Zasiłek chorobowy – ile wynosi i komu przysługuje?

Zasiłek chorobowy to świadczenie, które pozwala zrobić sobie krótką przerwę od pracy w chwili, gdy zdrowie przestaje dopisywać bez obaw o utratę wynagrodzenia. Dowiedz się, czym jest zasiłek chorobowy, jakie ma zastosowanie i ile wynosi zasiłek chorobowy.

Co to jest zasiłek chorobowy? To świadczenie pieniężne, które w momencie wystąpienia choroby stanowi niejako zamiennik wynagrodzenia. Na podstawie art. 92 Kodeksu pracy przysługuje za tzw. czas niezdolności pracownika do pracy. Do zasiłku chorobowego prawo mają osoby ubezpieczone w ZUS, zatem jest to jedno z korzyści wynikających z zawarcia stosunku pracy na podstawie umowy o pracę. Zatrudnieni na umowie zlecenie mają prawo wnieść do zleceniodawcy o dobrowolne ubezpieczenie chorobowe.

Co to jest zasiłek chorobowy?

Zasiłek chorobowy to świadczenie pieniężne wypłacane z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Przysługuje ono osobom, które z powodu choroby, urazu lub innego zdarzenia są czasowo niezdolne do wykonywania pracy. W praktyce oznacza to, że jeśli nie możesz pracować, a Twoja niezdolność do pracy jest potwierdzona odpowiednim zaświadczeniem lekarskim, masz prawo ubiegać się o to świadczenie.

Wysokość oraz warunki przyznawania zasiłku zależą od rodzaju zatrudnienia oraz ubezpieczenia. Możesz być objęty obowiązkowym lub dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, co wpływa na to, czy i kiedy zasiłek zostanie wypłacony.

Komu przysługuje zasiłek chorobowy?

Zasiłek chorobowy przysługuje osobom, które są objęte ubezpieczeniem chorobowym. Istnieją dwa rodzaje tego ubezpieczenia: obowiązkowe i dobrowolne. Różnią się one głównie zakresem oraz sposobem zgłoszenia do systemu ubezpieczeń.

Do osób objętych obowiązkowym ubezpieczeniem chorobowym należą:

• pracownicy zatrudnieni na umowę o pracę,
• członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych,
• osoby odbywające służbę zastępczą.

Z kolei dobrowolne ubezpieczenie chorobowe obejmuje:

• osoby pracujące na umowę zlecenie lub umowę o świadczenie usług,
• prowadzących działalność gospodarczą,
• nianie zatrudnione na podstawie umowy uaktywniającej,
• osoby wykonujące pracę na podstawie skierowania w czasie odbywania kary pozbawienia wolności,
• duchownych.

Należy jednak pamiętać, że aby skorzystać z zasiłku chorobowego, trzeba być ubezpieczonym przez odpowiedni czas, tzw. okres wyczekiwania.

Zasiłek chorobowy – okres wyczekiwania

Prawo do zasiłku chorobowego nabywa się po upływie określonego czasu od zgłoszenia do ubezpieczenia chorobowego. W przypadku osób objętych obowiązkowym ubezpieczeniem okres wyczekiwania wynosi 30 dni, natomiast dla osób ubezpieczonych dobrowolnie – 90 dni. Ważne jest jednak, że okresy wcześniejszego ubezpieczenia sumują się, o ile przerwa między nimi nie przekraczała 30 dni.

Istnieją jednak wyjątki od tej zasady. Jeśli jesteś absolwentem szkoły średniej lub studiów i przystąpiłeś do ubezpieczenia chorobowego w ciągu 90 dni od ukończenia nauki, możesz otrzymać zasiłek chorobowy bez okresu wyczekiwania. Podobnie jest w przypadku wypadku w drodze do pracy lub z pracy.

Jak długo można pobierać zasiłek chorobowy?

Zasiłek chorobowy można pobierać przez maksymalnie 182 dni w ciągu jednego okresu niezdolności do pracy. W przypadku niezdolności spowodowanej gruźlicą lub jeśli niezdolność występuje w trakcie ciąży, okres ten wydłuża się do 270 dni.

Warto pamiętać, że jeśli pomiędzy kolejnymi okresami niezdolności do pracy występuje przerwa, ale są one spowodowane tą samą chorobą, okresy te sumują się do maksymalnego limitu. Jeżeli jednak niezdolność do pracy wynika z różnych przyczyn, liczy się nowy okres zasiłkowy.

Ile wynosi zasiłek chorobowy?

Wysokość zasiłku chorobowego zależy od podstawy wymiaru zasiłku, czyli średniego wynagrodzenia brutto z ostatnich 12 miesięcy przed niezdolnością do pracy. Świadczenie wynosi:

• 80% podstawy wymiaru – w większości przypadków,
• 100% podstawy wymiaru – jeśli niezdolność do pracy wynika z ciąży, wypadku w drodze do pracy lub z pracy, lub konieczności poddania się badaniom jako dawca komórek, tkanek i narządów.

Jakie sytuacje mogą wpłynąć na wysokość zasiłku?

Należy pamiętać, że wysokość zasiłku może być obniżona o 25%, jeśli zwolnienie lekarskie nie zostanie dostarczone do ZUS lub pracodawcy w terminie 7 dni od daty jego wystawienia. Obniżenie obowiązuje od 8. dnia zwolnienia do momentu jego dostarczenia.

Nie otrzymasz zasiłku chorobowego w przypadku:

• stwierdzenia, że niezdolność do pracy powstała w wyniku umyślnego przestępstwa,
• niezdolności do pracy spowodowanej nadużyciem alkoholu,
• fałszywego zaświadczenia lekarskiego,
• wykonywania pracy zarobkowej podczas zwolnienia.

Jak ubiegać się o zasiłek chorobowy?

Aby otrzymać zasiłek chorobowy, konieczne jest przedstawienie zwolnienia lekarskiego w formie:

• elektronicznej (e-ZLA),
• papierowej, w przypadku gdy wystawienie elektronicznego zaświadczenia nie było możliwe.

Jeśli Twoje zwolnienie lekarskie jest wystawione za granicą, musisz dostarczyć jego tłumaczenie oraz odpowiednie zaświadczenie potwierdzające czas niezdolności do pracy.

Pracodawca lub ZUS zobaczy Twoje e-ZLA na platformie PUE ZUS, więc w standardowych przypadkach nie musisz dostarczać go osobiście. Jeśli jednak zasiłek wypłaca ZUS, konieczne będzie złożenie dodatkowych dokumentów, takich jak formularz Z-3 lub Z-3a.

Zasiłek chorobowy to nie tylko wsparcie finansowe, ale także możliwość złagodzenia skutków choroby czy wypadku. Dbałość o terminowe zgłoszenie zwolnienia oraz znajomość zasad to klucz do sprawnego uzyskania świadczenia.