Społeczny inspektor pracy. Kim jest i jakie są jego obowiązki?

Społeczny inspektor pracy sprawuje służbę społeczną danego zakładu pracy. Kontroluje między innymi przepisy prawa, zasady BHP, a także ochrania uprawnienia pracowników. Sprawdź, kto może nim zostać, jak zostaje powołany i co jeszcze należy do jego obowiązków.

inspektor pracy

Społeczny inspektor pracy – kto to jest?

Społeczny inspektor pracy, zgodnie z ustawą z dnia 24.06.1983 roku “o społecznej inspekcji pracy”, jest służbą społeczną pełnioną przez pracowników danego zakładu. W dodatku jest on również wiceprzewodniczącego komisji Bezpieczeństwa i Higieny Pracy (BHP).

Zadaniem społecznej inspekcji pracy jest monitorowanie oraz zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, a także ochrona uprawnień pracowników według przepisów prawa. Społeczna inspekcja pracy reprezentuje interesy wszystkich pracowników w zakładzie, bez względu na to, czy członkowie inspekcji należą do związków zawodowych, czy nie.

Społeczny inspektor pracy – kto może nim zostać?

Społeczna inspekcja pracy to służba pełniona przez pracowników w danym zakładzie pracy, którzy należą do związków zawodowych (ZZ). Służbę może również sprawować pracownik, który nie jest kierownikiem oraz nie zajmuje stanowiska kierowniczego, podlegając bezpośrednio kierownikowi zakładu. Istnieją jednak wyjątki, w których związki zawodowe zadecydują, iż społecznym inspektorem pracy może zostać pracownik zakładu nienależący do związku zawodowego.

Kto wybiera społecznego inspektora pracy i na jak długo powołuje?

Tak jak już wyżej wspomnieliśmy, społecznego inspektora pracy powołują związki zawodowe, a udział w wyborach mogą wziąć wszyscy pracownicy danego zakładu. Społeczny inspektor pracy sprawuje swoje obowiązki przez cztery lata, podczas których nie może zostać zwolniony, a także jego warunki pracy i wynagrodzenie nie mogą zostać zmienione na jego niekorzyść. Ta tak zwana “ochrona” trwa przez cały okres jego kadencji i jeden rok dłużej od dnia, w którym ją zakończył.

Kto tworzy społeczną inspekcję pracy?

Liczba osób pełniących stanowisko społecznego inspektora pracy w jednym zakładzie zależy od na przykład wielkości zakładu, stopnia złożoności zakładu oraz liczby związków zawodowych. Przez co SIP może rozdzielać się na trzy struktury:

  • Zakładowy społeczny inspektor pracy (ZSIP) – zajmuje się całym zakładem pracy
  • Oddziałowi (wydziałowi) społeczni inspektorzy pracy (OSIP) – zajmuje się poszczególnymi oddziałami (wydziałami) w zakładzie pracy
  • Grupowi społeczni inspektorzy pracy – zajmuje się komórkami organizacyjnymi oddziałów (wydziałów) w zakładzie pracy

Co należy do obowiązków społecznego inspektora pracy?

Według ustawy o “społecznej inspekcji pracy” do jego zadań i obowiązków należy między innymi:

  • Kontrolowanie stanu budynków, urządzeń technicznych i sanitarnych, maszyn oraz procesów technologicznych pod kątem BHP
  • Kontrolowanie przepisów prawa, m.in. postanowień układów zbiorowych, regulaminów pracy w zakresie BHP, uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem oraz młodocianych czy niepełnosprawnych, czasu pracy, urlopów, świadczeń, chorób zawodowych
  • Kontrolowanie środków profilaktycznych w przypadku postępowań powypadkowych
  • Wystawianie opinii projektów poprawy warunków pracy
  • Zachęcanie pracowników do przestrzegania przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy

Jakie kompetencje powinien posiadać społeczny inspektor pracy?

Każda zakładowa organizacja związkowa posiada wewnętrzny regulamin wyborów społecznego inspektora pracy, w którym zawarte są szczegółowe wymagania dotyczące kompetencji potencjalnych kandydatów. Poza tym:

  • Zakładowy społeczny inspektor pracy powinien mieć co najmniej 5 lat doświadczenia i stażu pracy w branży, w której działa zakład, a także musi pracować tam przynajmniej 2 lata.
  • Oddziałowy (wydziałowy) i grupowy społeczny inspektor pracy powinien mieć co najmniej 2 lata doświadczenia i stażu w branży, w której działa zakład, a także musi pracować tam co najmniej jeden rok

Sprawdź również: PIP – Państwowa Inspekcja Pracy 

Oceń artykuł
5/5 (3)