Brak zgody na szczepienie na COVID-19 w firmie – jakie wiążą się z tym konsekwencje? Czy pracodawca może nas ukarać? Poniżej wyjaśniamy, co dzieje się w przypadku odmowy szczepienia na koronawirusa w zakładzie pracy.
[News archiwalny]
W pierwszych miesiącach pandemii gorącym tematem było przede wszystkim tempo opracowywania szczepionki. Gdy w końcu udało się opracować odpowiednią szczepionkę, w mediach zawrzało na temat szczepień. Nie każdy chce przyjąć swoją dawkę. Ludzie obawiają się szkodliwości nieznanej i tak szybko opracowanej substancji.
Czy w sytuacji, kiedy pracownik odmówi szczepienia na koronawirusa, pracodawca może nałożyć na niego karę porządkową lub zwolnić go z pracy? Czy brak zgody na szczepienie na COVID-19 jest możliwy? Czy WSZYSTKIE osoby zatrudnione muszą obowiązkowo przyjąć szczepionkę?
Te pytania zadaje sobie co drugi polski pracownik. Sprawdźmy więc, co na ten temat sądzą eksperci.
Odmowa szczepienia na koronawirusa: konsekwencje
Jakie są konsekwencje odmowy szczepienia na COVID-19? Przede wszystkim to pracownik decyduje, czy chce przyjąć szczepionkę. Pracodawca może jedynie zorganizować kampanię informacyjną lub rozesłać zachęcające e-maile do osób zatrudnionych w swojej firmie. Nie ma żadnych przepisów prawnych, które dawałyby prawo do nałożenia kary porządkowej lub wręczenia wypowiedzenia z pracy pracownikowi, który nie chce się zaszczepić.
Zobacz też: Odmowa noszenia maseczki w pracy
– Narodowy Program Szczepień budzi wiele emocji, zarówno wśród pracodawców, jak i pracowników, którzy zgłaszają wątpliwości dotyczące powszechnego szczepienia na COVID-19. Sytuacja zmienia się bardzo dynamicznie, jednak – póki co – pracodawca nie ma możliwości wymuszenia na pracowniku, aby ten się zaszczepił, ponieważ samo szczepienie jest dobrowolne. Potwierdza to m.in. katalog szczepień obowiązkowych zawarty w rozporządzeniu Ministra Zdrowia, w którym nie wymienia się szczepienia na koronawirusa. Nic nie stoi jednak na przeszkodzie, aby pracodawca zachęcał zatrudnionych oraz kandydatów do szczepień, a w dalszej kolejności – umożliwiał im szczepienie, np. poprzez przyznanie dodatkowego czasu wolnego lub benefitów – wyjaśnia na portalu StrefaBiznesu.pl Izabela Lubińska, kierowniczka działu Kadr i Płac w Grupie Progres.
Brak zgody na szczepienie na COVID-19 i konsekwencje jakie z tym się wiążą, mogłaby znieść odpowiednia ustawa, która na ten moment nie została jeszcze wprowadzona w życie.
Brak zgody na szczepienie na COVID-19: czy pracodawca może powołać się na przepisy BHP?
Czy pracodawca może namówić swojego pracownika do zaszczepienia się na COVID-19, powołując się na przepisy BHP? Czy na tej podstawie pracownik nie może odmówić szczepienia na koronawirusa?
– W mojej ocenie, pracodawca pomimo obowiązku zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, nie jest uprawniony do tego, aby zobowiązać pracownika do poddania się szczepieniu ochronnemu. Potwierdza to uzasadnienie do wyroku WSA w Białymstoku z 30.01.2020 r. (sygn. akt II SA/Bk 869/19, LEX nr 2784132), zgodnie z którym nikt nie ma prawa zmusić pracownika do ochrony swojego zdrowia poprzez szczepienia profilaktyczne i pracownik ma prawo odmówić poddania się takim szczepieniom – tłumaczy na stronie Prawo.pl Marcin Stanecki, radca prawny.
Zobacz też: Przymusowy test na COVID-19
Według Kodeksu pracy (art. 207) obowiązkiem pracodawcy jest zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, a także dbanie o jego życie i zdrowie. – W dalszym ciągu jest on ograniczony obowiązującymi przepisami, które na tę chwilę nie dają mu możliwości traktowania szczepienia na COVID-19 jako obowiązkowego – twierdzi Izabela Lubińska na portalu Stefabiznesu.pl.
