Większość pracodawców ma w swoich szeregach pracowników fizycznych, choć temat ten w dużej mierze dotyczy branży produkcyjnej i szeroko rozumianej budowlanej. Jak zatem rekrutować pracowników fizycznych i zmniejszyć rotację?
Pracownicy fizyczni to grypa, która niejednokrotnie jest podstawa działania firmy. Dotyczy to przede wszystkim sektorów takich jak budowa, remonty, naprawy, prace rolnicze, leśne, przetwórstwo, czy produkcja. Praca fizyczna jest obciążająca, a często też mało płatna. Nic dziwnego, że od kilku lat możemy zaobserwować rosnący deficyt na rynku pracy pracowników fizycznych z wielu branż. Firmy mają problem ze znalezieniem nowych pracowników fizycznych oraz ze zwiększoną rotacją w zespołach już pracujących. Te zjawiska nie są dobre dla działania przedsiębiorstwa. Co więcej, mogą wiązać się z bardzo poważnymi konsekwencjami. W końcu jak ma funkcjonować firma budowlana, która nie może realizować projektów na czas z powodu braków kadrowych. Jak zatem skutecznie przeprowadzić rekrutacje na stanowiska fizyczne? Czy istnieją sposoby na zmniejszenie rotacji na danym stanowisku związanym z pracą fizyczną?
Spis treści
Jak rekrutować pracowników fizycznych?
Rekrutacja pracowników to ogólnie nie jest łatwy temat. Może wydawać się lekki i przyjemny, jednak każdy przedsiębiorca wie, że rekrutacja to ciężki kawałek chleba. Wiąże się to przede wszystkim z czynnikiem ludzkim, który jest podstawą każdej rekrutacji. A jak wiadomo, tak gdzie praca opiera się na ludziach, może dojść do masy nieprzewidzianych sytuacji.
Rekrutacja pracowników fizycznych różni się nieco od rekrutacji pracowników na stanowiska umysłowe. Jest to zupełnie inny rodzaj grupy zawodowej, co zmienia proces rekrutacji. Dlaczego? Ponieważ u pracowników fizycznych pożądany jest inny zestaw cech, a rekruter i pracodawca zwracają uwagę na umiejętności manualne i siłę fizyczną. Zatem jak rekrutować pracowników fizycznych?
Sam model rekrutacyjny niewiele różni się od tego wykorzystywanego w tradycyjnej rekrutacji. Jednak w tym wypadku proces będzie opierał się na rozmowie kwalifikacyjnej. Samo CV nie jest aż tak istotne, choć służy przede wszystkim jako forma zgłoszenia do pracy. Weryfikacja kandydata odbywa się właśnie podczas rozmowy kwalifikacyjnej. W mniejszych miastach, gdzie rynek pracy nie jest aż tak rozbudowany – pracowników fizycznych zatrudnia się po znajomości lub z polecenia (np. w branży budowlanej). Taki model może jednak nie zdać egzaminu w dużych firmach, które stawiają na długofalowe współprace i mają rozbudowany kalendarz projektowy. W takich sytuacjach pracodawca nie może pozwolić sobie na rekrutację z przypadku.
Zasady rekrutacji pracownika fizycznego
Istnieją pewne niepisane zasady rekrutacji pracownika fizycznego. Polscy pracodawcy doskonale zdają sobie sprawę, że w obecnych czasach ciężko bez odpowiedniego zaplecza pracowniczego i stabilnych warunków zatrudnienia znaleźć lojalnych pracowników, którzy znają się na swoim fachu. Mimo że prace fizyczne uznawane są za jedne z najprostszych, to współcześnie w każdej branży stawia się na profesjonalizm. Oznacza to, że nawet pracownicy produkcji, którzy odpowiedzialnie podchodzą do swoich obowiązków, będą wzmacniali finansową pozycję firmy. Jednak jak znaleźć takich pracowników? W tym wypadku należy zacząć od nastawienia samego pracodawcy.
