Nisza to doskonale znane słowo, często używane w odniesieniu do wąskiego obszaru zainteresowań, czy działalności, jako „niszowe”. Jednak to niejedyne zastosowanie tego pojęcia. Jednym z zagadnień istotnych w kontekście prowadzenia własnego biznesu jest tzw. nisza rynkowa. Co to właściwie oznacza? Czym jest nisza?
Nisza to słowo, które ma wiele znaczeń. Fizycznie oznacza pewne wgłębienie w ścianie, niosące funkcję ozdobną. Przenosząc tę prawidłowość do innych obszarów, możemy wyróżnić takie zjawiska, jak np. nisza ekologiczna, czyli uwarunkowania niezbędne do tego, by w danym obszarze mogły egzystować zwierzęta, czy rośliny. Nisze znajdziemy także w ludzkim organizmie, tzw. niszę wrzodową stanowiącą ubytki ściany przełyku, czy żołądka. Terminem, który jednak nas interesuje, jest nisza rynkowa. Znajomość tego terminu pomaga osobom przedsiębiorczym w założeniu własnego biznesu. Czym dokładnie jest nisza rynkowa?
Spis treści
Czym jest nisza rynkowa?
Jako konsumenci jesteśmy przyzwyczajeni do tego, że gdy chcemy nabyć jakiś produkt lub skorzystać z jakiejś usługi, zwykle mamy do niej ułatwiony dostęp. Wynika to z konkurencyjności rynku i faktu, że wiele podmiotów walczy o te same cele. Dlatego przed założeniem działalności przedsiębiorcy muszą przeprowadzić badania rynku, aby wiedzieć, czy ich pomysł na biznes w ogóle ma szansę odnieść sukces. Jeśli na rynku występuje przesyt określonego rodzaju produktów lub usług, a popyt na nie wcale nie wzrasta, to trzeba się zastanowić, czy inwestycja ma sens. Warto w takiej sytuacji poszukać swojej niszy na rynku, czyli takiego obszaru rynku, którego potrzeby nie zostały jeszcze zaspokojone. Nisza rynkowa stanowi pewien rodzaj specyficznego popytu, na który nie odpowiada wystarczająca podaż. Najłatwiej jest wytłumaczyć to na przykładzie produktu, który jest trudny do zdobycia, ponieważ w danym segmencie rynku brakuje przedsiębiorców, którzy zajęliby się produkcją.
Skąd się bierze nisza rynkowa?
Choć mogłoby się wydawać, że mamy dostęp do niemal wszystkich produktów i trudno jest znaleźć niszę rynkową, to nie jest to prawdą. Rynek stale ewoluuje, podobnie jak potrzeby konsumentów. Poziom życia w niektórych miastach może np. rosnąć, przez co pojawia się w danym regionie zapotrzebowanie na produkty i usługi, które wcześniej nie były w obszarze zainteresowania jego mieszkańców. Inny przykład ewolucji rynku stanowi sytuacja, w której na części miasta powstaje duże osiedle. Do takiego miejsca może się wprowadzić wiele osób posiadających zwierzęta, przez co pojawi się w tym regionie zapotrzebowanie na usługi groomera. Dlatego tak ważne jest przeprowadzanie badań rynku przed rozpoczęciem działalności i śledzenie zachowań i potrzeb odbiorców rynku.
Cechy niszy rynkowej
Nie tak łatwo jest odkryć niszę rynkową. Aby pomysł na biznes miał charakter niszowy, musi cechować się w szczególności ograniczoną dostępnością. Jeśli na rynku jest wielu konkurentów, konsumenci mają dostęp do produktów, czy usług, przez co trudno jest zdobyć klientów. Niszowe są produkty unikatowe i o wysokiej jakości. Produkty lub usługi niszowe zwykle obejmują wąskie grono klientów, ale to nie znaczy, że nie gwarantują zysku. Zwykle są to konsumenci lojalni, którzy początkowo korzystają z usług danej firmy, ponieważ nie mają dużego wyboru, lecz jest to moment, w którym przyzwyczajają się do marki i nawet w momencie pojawiania się kolejnych konkurentów pozostają wierni firmie, która pomogła im odkryć produkt czy usługę. Przedsiębiorcy, którzy decydują się na wstąpienie w niszę rynkową, muszą zadbać o spersonalizowany marketing, idealnie odpowiadający na charakterystykę wąskiej grupy docelowej.
Przykłady niszy rynkowej
Niszowy charakter biznesu może dotyczyć różnych aspektów działalności. Produkt może mieć niszowe zastosowanie, lecz może to także być typowy i łatwo dostępny produkt, lecz o wyjątkowych cechach, na przykład designie. Towary niszowe mogą też mieć prestiżowy charakter, czy inne cechy wyróżniające na tle konkurencji, jak np. ekologiczne opakowania, czy udogodnienia związane z płatnością, czy dostawą. Niszowa jest także działalność, której po prostu nie ma w okolicy. Przykładowo niszę może stanowić jedyny sklep ze świeżymi rybami w całym mieście. Przedsiębiorca, który dokładnie zbada rynek i znajdzie swoją niszę staje się bezkonkurencyjnym graczem na rynku. Przynajmniej do czasu, aż inni przedsiębiorcy, widząc jego sukces, nie pójdą w jego ślady.
Jakie znaczenie ma znalezienie własnej niszy?
