Wysokość najniższej krajowej od lat każdego roku jest podnoszona. Jej wysokość jest uzależniona od wskaźników ekonomicznych i ustaleń podczas negocjacji społecznych. Sprawdźmy, jak obecnie kształtuje się wysokość najniższej krajowej w zależności od umowy.
Spis treści
Jak jest ustalana najniższa krajowa?
Najniższa krajowa to kwota minimalna, jaką pracodawca może wypłacić pracownikowi. To pewnego rodzaju zabezpieczenie przed nieuczciwymi pracodawcami. Decyzja o tym, ile wynosi najniższa krajowa netto oraz brutto w danym okresie, zapada na drodze trójstronnych ustaleń rządu, związków zawodowych i pracodawców w ramach Rady Dialogu Społecznego. W procesie tym kluczową rolę odgrywają wskaźniki makroekonomiczne, takie jak prognozowana inflacja czy tempo wzrostu gospodarczego. Jeśli strony społeczno-rządowe nie osiągną porozumienia w wyznaczonym terminie, ostateczną wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę ustala w drodze rozporządzenia Rada Ministrów. Jednak na łączny gwarantowany poziom dochodu pracownika wpływać mogą dodatkowe ulgi podatkowe, a na wysokość pensji końcowej nie powinny wpływać posiadane kwalifikacje czy poziom kompetencji pracownika. Stanowią one podstawowy próg płacowy dla każdego zatrudnionego na etacie.
Najniższa krajowa obecnie
Obecnie, czyli w 2026 roku najniższa krajowa wynosi 4 806 zł brutto. Ile wynosi płaca minimalna netto? To ok. 3 605,85 zł na rękę. To kwota ustalona przez Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r.
W stosunku do roku 2025 jest to wzrost o 140 zł, co oznacza kolejną coroczną korektę w górę. Regulacja ta weszła w życie z dniem 1 stycznia 2026 r. i dotyczy wszystkich osób pracujących na pełen etat. Jednak ostateczna kwota na rękę zależy od składek oraz ewentualnego zaliczenia podatku dochodowego. Biorąc pod uwagę całkowite koszty pracodawcy, łączny koszt całkowity zatrudnienia pracownika okazuje się przy tym zauważalnie wyższy niż samo wynagrodzenie minimalne zapisane w umowie (na minimalnej jest to ok. 5800 zł.)
Najniższa krajowa na zleceniu
Najniższa krajowa obowiązuje również na umowie cywilnoprawnej. Pracodawcy czasem proponują tę umowę zamiast umowy o pracę, ponieważ generuje niższe koszty zatrudnienia i łatwiej taką współpracę zerwać. Na szczęście i w tym przypadku nie mogą zaproponować stawki niższej niż minimalna krajowa. W przypadku zlecenia znaczenie ma stawka godzinowa. Przepisy precyzyjnie określają jej dolną granicę, gwarantując zleceniobiorcom stałą ochronę prawną w przypadku umów cywilnoprawnych.
Zleceniodawca ma priorytetowy obowiązek ewidencjonowania faktycznie przepracowanego czasu pracy, aby rzetelnie wyliczyć należną kwotę. Wszelkie próby zaoferowania wynagrodzenia pracownika poniżej progu prawnego stanowią jawne złamanie obowiązujących norm legalizujących zatrudnienie. Dbanie o to, by zleceniobiorca zarabiał co najmniej najniższą krajową w przeliczeniu na czas pracy, chroni zatrudnionych przed wyzyskiem. Jak wyglądają minimalne stawki na zleceniu?
- Płaca minimalna brutto: 4 806 zł
- Minimalne wynagrodzenie netto na etacie (powyżej 26 lat): ok. 3 605,85 zł
- Płaca minimalna netto (dla osób do 26 roku życia – ulga bez PIT): ok. 3 773,85 zł
- Wysokość minimalnej stawki godzinowej: 31,40 zł brutto
O ile wzrośnie najniższa krajowa?
Znamy już stawki minimalnej krajowej zaproponowane na 2027 rok. Rząd wstępnie zadeklarował podniesienie płacy zasadniczej do poziomu 4 950 zł brutto. W efekcie planowana podwyżka płacy minimalnej ma wynieść 144 zł w porównaniu do roku bieżącego. W ślad za tym pójdzie również minimalna stawka godzinowa, która według projektu powinna wzrosnąć do 32,30 zł brutto. Jeśli propozycje te zostaną oficjalnie przyjęte przez rozporządzenie Rady Ministrów, zmiany zaczną obowiązywać od nowego roku.