Employer branding jako narzędzie rekrutacyjne
Employer branding z pewnością wielu osobom kojarzy się z korporacyjnym żargonem. Coś w tym jest, jednak w ostatnim czasie na rynku pracy termin ten bije prawdziwe rekordy popularności. Dlaczego? Ponieważ ukazuje, w jaki sposób budować u pracowników długotrwałą motywację oraz jak budować wizerunek firmy, który przyciąga pracowników. Czasami dobrze poprowadzony employer branding i candidate experience mogą sprawić, że praca w Twojej firmie stanie się dla kandydatów wyróżnieniem. Taki scenariusz jest możliwy do zrealizowania również w branżach zatrudniających pracowników fizycznych.
Jeśli zależy Ci na stałym zespole zaangażowanych fachowców związanych z pracami fizycznymi lub na natychmiastowym zapełnianiu wakatów koniecznie w pierwszej kolejności postaw na stabilne formy zatrudnienia oraz godne wynagrodzenia i systemy premiowe. Praca na produkcji nie oznacza, że nie można dostać premii. Po prostu system jej przyznawania będzie nieco inny. Pracownik, który czuje się doceniony w pracy, będzie zachwalał firmę wśród swojej rodziny i znajomych, co sprawia, że wieści o dobrym traktowaniu zatrudnionych szybko się roznoszą. Możesz mieć pewność, że w przypadku wakatu, szybko pojawia się kandydaci, który będą chcieli zapełnić wolne miejsce.
Jasne warunki zatrudnienia
Portale ogłoszeniowe pękają w szwach od ofert pracy, w których znajdziemy treści takie jak ” zapewniamy pracę w miłej atmosferze”. Dla kandydatów nie jest to w żaden sposób pomocne. Jeśli chcesz przyciągnąć pracowników, również tych fizycznych na dane stanowisko, postaw na jasne, konkretne ogłoszenia. Powinny znaleźć się tam informacje dotyczące wymagań i zadań, formy zatrudnienia, wynagrodzenia na okresie próbnym oraz analogicznie wyższe zarobki na późniejszych etapach zatrudnienia zazwyczaj jest to wysokość stawki godzinowej, choć zależy od rodzaju umowy). Warto też opisać możliwości rozwoju, jeśli na danym stanowisku są one przewidziane.
Określenie grupy docelowej
W sektorze usług i produkcji (aale nie tylko) konieczne jest określenie grupy docelowej, z której chcesz rekrutować. Zazwyczaj w branży budowlanej prym wiodą mężczyźni z uwagi na większą siłę fizyczną, co jednak nie przeszkadza zatrudniać również kobiet. Natomiast w pracach produkcyjnych rozkład sił rozkłada się mniej więcej po równo. Do prac fizycznych zalicza się również pracę w lesie, na roli, pracę w przemyśle przetwórczym i wydobywczym. Tam także znajdziemy większy odsetek mężczyzn w wieku produkcyjnym.
Osoby, do których kierowane są oferty pracy związane z pracą fizyczną to przede wszystkim kandydaci bez wykształcenia wyższego, posiadający (lub nie jeśli nie jest to konieczne) fach w ręku i z dobrą kondycją fizyczną. Warto także, aby osoby te były przystosowane do pracy w niesprzyjających warunkach, ponieważ wiele prac fizycznych odbywa się na zewnątrz. Wymagania te dotyczą zarówno kobiet, jak i mężczyzn. W tym wypadku należy stworzyć personę, idealnego kandydata, który sprawdzi się w danej pracy i szukać pracowników odpowiadających temu założeniu.
Jak zwiększyć efektywność rekrutacji?
Rekrutacja to proces kosztowny, niezależnie od branży. Wielu pracodawców szuka więc sposobu na zwiększenie efektywności przy jednoczesnym zmniejszeniu czasu i kosztów. Przyjmuje się, że średnio efektywny okres, w jakim powinna zamknąć się rekrutacja to dwa tygodnie. Jest to oczywiście zależne od branży oraz polityki firmy. Zdarza się, że rekrutacja na stanowiska kierownicze np. dyrektor zarządzający może, a w niektórych przypadkach powinna trwać nieco dłużej. Szczególnie jeśli kandydatów spełniających wymagania jest sporo, co wiąże się z większą ilością rozmów kwalifikacyjnych.