Odnalezienie własnej niszy rynkowej sprawia, że przedsiębiorca omija często nierówną walkę z konkurentami. Ważne jest jednak to, by nisza rzeczywiście gwarantowała zbyt towarów lub usług. Produkt nie może się jedynie “wydawać” atrakcyjny. Warto przeprowadzić dokładne badania, zbadać konsumentów i ich potrzeby, zanim przedsiębiorca zainwestuje w kosztowną produkcję.
Dobrze opracowana i wykorzystana strategia niszy rynkowej pozwala zbudować grono lojalnych klientów, którzy zapewnią zysk firmy na dłużej. To strategia dedykowana w szczególności małym i średnim przedsiębiorcom, którzy nie mają szans zbudować silniejszej pozycji na rynku niż np. duże przedsiębiorstwa międzynarodowe. Niszowi przedsiębiorcy, mogą zająć się zaspokajaniem potrzeb grupy osób, do których masowa produkcja nie przemawia.
Przeczytaj także:
- Obiad do pracy, pomysły na łatwy i szybki posiłek – Poradnik GoWork.pl
- Praca w domu – jakie są opcje pracy w domu? – Poradnik GoWork.pl
Poszukiwanie własnej niszy
Poszukiwanie niszy rynkowej to trudne zadanie. Przedsiębiorcy starają się maksymalnie wykorzystać możliwości rynku, by zwiększyć swoje zyski. Trzeba znaleźć taki obszar, którego jeszcze nikt nie wynalazł na danym rynku. W tym celu warto przeanalizować np. inne rynki. Badając potrzeby konsumentów na rynkach zagranicznych, czy po prostu w innych, podobnych pod wieloma kryteriami miastach, można znaleźć produkt lub usługę cieszącą się dużym zainteresowaniem, której nie ma na rynku, w który celuje przedsiębiorca. W ten sposób można się zainspirować, lecz lepiej nie kopiować rozwiązania. Aby znaleźć niszę, trzeba dobrze poznać rynek. Warto zacząć od analizy potrzeb klientów. Przedsiębiorca, który już jest obecny na rynku, może także postarać się czymś wyróżnić produkty, czy usługi, które już ma w swoim asortymencie.
Korzyści z odnalezienia niszy rynkowej
Poszukiwanie niszy rynkowej to działanie korzystne dla biznesu pod wieloma względami. Inwestowanie w niszę rynkową pomaga uniknąć walki z konkurencją o stabilnej pozycji. Precyzyjne opracowanie oferty w oparciu o potrzeby wąskiej grupy pomaga przedsiębiorcy zbudować reputację specjalisty w dziedzinie danych usług. Docieranie do niszowych odbiorców oznacza również niższe koszty startowe, gdyż przedsiębiorca nie musi od razu walczyć o pozycję. To także sposób na szybkie zbudowanie dominacji. Firmy, które pójdą w ślad za działaniami przedsiębiorcy niszowego, będą musiały bardziej się postarać, np. oferując niższą cenę kosztem początkowych strat, czy niższej jakości. Działanie na wąskim, niszowym rynku wiąże się także z łatwiejszą logistyką, gdyż dystrybucja nie jest tak rozbudowana i kosztowna jak w przypadku masowej produkcji.
Jak zidentyfikować i wykorzystać niszę na rynku?
Znalezienie niszy to sztuka obserwacji, odwagi i cierpliwości. Zaczyna się od pytania: czego jeszcze nie ma, a być powinno? Albo: co już jest, ale robione byle jak? Warto analizować potrzeby niszowych grup odbiorców, przeglądać fora, komentarze i raporty branżowe – tam często kryją się złote żyły.
Po identyfikacji przychodzi czas na testowanie – MVP, ankiety, prototypy. Sukces zależy od zdolności do empatycznego myślenia i szybkiego działania. Kto pierwszy dobrze zaspokoi niszową potrzebę, ten może zbudować lojalną bazę klientów, zanim pojawi się konkurencja.
Przykłady firm, które odniosły sukces dzięki niszowemu podejściu
Historie sukcesu? Jest ich mnóstwo. Na przykład firma produkująca biżuterię z odpadów elektronicznych – idealna dla eko freaków z duszą cyberpunka. Albo polski start-up tworzący naturalne kosmetyki dla osób z rzadkimi alergiami – klientów ma niewielu, ale za to oddanych.
Nisza nie musi być mała – musi być konkretna. Im bardziej zawężona grupa docelowa, tym łatwiej trafić z przekazem i zbudować silną markę. Z czasem można skalować, ale początek zawsze wymaga laserowego skupienia i odwagi, by iść pod prąd głównego nurtu.
Jak sprawdzić, czy pomysł ma sens?
Najpierw sprawdź, czy ludzie naprawdę tego potrzebują: zapytaj w lokalnych grupach na Facebooku, zrób krótką ankietę i policz, ile osób odpowiada „tak — kupiłbym”. Na szybko stwórz prostą stronę lub post z opisem oferty i możliwością zapisu na listę – liczba chętnych pokaże, czy warto iść dalej. Ustal proste progi: jeśli co najmniej kilkanaście osób z Twojej okolicy pyta o produkt w tydzień, to sygnał, że jest popyt. Porównaj też dostępność: jeśli w promieniu kilku ulic nikt nie oferuje takiej usługi, masz przewagę startową. Na końcu spróbuj pierwszych sprzedaży „na próbę”. Nawet kilka płatnych zleceń powie więcej niż długie rozważania.
