Autozapis PPK – co to PPK i na czym polega autozapis?

PPK to program dla pracowników, którego zadaniem jest wspieranie oszczędzania długoterminowego w celu zapewnienia dodatkowych środków na emeryturę. Jak dokładnie działają Pracownicze Plany Kapitałowe? Na czym polega autozapis PPK?

Pracownicze Plany Kapitałowe to program wprowadzony ustawą z dnia 4 października 2018 Jego głównym celem jest wsparcie pracowników w długoterminowym oszczędzaniu na emeryturę. Dzięki odkładaniu małych kwot i dopłatom od pracodawcy oraz od państwa możliwe jest odłożenie znacznej sumy pieniędzy, którą uczestnik PPK z założenia programu powinien wypłacić dopiero w momencie osiągnięcia wieku emerytalnego. Najważniejsze jednak, że Pracownicze Plany Kapitałowe to prywatne środki pracownika, do których ma on ciągły dostęp i może wydawać dyspozycje dotyczące wypłaty środków lub całkowitego zerwania przynależności do programu. Jak zatem zapisać się do PPK? Sprawa jest bardzo prosta, bowiem w przypadku PPK obowiązuje… autozapis! Czym dokładnie jest ta forma zapisów? Na czym polega autozapis do PPK?

PPK – na czym polega ten program?

Pracownicze Plany Kapitałowe to popularny program skierowany do pracowników i pracodawców, który ma wspomagać oszczędzanie emerytalne. Na dedykowanym portalu Mojeppk.pl możemy znaleźć dokładne informacje oraz niezbędne definicje:

Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK) to program prywatnego, długoterminowego oszczędzania, w którym oszczędności budowane są wspólnie przez pracowników, pracodawców i państwo. Dla pracownika, udział w PPK jest dobrowolny (może w każdej chwili zrezygnować z oszczędzania w PPK i do niego powrócić). Natomiast dla pracodawcy uruchomienie PPK jest obowiązkowe.

Warto wspomnieć, że oszczędzanie w PPK budowane jest na trzech filarach:

• wpłaty własne,
• wpłaty pracodawcy,
• dopłaty od państwa.

Dzięki temu pozornie małe kwoty zbierają się ostatecznie w większe sumy, które dzięki długofalowej strategii oszczędzania dają na koniec pokaźne oszczędności. Zarówno pracodawca jak i pracownik pokrywają przede wszystkim wpłaty podstawowe. Każda ze stron ma możliwość zwiększenia wpłacanych kwot, czyli dokonywania wpłat dodatkowych.

Pracodawca jest zobowiązany do finansowania wpłat podstawowych do PPK w wysokości 1,5% wynagrodzenia pracownika. Może także zdecydować o finansowaniu wpłaty dodatkowej w wysokości do 2,5% wynagrodzenia (łącznie maksymalnie 4%). Pracownik co miesiąc przeznacza na PPK 2% swojego wynagrodzenia. Może także zadeklarować finansowanie wpłaty dodatkowej – w wysokości do 2% wynagrodzenia (łącznie maksymalnie 4%).

W przypadku pracowników, którzy zarabiają mniej niż 1,2 krotności minimalnego wynagrodzenia w danym roku kalendarzowym, istnieje możliwość obniżenia wpłaty własnej nawet do 0,5%. Jednocześnie nie możemy zapominać o wpłatach od państwa, na które składają się wpłata powitalna oraz wpłaty roczne. Kwota, jaką otrzyma uczestnik na rozpoczęcie przygody z programem to 250 zł. Warunkiem jest jednak przynależność do programu przez minimum 3 miesiące oraz dokonanie minimum 3 wpłat do PPK. Roczne dopłaty wynoszą 240 zł i również wiążą się ze spełnieniem określonych warunków:

Dopłatę roczną otrzyma ten uczestnik PPK, którego wpłaty na rachunek PPK w danym roku wyniosą co najmniej 3,5% 6-krotności minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w roku, za który dopłata jest należna. Uczestnik, którego wpłaty podstawowe są niższe niż 2%, musi zgromadzić co najmniej 25% powyższej kwoty.

Korzyści z PPK

Jakie korzyści niesie ze sobą przynależność do Pracowniczych Planów Kapitałowych? Choć wiele osób wykazuje nieufność względem tego programu, to jednak jest to dobrze przygotowana forma oszczędzania, w której Twoje środki należą wyłącznie do Ciebie, a nie do żadnej instytucji finansowej czy do państwa. Możliwa jest wypłata środków w każdym momencie bez podania przyczyny, chociaż najbardziej opłacalnym wariantem jest oczywiście zaczekanie z wypłatą do momentu osiągnięcia wieku emerytalnego.

Każdy uczestnik ma możliwość korzystania z dostępu do swojego konta PPK, więc może w każdym momencie skontrolować stan swoich oszczędności. Jednocześnie zgromadzone środki są dziedziczne oraz podlegają podziałowi w przypadku rozwodu. W przypadku wypłacenia środków w momencie osiągnięcia wieku emerytalnego nie są one opodatkowane, jednak jeśli zdecydujesz się na wcześniejszą wypłatę, musisz liczyć się z koniecznością odprowadzenia podatku dochodowego.