Jednak w przypadku stanowisk fizycznych rekrutacja bez problemu powinna zamknąć się w okresie dwóch tygodni. Jak to zrobić? Przede wszystkim postaw na solidne ogłoszenie o pracę i wykorzystanie wszystkich największych możliwych platform związanych z giełdą ogłoszeń lub poszukiwaniem pracowników. Będą to przede wszystkim portale takie jak GoWork.pl, na których znajdziesz oferty z każdej branży oraz media społecznościowe, jeśli takie posiada Twoja firma. W przypadku mniejszych, lokalnych przedsiębiorstw (ale nie tylko) może sprawdzić się natomiast ogłoszenie w gazecie, urzędzie pracy lub na słupie ogłoszeniowym.
Warto także przeanalizować proces odrzucania i akceptowania kandydatów. W ten sposób szybciej możesz znaleźć tego, koto szukasz. Chcesz, aby Twoi pracownicy fizyczni to byli mężczyźni między 20. a 30. rokiem życia, odznaczający się tężyzną fizyczną? Masz projekt, do którego wykonania konieczne jest zatrudnienie kobiet ze zdolnościami manualnymi lub np. umiejętnością szycia? W takim wypadku na pierwszy ogień weź CV kandydatów, którzy spełniają jedno lub dwa z podstawowych wymagań. Możesz również przygotować grupę CV, które nadają się, jeśli nie wyjdzie z pierwszymi kandydatami. W ten sposób możliwe, że już przy pierwszym podejściu znajdziesz tego, kogo szukasz.
Pamiętaj także, że ma to być efektywny proces, dlatego postaraj się w pierwszej kolejności działać konkretnie, sprawnie i bez większych sentymentów.
Jak zmniejszyć rotację pracowników fizycznych?
Pracownicy fizyczni często zmieniają pracę, a głównym powodem jest przede wszystkim chęć zarobienia lepszych pieniędzy. Szczególną uwagę poświęcają właśnie wynagrodzeniu, ponieważ praca jest dla nich sposobem na utrzymanie, a niekoniecznie na spełnienie zawodowych ambicji. Braki kadrowe to często wypadkowa braku zainteresowania i braku docenienia pracowników. Z jednej strony prace fizyczne wiążą się z tym, że teoretycznie każdy może je wykonywać, są więc w jakiś sposób ogólnodostępne. Mimo to znalezienie odpowiedniego kandydat jest trudne. Dlatego warto doceniać pracowników, którzy są już zatrudnieni.
Mimo że czynnik finansowy to jeden z ważniejszych powodów zmiany pracy, to jednak warto zastanowić się również nad innym poglądem. Dla wielu osób liczą się też dogodne godziny pracy, łatwy dojazd lub dobre relacje z szefem oraz współpracownikami. Przy napotkaniu lepszej oferty, pracownik w pierwszym momencie pomyśli o tym, czy w nowej pracy będzie miał tak dogodne warunki, jak w swojej obecnej firmie. Ten moment zawahania się jest niezwykle istotny dla zmniejszenia rotacji.
Gdzie szukać wykwalifikowanych pracowników fizycznych?
Problem pojawia się w momencie, gdy poszukujesz pracowników fizycznych z kwalifikacjami. Co wtedy? Gdzie ich szukać? Najlepiej przenieść swoje poszukiwania do internetu, ponieważ da Ci to większy zasięg, a Twoje ogłoszenie trafi do większej ilości osób. W wielu przypadkach znalezienie fachowców może trochę potrwać, ponieważ pracownicy ci znają swoją wartość, dlatego rozważają wiele ofert pracy z danego regionu.
Ostatecznie, możesz udać się po pomoc do head huntera. Jest to osoba, która zajmuje się przede wszystkim wyszukiwaniem i rekrutowaniem specjalistów do branż niefizycznych, choć istnieje również pewna gruba osób, która zajmuje się sektorami opartymi na pracy fizycznej.