Brak zgody na szczepienie na COVID-19: co w sytuacji, jeśli połowa pracowników się zaszczepi, a druga połowa tego nie zrobi?
Wielu pracowników zastanawia się również, co zrobić w sytuacji, kiedy grupka pracowników w ich zakładzie pracy odmawia szczepienia na COVID-19. Czy wtedy wolno im przebywać w tym samym pomieszczeniu z osobą niezaszczepioną? Jak w tym wypadku interpretować przepisy BHP o bezpiecznych i higienicznych warunkach pracy?
Jak czytamy w Strefie Biznesu, Izabela Lubińska, kierowniczka Działu Kadr i Płac w Grupie Progres uważa, że w tym wypadku można zastosować możliwość izolowania niezaszczepionych pracowników. – Może dojść do sytuacji, w której pracodawca podejmie decyzję o przeniesieniu nieszczepionego pracownika na inne stanowisko, zmniejszające ryzyko zakażenia pozostałych zatrudnionych. Może się przy tym powołać na aktualne przepisy związane z ochroną zdrowia innych pracowników oraz zasadami BHP. Jeśli takiego stanowiska nie będzie w stanie zapewnić, to dalsze pełnienie obowiązków przez niezaszczepionego pracownika może okazać się niemożliwe i doprowadzić do rozwiązania umowy o pracę – wyjaśnia Lubińska.
Brak zgody na szczepienie na COVID-19: kiedy pracodawca ma prawo zaproponować szczepienie?
Zgodnie z art. 222 [1] Kodeksu pracy, wymaganie od pracownika szczepienia na koronawirusa byłoby możliwe jedynie przy wykazaniu, że jest to konieczne z uwagi na wykonywanie obowiązków zawodowych w warunkach narażenia na działanie szkodliwych czynników biologicznych. Pracodawca jest wtedy zobowiązany do stosowania wszystkich niezbędnych i dostępnych środków, które wyeliminują lub ograniczą jakiekolwiek ryzyko.
Zgodnie z rozporządzeniem ministra zdrowia z 22 kwietnia 2005 roku w sprawie szkodliwych czynników biologicznych w środowisku pracy oraz ochronie zdrowia zawodowo narażonych na te czynniki, prace związane z narażeniem na działanie szkodliwych czynników odbywają się w:
- Jednostkach ochrony zdrowia
- Rolnictwie
- Zakładach produkcji żywności
- Miejscach, podczas których dochodzi do kontaktu ze zwierzętami
- Laboratoriach klinicznych, weterynaryjnych oraz diagnostycznych
- Przy oczyszczaniu ścieków
- Zakładach gospodarki odpadami
- Innych okolicznościach, podczas których dochodzi do narażenia na działania czynników biologicznych
W powyższych przypadkach brak zgody na szczepienie na COVID-19 byłoby bardzo nieodpowiedzialne, a pracodawca miałby prawo żądać od osoby zatrudnionej zaszczepienia na koronawirusa.
Szukasz pracy w Częstochowie? Koniecznie aplikuj na nasze oferty -> Praca Częstochowa
„Może dojść do sytuacji, w której pracodawca podejmie decyzję o przeniesieniu nieszczepionego pracownika na inne stanowisko, zmniejszające ryzyko zakażenia pozostałych zatrudnionych. Może się przy tym powołać na aktualne przepisy związane z ochroną zdrowia innych pracowników oraz zasadami BHP. Jeśli takiego stanowiska nie będzie w stanie zapewnić, to dalsze pełnienie obowiązków przez niezaszczepionego pracownika może okazać się niemożliwe i doprowadzić do rozwiązania umowy o pracę”
Nie rozumiem, czemu ma służyć szczepienie, skoro nie chroni przed zakażeniem, wręcz potrzebna będzie izolacja niezaszczepionych od zaszczepionych. Czy do tej pory nie pracowaliśmy dzieląc pomieszczenia? W obecności niezliczonych wirusów, patogenów itp?
Można to zrozumieć, gdy przypomnimy sobie, że gdy nie wiadomo, o co chodzi, to codzi o władzę i pieniądze.