Niezaszczepieni pracownicy zostaną wysłani na bezpłatny urlop? Nowelizacja ustawy

Wysyłanie niezaszczepionych pracowników na bezpłatny urlop to tylko jedna z propozycji, które mają wejść w życie wraz z nowelizacją ustawy o zwalczaniu COVID-19. Pracodawcy będą mogli wpływać na swoich pracowników na kilka różnych sposobów. Co się zmieni?

Wygląda na to, że rząd szuka nowych pomysłów na “zachęcenie” społeczeństwa do wzięcia udziału w programie szczepień. Czwarta fala koronawirusa nadchodzi wielkimi krokami, a według specjalistów liczba w pełni zaszczepionych osób nie jest wystarczająca. W związku z tym politycy planują wprowadzić pewne zmiany i zaostrzyć przepisy dotyczące odmowy szczepienia na COVID w pracy. Pracodawcy będą mogli oczekiwać pokazania certyfikatu już na rozmowie o pracę. Natomiast tych z zatrudnionych, którzy nie chcą się zaszczepić, mogą spotkać nieprzyjemne konsekwencje. 

Chcesz zmienić pracę? Sprawdź oferty pracy w Bydgoszczy na GoWork.pl

Niezaszczepieni a urlop bezpłatny – szef będzie mógł ukarać pracownika?

W wykazie prac legislacyjnych rządu można znaleźć opis zmian, które będą dotyczyły niezaszczepionych pracowników. Większość z nich nie spodoba się przeciwnikom szczepień, ponieważ pracodawcy będą mogli niejako ukarać osoby, które ich unikają. Co to znaczy? W treści wykazu możemy znaleźć kilka ciekawych informacji:

[…] przewiduje się wprowadzenie rozwiązań, które pozwolą pracodawcom uzyskiwać informacje dotyczące zaszczepienia, faktu przebycia zakażenia SARS-CoV-2 lub posiadania ważnego negatywnego wyniku testu diagnostycznego w kierunku SARS-CoV-2.

Co więcej, jeśli pracodawca otrzyma informację o braku szczepienia, może wysłać niezaszczepionego pracownika na urlop bezpłatny lub oddelegować go do innych zadań:

Proponuje się, aby w przypadku osoby, która przekazała informację o braku zaszczepienia przeciwko COVID-19 etc., pracodawca mógł delegować tę osobę do pracy poza jej stałe miejsce pracy lub do innego rodzaju pracy, z wynagrodzeniem odpowiadającym rodzajowi pracy albo skierować na urlop bezpłatny.

Nie tylko bezpłatny urlop dla niezaszczepionych. Co jeszcze będzie mógł szef?

To nie koniec ograniczeń dla osób, które unikają szczepień na COVID-19. Z opisu prac legislacyjnych wynika, że nawet przyszły pracodawca będzie mógł poprosić o okazanie certyfikatu zaszczepienia, faktu przebycia zakażenia SARS-CoV-2 lub posiadania ważnego negatywnego wyniku testu diagnostycznego w kierunku SARS-CoV-2. 

Ustawa da możliwość weryfikacji już na etapie rozmowy o pracę z przyszłym pracownikiem.

Ustawa o zwalczaniu COVID a szczepienia – nowelizacja dla przedsiębiorców

Również przedsiębiorcy mogą się spodziewać pewnych zmian, które dotkną funkcjonowania ich firm. Chodzi o ustawę z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, a dokładnie o zawarty w niej art. 46b. W obecnej formie mówi on, że w czasie epidemii można ustanowić czasowe ograniczenie określonych zakresów działalności przedsiębiorców.

Po zmianach przedsiębiorca nie musi podlegać takiemu ograniczeniu, jeśli będzie świadczył usługi osobie zaszczepionej, z negatywnym wynikiem testu na COVID lub z zaświadczeniem o przebyciu choroby.

Bezpłatny urlop a szczepienie – aktualizacja 2024

Pomysł wysyłania niezaszczepionych pracowników na bezpłatny urlop, który w 2021 roku wywołał szerokie dyskusje i kontrowersje w Polsce, nie został ostatecznie wprowadzony w życie w planowanej formie. Wprawdzie rozważano przepisy, które miały pozwolić pracodawcom pytać o szczepienia pracowników, a także oddelegować niezaszczepionych na inne stanowiska lub wysłać na bezpłatny urlop, ale regulacje te spotkały się z poważnym sprzeciwem społecznym i prawnym, co doprowadziło do ich złagodzenia.

W odpowiedzi na sprzeciw organizacji praw pracowniczych i obawę o prywatność, rząd nie wprowadził wprost mechanizmów przymusowych. Ustalono, że pracodawcy mogą podejmować kroki mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa sanitarnego, jednakże zakres ich uprawnień pozostaje ograniczony do rekomendacji. Dodatkowo, przepisy pozwalają pracodawcom na weryfikację stanu zdrowia jedynie w określonych sytuacjach, jak podczas lockdownów lub zagrożeń epidemiologicznych.

W praktyce oznacza to, że osoby niezaszczepione nie są zobowiązane do urlopu bezpłatnego. W 2024 roku aktualne przepisy dotyczące urlopu bezpłatnego nie zostały zmienione w odniesieniu do statusu szczepień, a pracownicy mogą sami decydować o wzięciu takiego urlopu, bez związku z obowiązkami sanitarnymi.