Naczelnik to jedna z najważniejszych osób w organizacji. Choć coraz rzadziej można spotkać się z takim nazewnictwem stanowiska w polskich firmach, to naczelnik jest wizytówką organizacji państwowych. Sprawuje kontrolę nad wydziałem, ponosi odpowiedzialność za jego prawidłowe funkcjonowanie. Poznaj zakres obowiązków naczelnika.
W krajach Europy firmy powoli odchodzą od hierarchicznego stylu zarządzania. Oczywiście nie da się go w pełni odrzucić. Dla prawidłowego działania organizacji kadra zarządzająca jest potrzebna. Aby komunikacja w firmie mogła sprawnie funkcjonować, ważne jest dzielenie obowiązków i odpowiedzialności w poszczególnych komórkach. Jednak relacje w korporacjach coraz częściej są koleżeńskie niezależnie od poziomu stanowiska. Specjalista rozmawia na równi z managerem, jak i CEO. Tak zmieniają się firmy, lecz organizacje państwowe wciąż dbają o zachowanie całkowitego profesjonalizmu, wraz z uznaniem hierarchii pracowniczej. Podział obowiązków jest dzielony między dyrektorów, kierowników, referatów, czy sekretarzy. Jedną z ważniejszych osób w organizacji o wysokiej odpowiedzialności jest naczelnik. Jaki jest zakres jego obowiązków?
Spis treści
Kim jest naczelnik?
Naczelnik to funkcja, jaką można spotkać w różnych organizacjach. Zwykle jest to naczelnik danego wydziału. W Policji możemy wyróżnić np. Naczelnika Wydziału Promocji Policji, czy Naczelnika Wydziału Prewencji. Naczelnik zajmuje się koordynacją podległej mu komórki organizacyjnej. Odpowiada za jej ogólne funkcjonowanie, realizację zadań, przepływ informacji, podejmuje trudne procesy decyzyjne. Naczelnik bywa również nazywany kierownikiem, jest to pokrewne stanowisko o innej terminologii. Dokładne obowiązki naczelnik, różnią się między organizacjami, wydziałami, jak i samą branżą, w jakiej funkcjonuje przedsiębiorstwo. Poniżej prezentujemy kilka przykładów zadań, jakie należą do naczelników poszczególnych organizacji.
Naczelnik wydziału – zakres obowiązków
Naczelnik wydziału zarządza komórką organizacyjną przedsiębiorstwa, która koncentruje swoje działania wokół jednego obszaru, np. sprzedaży, czy finansów. Naczelnik lub Kierownik Działu w urzędach zgodnie z informacjami zgromadzonymi na stronie Biuletynu Informacji Publicznej ma następujący zakres obowiązków:
- koordynacja całokształtu działalności pozostających w zakresie nadzoru naczelnika;
- planowanie i organizowanie pracy komórki organizacyjnej, jaką zarządza;
- dbałość o terminowość i zgodności z przepisami realizowanych zadań;
- organizacja narad w sprawie oceny realizacji zadań oraz dalszego planowania metod ich wykonywania;
- sporządzanie sprawozdań w terminie;
- wdrażanie nowych przepisów obejmujących zakres działań przynależnych naczelnikowi;
- udział w rozpatrywaniu petycji, skarg i wniosków;
- nadzór nad informacjami udostępnionymi przez komórkę;
- przeprowadzanie kontroli wewnętrznych;
- dbanie o zgodność archiwizacji dokumentów z instrukcją;
- dbanie o powierzony sprzęt;
- projektowanie przepisów wewnętrznych;
- kontrola przestrzegania dyscypliny pracy przez pracowników oraz wykonywania przez nich zadań w zgodzie z przepisami BHP, przeciwpożarowymi i tajemnicy;
- wnioskowanie o sprawy kadrowe pracowników w zakresie zatrudniania, czy karania i nagradzania;
- przydzielanie zadań i zakresu odpowiedzialności pracownikom komórki;
- realizacja zadań z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, np. ocena, czy opis stanowisk pracy.
