialność, ale jednocześnie słucha głosu swoich pracowników i ściśle z nimi współpracuje, aby razem stworzyć kolejny projekt lub przekroczyć kolejne biznesowe granice.

Czy lider jest potrzebny w firmie?

Dobry lider jest potrzebny w każdej większej firmie. Dlaczego? Ponieważ to on odpowiada za to, aby ta firma sprawnie działała. Oczywiście bardzo wiele aspektów zależy również od samego pracodawcy, jednak jeśli chcesz, aby Twoja obecność nie była konieczna przy wszystkich, nawet najmniejszych obowiązkach Twoich podwładnych, to warto zdecydować się na powołanie lidera. On pełni także funkcję pewnego rodzaju łącznika między Tobą a pracownikami. Dzięki temu jesteś w stanie skupić się tylko na najważniejszych rzeczach związanych z prowadzeniem biznesu, a lider będzie pilnował, abyś mógł to robić bez szkody dla przedsiębiorstwa.

Natomiast z punktu widzenia pracownika, szczególnie jeśli mówimy o dużej firmie, to lider jest pierwszą osobą, do której zwraca się on z problemami lub zgłasza codzienne trudności. Ma wobec niego mniejszy dystans niż wobec właściciela. Dlatego też może poinformować lidera, że skończyły się rękawice ochronne na hali, natomiast jest to mały problem, który niekoniecznie powinien być zgłaszany bezpośrednio do pracodawcy. Wyobraźmy sobie sytuację, że jesteś właścicielem biznesu, w którym pracuje około 50 osób. Jest to średnie przedsiębiorstwo. W momencie jeśli musiałbyś samodzielnie kontrolować wszystkie działy i rozdzielać zadania oraz dodatkowo załatwiać jeszcze sprawy związane z prowadzeniem biznesu istnieją marne szanse, że wszystko by dobrze zagrało. Natomiast jeśli oddelegujesz do poszczególnych spraw liderów, którzy w Twoim imieniu dopilnują, aby wszystkie zadania i działania pracowników były wykonane dobrze i efektywnie, to istnieją spore szanse, że na koniec dnia, miesiąca i roku firma wyjdzie na plus, a Ty będziesz miał jeszcze włosy na głowie.

Jakie cechy ma lider?

Zachowania lidera w znacznym stopniu odbijają się na pozostałych pracownikach, dlatego niezwykle ważne jest, aby przejawiał on pewne cechy, które zagwarantują to, że dobry lider udźwignie ciężar odpowiedzialności i swoimi działaniami wpływie pozytywnie na podwładnych. Jednak jakie cechy powinien mieć dobry lider?

• Umiejętność słuchania

Jest to niezwykle ważne, ponieważ lider ma nie tylko kierować zespołem, ale także z nim współpracować. Warto pamiętać, że pracownicy – nawet Ci najniższego szczebla – znają działanie firmy od podszewki i potrafią zwrócić uwagę na procesy ułatwiające, o których często Ty byś nie pomyślał. Co więcej, to właśnie od nich zależy w dużej mierze sprawne działanie firmy, a przecież to właśnie oni wiedzą, co trzeba zrobić, aby ich praca mogła iść szybciej, sprawniej i bardziej efektywnie. Słuchający, dobry lider jest potrzebny nie tylko do tego, aby poznać sposoby na wydajniejszą pracę – musi on także słuchać swoich pracowników, w momentach, gdy czuja się niedoceniani, mają spadki motywacji lub nie są zadowoleni z posunięć pracodawcy. Nieodpowiednie warunki pracy, nieprzyjemna atmosfera czy niesprawny employer branding to główne przyczyny spadku motywacji, a w rezultacie wypalenia zawodowego i między innymi odejścia z pracy. Dobry lider wysłucha i będzie próbował znaleźć rozwiązanie.

• Umiejętność podejmowania trudnych decyzji

Mocne strony lidera to także jest osobowość i nastawienie, które przyjmuje w stresujących sytuacjach. Zdarza się, że w pracy lidera konieczna jest reprymenda dla członków zespołu bądź trzeba kogoś zwolnić. Niestety są to sytuacje nieprzyjemne, ale jednak na stałe połączone z prowadzeniem i współtworzeniem firmy. Osoba zajmująca pozycję lidera musi podjąć się takich wyzwań i co więcej, musi być cały czas pewny siebie w tym co robi.