Zdarza się, że fachowcy prowadzą własne działalności jednoosobowe i możesz podjąć z nimi współpracę w oparciu o inne formy zobowiązania niż umowa o pracę np. B2B lub kontrakt. Z pewnością słyszałeś, że w okolicy działa dobry dekarz lub betoniarz. Warto korzystać z takich poleceń i branżowych kontaktów i w ten sposób próbować nawiązać współpracę z danym fachowcem.
Jak rekrutować pracownika tymczasowego?
Trochę inne zasady dotyczą pracy sezonowej. To najczęściej praca przy zbiorach lub na budowach dróg i budynków. Od pracownika sezonowego wymaga się tego, aby przychodził na czas do pracy i wykonywał swoje obowiązki. Aby znaleźć tego typu zatrudnienie nie trzeba w wielu przypadkach mieć żadnych kwalifikacji. Wystarczą chęci do pracy i tężyzna fizyczna. Układ taki odpowiada także pracownikom. Praca tymczasowa jest dla nich sposobem, aby w krótkim czasie zarobić. Często są to studenci lub uczniowie, którzy korzystają z przerwy wakacyjnej.
Jak rekrutować takich pracowników? Pracodawcy najczęściej korzystają z usług agencji pośrednictwa pracy. Termin ten kojarzy się przede wszystkim z wyjazdami za granicę, jednak na naszym rynku duże zakłady produkcyjne, rolne i budowlane również korzystają z tego rodzaju rozwiązań. Jest to wygodne zarówno dla firmy, jak i dla pracownika. Szczególnie jeśli zwiększenie liczby personelu wiąże się z jednorazowym dużym zamówieniem. Mówimy wtedy o zatrudnieniu tymczasowym, na okres przygotowania projektu. Gdy prace się zakończą, agencja musi znaleźć dla swoich pracowników nowe zajęcie. Dodatkowo agencja pracy zajmuje się także selekcją i rekrutacją odpowiednich kandydatów. Wystarczy, że opiszesz swoje wymagania względem pracowników tymczasowych, a agencja zajmie się ich szukaniem.
Wykorzystanie nowoczesnych narzędzi w procesie rekrutacji pracowników fizycznych
Proces rekrutacji pracowników fizycznych jeszcze do niedawna opierał się głównie na ogłoszeniach w lokalnej prasie czy urzędach pracy. Dziś jednak skuteczne pozyskiwanie kandydatów wymaga zupełnie innego podejścia. Portale rekrutacyjne, social media i wyspecjalizowane aplikacje mobilne to tylko początek – rośnie znaczenie systemów ATS (Applicant Tracking System), które automatyzują cały proces i pozwalają na precyzyjniejsze dopasowanie profilu kandydata do oferty.
Zwiększenie efektywności rekrutacji to także kwestia danych. Narzędzia analityczne umożliwiają pracodawcom testowanie skuteczności poszczególnych kanałów pozyskiwania kandydatów, co przekłada się na mniejsze koszty i lepsze dopasowanie pracowników do stanowiska. Warto również wdrożyć systemy rekrutacji oparte na sztucznej inteligencji – nie zastąpią one człowieka, ale doskonale wspierają pierwszy etap selekcji.
Znaczenie budowania marki pracodawcy w pozyskiwaniu wykwalifikowanych pracowników fizycznych
Employer branding to nie tylko domena korporacji i firm technologicznych – również przedsiębiorstwa zatrudniające pracowników fizycznych powinny dbać o swój wizerunek. Kandydaci coraz częściej sprawdzają opinie o pracodawcy w sieci, szukają informacji o atmosferze, benefitach i sposobie zarządzania. Brak transparentności w tym obszarze może skutecznie odstraszyć nawet najlepszych fachowców, szczególnie w sytuacji, gdy rynek pracy staje się coraz bardziej wymagający dla pracodawców.
Marka pracodawcy to nie tylko zewnętrzne działania – to także codzienność wewnątrz firmy. Uczciwe warunki zatrudnienia, terminowość wypłat, jasna komunikacja i poszanowanie pracownika jako człowieka mają kluczowe znaczenie. Pracownik fizyczny, który poczuje się szanowany, chętniej poleci firmę znajomym – a w tej branży polecenia wciąż pozostają jednym z najskuteczniejszych kanałów rekrutacyjnych.