Istnieje także możliwość wykorzystania do 25% zgromadzonych środków w przypadku choroby dziecka, swojej lub współmałżonka. Wypłaty takie nie są opodatkowane:

O wypłatę z tytułu poważnego zachorowania uczestnik PPK może wnioskować w razie zdiagnozowania jednej z jednostek chorobowych wskazanych w ustawie o PPK (odrębny katalog dla osoby dorosłej i dla dziecka), całkowitej niezdolności do pracy bądź umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności. Wypłata środków z tytułu poważnego zachorowania następuje na wniosek uczestnika złożony wybranej instytucji finansowej. Do wniosku należy dołączyć zaświadczenie potwierdzające diagnozę wystąpienia poważnego zachorowania albo orzeczenie o niezdolności do pracy lub stopniu niepełnosprawności – źródło Mojeppk.pl

Jednocześnie należy pamiętać, że wypłat spowodowanych poważnym zachorowaniem można dokonywać nawet kilkakrotnie, jednak za każdym razem musi być to inna jednostka chorobowa, która mieści się spisie wyznaczonym przez ustawę o PPK.

Warto też wspomnieć, że istnieje możliwość wypłaty środków z PPK na pokrycie wkładu własnego w przypadku zakupu domu lub mieszkania na kredyt. Jest to opcja umożliwiająca wykorzystanie aż 100% kapitału PPK, jednak wiąże się z kilkoma wymaganiami:

Uczestnik PPK, może wypłacić do 100% środków zgromadzonych na jego rachunku, w celu pokrycia wkładu własnego w związku z zaciągnięciem kredytu hipotecznego, np. na zakup mieszkania lub budowę domu. Z tej możliwości mogą jednak skorzystać tylko ci uczestnicy, którzy w dniu złożenia wniosku o wypłatę środków nie ukończyli 45 lat. Pieniądze pożyczone na wkład własny należy zwrócić. Ustawa o PPK wskazuje, że zwrot środków nie może rozpocząć się później niż 5 lat od dnia takiej wypłaty, a na zwrot całości środków uczestnik PPK ma maksymalnie 15 lat – źródło Mojeppk.pl

Co to jest autozapis do PPK?

Przejdźmy teraz do konkretów – czym jest autozapis w PPK? Prowadzenie PPK jest obowiązkowe dla pracodawców, jednak nie jest obowiązkowe dla pracowników. I choć w każdym zakładzie pracy obowiązuje autozapis do PPK, to jednak nie jest to obowiązkowy program dla pracowników. Jak dokładnie działa autozapis? Na stronie Mojeppk.pl w zakładce autozapis znajdziemy szereg pomocnych informacji:

Pracodawca nie musi uzyskać zgody pracownika, aby zapisać go do pracowniczego planu kapitałowego (PPK). W programie tym obowiązuje bowiem tzw. autozapis. Oznacza to, że jeśli pracownik w wieku 18-55 lat nie złożył deklaracji o rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK, pracodawca sam „zapisuje” go do programu.

Automatyczne zapisy dotyczą zatem wszystkim pracowników do 55. roku życia i wznawiane są co 4 lata. Aktualny autozapis do PPK miał miejsce w zeszłym roku 2023, natomiast kolejne będą obowiązywały w 2027 roku oraz w 2031 roku. Od momentu autozapisu dokonywanego przez pracodawcę rozpoczyna się okres dokonywania wpłat do PPK. Musi on także informować o wznowieniu dokonywania wpłat do PPK oraz o możliwości rezygnacji z dokonywania wpłat (należy złożyć deklarację rezygnacji).

Autozapis pracowników po 55. roku życia

Jak sytuacja z autozapisem wygląda w przypadku pracowników starszych niż 55 lat? Ich nie obejmuje autozapis i muszą złożyć wniosek o prowadzenie PPK:

Ponowny autozapis nie obejmie osób, które nie zostały „zapisane” do PPK z uwagi na to, że nie złożyły wniosku o zawarcie w ich imieniu i na ich rzecz umowy o prowadzenie PPK (dotyczy to osób w wieku 55+). Osoby te – z uwagi na swój wiek – nie składały bowiem deklaracji o rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK.

Jak się wypisać z PPK?

Ważnym elementem Pracowniczych Planów Kapitałowych jest możliwość rezygnacji z dokonywania wpłat i przynależności do programu. Osoby, które złożyły deklarację o rezygnacji, nie będą miały pobieranej procentowej części z pensji oraz nie będą korzystały z długoterminowego oszczędzania:

Złożenie przez pracownika deklaracji rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK obliguje pracodawcę do zaprzestania ich odprowadzania, począwszy od momentu, w którym pracownik taką deklarację złożył. Wpłaty pobrane ale nie przekazane do instytucji finansowej podlegają zwrotowi. Jeżeli pracownik złoży pracodawcy deklarację o rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK przed zawarciem w jego imieniu i na jego rzecz umowy o prowadzenie PPK, nie stanie się uczestnikiem PPK.

Kogo dotyczy autozapis PPK?

Ponowny autozapis dotyczy osób, które dopiero rozpoczęły pracę bądź pracowników już zatrudnionych, którzy złożyli deklarację rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK. Dlatego też możemy powiedzieć, że w pewnym sensie złożenie deklaracji rezygnacji obowiązuje przez okres maksymalnie 4 lat, aż do momentu kolejnych zapisów. W ten sposób osoby, które wcześniej zrezygnowały mogą skorzystać z możliwości przystąpienia i zdecydować się na nowe zawarcie umowy o prowadzenie PPK.