Trudne decyzje wiążą się także z koniecznością brania na siebie odpowiedzialności za działania, które nie zawsze mogą przynieść zamierzony skutek. Jeśli dochodzi do sytuacji kryzysowej i wszystko dzieje się bardzo dynamicznie, to lider musi stanąć na wysokości zadania i wydać polecenia oraz podzielić obowiązki biorąc na siebie ciężar takiej, a nie innej decyzji.

• Chęć do rozwoju

Często zapomina się o tym, że bycie liderem to nie tylko rozkazy i trudne decyzje, to także presja, aby ciągle rozwijać swoje kompetencje zawodowe. Trudno wyobrazić sobie, aby lider mógł zbudować autorytet w zespole, w którym pracownicy są lepiej wykształceni od niego. Co więcej – ciągle zmieniają się technologie, pojawia się nowa wiedza. Dzieje się tak niezależnie od branży, dlatego tak istotne jest, aby lider nie został w tyle. Ciągłe podnoszenie swojej poprzeczki to klucz do zbudowania autorytetu i motywacji w zespole.

• Umiejętność rozwiązywania konfliktów

dobrym liderem jest osoba, która posiada szereg kompetencji miękkich, taki jak właśnie umiejętność rozwiązywania konfliktów. Na pierwszy rzut oka może się wydawać to zbędne, jednak każde przedsiębiorstwo boryka się z wewnętrznymi kłótniami i nieporozumieniami, które ostatecznie rzutują na wiele aspektów działalności firmy. Dobry przywódca zawsze pilnuje swojego zespołu i dba o swoich ludzi również wtedy, gdy pojawiają się konflikty. Powinien więc zaangażować się w jak najszybsze rozwiązanie sporu i to w taki sposób, aby żadna ze stron nie czuła się pokrzywdzona. Rozwiązywanie konfliktów we współczesnych firmach to supermoc.

• Lojalność

W byciu liderem lojalność to niezwykle istotne pojęcie, które jednocześnie trudno wprowadzić w życie. Osoba, która chce być skutecznym liderem, powinna bowiem umieć zachować lojalność jednocześnie wobec pracodawcy, jak i wobec zespołu, a niestety czasami jest to trudno pogodzić. Co w takiej sytuacji? Dobrego przywódcę można poznać po tym, że potrafi on wyważyć lojalność między tymi dwoma biegunami, a jednocześnie bronić własnego zdania i przedstawiać własną perspektywę. Dobry lider żadnej ze stron tej relacji nie mówi tego, co chciałaby ona usłyszeć – wręcz przeciwnie musi myśleć o firmie i zachować lojalność względem pewnych idei i wartości biznesowych, które przyświecają przedsiębiorstwu, a nie zawsze pracodawcy.

Jak wybrać dobrego lidera?

Jeśli chcesz wybrać dobrego lidera spośród pracowników, musisz wiedzieć, że pozytywne nastawienie to często za mało. Owszem uśmiechnięty lider dobrze wygląda na zdjęciach promocyjnych, jednak w prawdziwym życiu firmy chodzi o coś więcej. Skuteczny lider to bowiem nie tylko uśmiechnięty pracownik, który ze wszystkim pożartuje. To osoba, której działania inspirują i motywują pracowników. Dzięki swojemu autorytetowi i wiedzy zapewnia on poczucie bezpieczeństwa podwładnym, który mogą w spokoju skupić się na swoich obowiązkach. Jeśli każdy wie, co ma robić, oraz przed kim odpowiada, to wtedy nadzorowanie takich procesów jest łatwiejsze i bardziej skuteczne. Co więcej, pracownik, który ma jasno określony priorytety może w spokoju skupić się na swoich zadaniach i nie tracić czasu na zdobywanie informacji, wytycznych czy szukanie osoby, która chciałaby zaakceptować owoce jego pracy, aby mógł je puścić dalej.

Jeśli więc chcesz wybrać dobrego lidera spośród pracowników, zorganizuj rekrutację wewnętrzną na to stanowisko. Dzięki temu zainteresowane osoby przygotują opisy swoich umiejętności i zaprezentują swoje kwalifikacje, a Ty na podstawie codziennych obserwacji oraz uzupełnionych w procesie rekrutacji informacji, będziesz miał pełniejszy obraz tego, kto powinien zostać liderem.

Po czym poznać lidera?