Jakie są zadania Naczelnika Urzędu Skarbowego?
Naczelnik Urzędu Skarbowego jest organem podatkowym pierwszej instancji. Jego zadania ściśle określa Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej. Naczelnik powoływany jest przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. Zadaniem Naczelnika jest prowadzenie postępowań podatkowych w zgodzie z przepisami, organizacja pracy wszystkich zastępców, kierowników w danym urzędzie oraz poszczególnych komórek i pracowników. Jego dokładne obowiązki są określone w regulaminie konkretnej placówki. Jednak ogólne zasady pracy ustala Art. 28 wyżej wymienionej ustawy.
1) ustalanie, określanie, pobór podatków, opłat i niepodatkowych należności budżetowych oraz innych należności na podstawie odrębnych przepisów;
2) pobór należności celnych oraz innych opłat, związanych z przywozem i wywozem towarów;
3) wykonywanie zadań wierzyciela należności pieniężnych;
4) wykonywanie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz wykonywanie zabezpieczenia należności pieniężnych;
5) zapewnienie obsługi i wsparcia podatnika i płatnika w prawidłowym wykonywaniu obowiązków podatkowych;
6) prowadzenie ewidencji podatników i płatników;
7) wykonywanie kontroli podatkowej oraz czynności sprawdzających, z wyjątkiem przeprowadzania kontroli podatkowej wobec podatnika, który zawarł umowę o współdziałanie, o której mowa w art. 20s Ordynacji podatkowej, w zakresie podatków objętych tą umową;
7a) dokonywanie nabycia sprawdzającego;
8) współpraca w zakresie wymiany informacji podatkowych i finansowych z państwami członkowskimi Unii Europejskiej oraz z państwami trzecimi określonych przepisami prawa międzynarodowego;
9) realizacja zadań związanych z udzielaniem pomocy państwom członkowskim Unii Europejskiej oraz państwom trzecim przy dochodzeniu podatków, należności celnych i innych należności pieniężnych oraz korzystaniem z pomocy tych państw;
10) rozpoznawanie, wykrywanie i zwalczanie przestępstw skarbowych i wykroczeń skarbowych, zapobieganie tym przestępstwom i wykroczeniom oraz ściganie ich sprawców, w zakresie określonym w Kodeksie karnym skarbowym;
11) rozpoznawanie, wykrywanie i zwalczanie przestępstw określonych w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2021 r. poz. 217, 2105 i 2106), zapobieganie tym przestępstwom oraz ściganie ich sprawców;
12) wykonywanie kar i środków karnych oraz wykonywanie zabezpieczania kar i środków karnych, w zakresie określonym w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2021 r. poz. 53, 472, 1236 i 2054 oraz z 2022 r. poz. 22) oraz w Kodeksie karnym skarbowym;
12a) współdziałanie z Szefem Krajowej Administracji Skarbowej przy realizacji zadań w ramach współdziałania, o którym mowa w dziale IIB Ordynacji podatkowej;
13) wykonywanie innych zadań określonych w odrębnych przepisach.
- Naczelnik urzędu skarbowego dysponuje środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunkach bankowych obsługującego go urzędu.
- Przez obsługę i wsparcie, o których mowa w ust. 1 pkt 5, należy rozumieć działania polegające na udzielaniu pomocy w samodzielnym, prawidłowym i dobrowolnym wypełnianiu obowiązków podatkowych, realizowane w szczególności przez centrum obsługi.
- Naczelnik urzędu skarbowego wykonuje swoje zadania przy pomocy urzędu skarbowego.
Czym się zajmuje naczelnik ZHP?
Swojego naczelnika posiada również Związek Harcerstwa Polskiego. Do jego zadań należy reprezentacja ZHP, ustalanie zasad organizacji działania Głównej Kwatery ZHP. Zajmuje się również powoływaniem i odwoływaniem kierowników jednostek. Inne obowiązki określa także Statut. Prowadzi również finanse ZHP i wydaje polecenia.