Jednak na co zwrócić uwagę wybierając lidera? Jakie cechy świadczą o tym, że dany pracownik nadaje się na lidera? Oto kilka przykładów cech, które mogą świadczyć o tym, że dana osoba jest materiałem na lidera:

• Dotrzymuje tajemnic

Dotrzymywanie tajemnic – szczególnie tych poruszanych na indywidualnych spotkaniach – to ważny wyznacznik profesjonalizmu pracowników. Jeśli w firmie zauważysz, że jest osoba, która nie angażuje się w zbiorowe omawianie szczegółów rozmów z szefem, to warto zacząć przyglądać się takiemu kandydatowi dokładniej.

• Dotrzymuje obietnic

Dotrzymywanie obietnic to ważny aspekt budowania zaufania w relacji pracownik-pracodawca. Jeśli w Twojej firmie jest osoba, która zawsze dotrzymuje obietnic danych Tobie lub współpracownikom to być może właśnie znalazłeś dobrego lidera (team lidera).

• Potrafi rozmawiać ze wszystkim osobami w miejscu pracy

Jeśli widzisz, że pracownik czuje się swobodnie zarówno w rozmowie z Tobą, czy kadrą zarządzającą, a także świetnie radzi sobie towarzysko wśród ludzi w swoim zespole to znaczy, że potrafi odnaleźć się w każdym środowisku jak i zjednać sobie przychylność ludzi niezależnie od pozycji w firmie. Dobry lider to osoba, która wie, w jaki sposób rozmawiać z innymi, aby czuli się oni swobodnie w takiej konwersacji. To ważna umiejetność – w końcu ma on zostać łącznikiem pomiędzy Tobą a pracownikami.

• Ma wysokie oczekiwania wobec siebie i współpracowników

Kandydat na lidera to osoba, która stawia swoją poprzeczkę coraz wyżej. Jeśli w Twojej firmie wyróżnia się pracownik, który ciężko pracuje, aby każdy projekt był najwyższej jakości lub angażuje się w różnego rodzaju szkolenia i kursy wewnątrzzakładowe możesz przypuszczać, że jest to człowiek, który świetnie poradziłby sobie na stanowisku lidera.

• Opanowanie i spokój

Pracownik, który szybko traci cierpliwość, to nie jest najlepszy kandydat na lidera. Musi być to osoba opanowana, spokojna, która twardo stąpa po ziemi i świetnie odnajduje się w sytuacjach stresowych. Ma plan działania ułożony z góry, a jeśli coś nie wypali, to współpracuje on z innymi ludźmi w zespole, aby wysiłek wkładany w projekt nie poszedł na marne.

• Zaangażowanie

Sam w pewien sposób jesteś liderem więc wiesz doskonale, jak duże znaczenie zaangażowanie. Dobry przywódca to osoba, która naprawdę chce działać na sukces firmy, ponieważ identyfikuje się z wartościami i ideami przyświecającymi marce. Dzięki temu, że grupa widzi zaangażowanie i oddanie lidera, zaczyna również rozwijać w sobie dążenie do wspólnego celu, które jest głównym motorem napędowym. Pracownik, który jest naprawdę zaangażowany w swoje obowiązki, może okazać się doskonałym liderem.

Wspieranie rozwoju pracowników przez lidera

Dobry lider nie tylko dba o własny rozwój, ale także aktywnie wspiera rozwój członków swojego zespołu. Warto regularnie organizować rozmowy rozwojowe, podczas których można wspólnie określić cele i ścieżki kariery pracowników. Zachęcaj zespół do udziału w szkoleniach oraz dziel się wiedzą i doświadczeniem, aby motywować innych do nauki. Wspieranie inicjatyw pracowników i docenianie ich osiągnięć buduje zaufanie oraz wzmacnia zaangażowanie w realizację celów firmy. Pamiętaj, że zespół, który się rozwija, jest bardziej innowacyjny i odporny na wyzwania.

Budowanie kultury otwartej komunikacji

Tworzenie atmosfery otwartej komunikacji to jeden z kluczowych elementów skutecznego przywództwa. Zachęcaj pracowników do dzielenia się pomysłami, uwagami i konstruktywną krytyką bez obaw o negatywne konsekwencje. Regularnie organizuj spotkania zespołowe, na których każdy może zabrać głos i przedstawić swoje spostrzeżenia. Słuchaj aktywnie i reaguj na zgłaszane potrzeby lub problemy, co pozwala szybko rozwiązywać trudności i buduje wzajemny szacunek. Otwarta komunikacja sprzyja lepszej współpracy, minimalizuje konflikty i zwiększa efektywność pracy całego zespołu.