Zakres obowiązków naczelnika poczty
Naczelnik poczty to osoba, która dba o to, by klienci poczty byli obsługiwani w sposób profesjonalny. Stara się zapewnić wysoką jakość usług, oddziałując na pracowników poczty. Kieruje zadaniami, jakie wykonują urzędnicy w poczcie. Kontroluje także wydatki, sprzedaż. Sporządza raporty na temat realizacji zadań pocztowych. Dba o zapewnienie bezpieczeństwa nie tylko samych pracowników, lecz powierzonych wartości. Zajmuje się również organizacją szkoleń. Dba o to, by komunikacja w organizacji przebiegała w sposób zorganizowany. Realizuje zadania na rzecz budowania pozytywnego wizerunku poczty.
Naczelnik straży
Każda jednostka Straży Pożarnej także ma swojego naczelnika. Jest to osoba odpowiedzialna za zapewnienie dyscypliny w jednostce, wydaje rozkazy, zajmuje się sporządzaniem dokumentacji. Kontroluje przestrzeganie zasad, dba o bezpieczeństwo strażaków. Zajmuje się również wyborem i kierowaniem na szkolenia.
Wymagania na stanowisku naczelnika
Zwykle głównym warunkiem podjęcia pracy na stanowisku naczelnika jest posiadanie wyższego wykształcenia. Organizacje państwowe wciąż bardzo cenią realizację studiów. Atutem jest w szczególności ukończenie studiów na kierunku związanym z obszarem działalności danego wydziału. Oczywiście ważne jest również doświadczenie kandydatów, jak i kompetencje zawodowe miękkie w zakresie komunikatywność czy zarządzania zasobami ludzkimi. Do innych wymagań należy umiejętność obsługi komputera i programów do edycji tekstu, czy wykonywania raportów. W urzędach i instytucjach ważna jest też znajomość przepisów prawa, konkretnych ustaw np. w zakresie prawa pracy, czy ochrony danych osobowych. Jako że jest to stanowisko o dużym prestiżu, od kandydatów oczekuje się odpowiedzialności, orientacji biznesowej i wysokiej kultury osobistej.
Ile zarabia naczelnik?
Naczelnik wydziału administracji państwowej otrzymuje całkiem dobre wynagrodzenie. Według danych portalu Wynagrodzenia.pl co druga osoba na tym stanowisku zarabia od ponad 8 tys. zł brutto do ponad 12 tys. zł brutto. To znaczy, że „na rękę” naczelnicy mogą otrzymać od ok. 6 tys. zł do 8,8 tys. Wartość środkowa na tym stanowisku wynosi 9 940 zł brutto.
Jak przygotować się do pracy na stanowisku naczelnika?
Aby zostać naczelnikiem, warto skupić się na zdobyciu odpowiedniego wykształcenia oraz doświadczenia w zarządzaniu zespołami i projektami. Dobrym punktem wyjścia są studia związane z obszarem działania wydziału, którym chcemy zarządzać, na przykład administracja, zarządzanie lub finanse. Równie ważne są kompetencje miękkie, takie jak umiejętność efektywnej komunikacji, rozwiązywania konfliktów i delegowania zadań. Kandydaci powinni również zadbać o znajomość przepisów prawa, które są kluczowe w wielu instytucjach publicznych i organizacjach.
Czy warto starać się o stanowisko naczelnika?
Praca naczelnika to nie tylko prestiż, ale także duża odpowiedzialność związana z zarządzaniem zespołem i kluczowymi procesami organizacyjnymi. Osoby na tym stanowisku mają realny wpływ na funkcjonowanie wydziału, co daje satysfakcję z dobrze wykonanej pracy. Należy jednak pamiętać, że naczelnik często musi podejmować trudne decyzje i działać pod presją czasu. Warto przemyśleć, czy posiadamy odpowiednie umiejętności oraz gotowość do pracy w takim charakterze.
