Numer BDO – co to jest i dla kogo? Jakie kary za niedopatrzenia?

Niektórzy przedsiębiorcy muszą pozyskać numer BDO, który umieszcza się na fakturach i innych firmowych dokumentach. Kto zajmuje się wydawaniem decyzji o przyznaniu numeru? Komu jest potrzebny numer BDO i gdzie go umieszczać? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w poniższym artykule!

Określone rodzaje przedsiębiorstw mają obowiązek zarejestrowania się w bazie BDO i używania nadanego im numeru rejestrowego. Czego to właściwie dotyczy? Numer BDO to skrót od numeru rejestrowego Bazy Danych o Odpadach. Jak łatwo się domyślić, obowiązek pozyskania kodu rejestrowego dotyczy głównie firm, których działalność jest związana z gospodarowaniem odpadami. Warto wiedzieć, że za nieumieszczanie wymaganego numeru grozi surowa kara finansowa. Dlatego należy zadbać o to, aby np. faktura VAT firmy zobowiązanej do umieszczania numeru, faktycznie zawierała informacje o przydzielonym numerze BDO. Jak go uzyskać i kto dokładnie ma obowiązek rejestracji?

Szukasz pracy? Praca w Katowicach czeka, aż ją odkryjesz!

Numer BDO – co to jest?

Tak jak wspomnieliśmy, o numer rejestrowy BDO muszą się postarać podmioty gospodarcze, które zajmują się działalnością związaną z odpadami. Zgodnie z ustawą o odpadach (zawierającą wszelkie informacje o numerze BDO) to marszałek województwa zajmuje się sprawami związanymi z przyznaniem i rejestracją. Przedsiębiorstwo z nadanym numerem musi go stosować na swoich dokumentach firmowych, takich jak np. faktura zaliczkowa. Jakie dane zawiera rejestr?

1. Dane o wprowadzanych olejach smarowych, oponach, a także powstających z nich odpadach.
2. Informacje o wprowadzanych opakowaniach, produktach wewnątrz opakowań (z podziałem na poszczególne rodzaje opakowań) i odpadach z nich powstających.
3. Informacje o zużytym sprzęcie elektronicznym, bateriach, akumulatorach i pojazdach, a także odpadach, które wygenerowały.
4. Dane świadczące o uzyskanym poziomie recyklingu z powyższych towarów.
5. Dane o ilości i rodzajach odpadów, a także ich wytwórcach.
6. Informacje o ilości i jakości komunalnych osadów ściekowych, ich wytwórcach, miejscach zastosowania i o podmiotach, które mają w posiadaniu ziemie, gdzie te osady zostały zastosowane.

Obowiązek ten zawarty jest w treści art. 63. ustawy o odpadach:

Podmiot, o którym mowa w art. 57 opłata rejestrowa i opłata roczna ust. 1, jest obowiązany umieszczać numer rejestrowy na dokumentach sporządzanych w związku z prowadzoną działalnością.

Jak uzyskać numer BDO?

Aby uzyskać numer BDO, trzeba zarejestrować się w Bazie Danych o Odpadach (rejestr BDO). Cały proces jest obsługiwany przez marszałka województwa, który poinformuje przedsiębiorcę o nadanym numerze rejestrowym BDO. Na szczęście rejestracja w bazie danych jest możliwa bez wychodzenia z domu. Wystarczy wypełnić wniosek dostępny na stronie internetowej Bazy Danych o Produktach i Opakowaniach oraz o Gospodarce Odpadami. Wypełniony wniosek należy złożyć osobiście w urzędzie marszałkowskim odpowiednim dla miejsca prowadzenia działalności lub:

• elektronicznie przez platformę ePUAP;
• za pomocą wiadomości e-mail opatrzonej elektronicznym podpisem kwalifikowanym;
• listem poleconym, wysłanym na adres urzędu marszałkowskiego odpowiedniego dla miejsca prowadzenia działalności albo zamieszkania.

Od 2025 roku opłata rejestrowa i roczna za wpis do Rejestru BDO wynosi:

• 200 zł dla mikroprzedsiębiorców,
• 800 zł dla pozostałych podmiotów.

Opłaty te dotyczą wyłącznie przedsiębiorców wprowadzających na rynek sprzęt elektryczny i elektroniczny, baterie, akumulatory, pojazdy, produkty w opakowaniach, opony oraz oleje smarowe. Wniosek rejestracyjny oraz potwierdzenie wniesienia opłaty należy złożyć wyłącznie elektronicznie – nie ma już możliwości składania dokumentów papierowych ani przesyłania ich pocztą.

Marszałek województwa ma 30 dni na rozpatrzenie wniosku i nadanie numeru BDO.

Numer BDO – dla kogo? Kto ma obowiązek rejestracji?

Aby mieć 100% pewność o konieczności posiadania numeru rejestrowego BDO, proponujemy skontaktować się z urzędem marszałkowskim, odpowiednim dla miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Kto musi zarejestrować się w BDO? Katalog podmiotów zobowiązanych do uzyskania numeru BDO obejmuje m.in.:

• przedsiębiorców wytwarzających odpady inne niż komunalne oraz prowadzących ewidencję tych odpadów,
• wprowadzających sprzęt elektryczny i elektroniczny oraz autoryzowanych przedstawicieli,
• wprowadzających baterie lub akumulatory,
• wprowadzających pojazdy,
• producentów, importerów i wewnątrzwspólnotowych nabywców opakowań,
• wprowadzających do obrotu produkty w opakowaniach,
• wprowadzających na terytorium kraju opony,
• wprowadzających na terytorium kraju oleje smarowe,
• wprowadzających do obrotu produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych oraz narzędzia połowowe zawierające tworzywa sztuczne,
• podmioty reprezentujące prowadzące system kaucyjny.

Warto podkreślić, że od 2025 roku obowiązek rejestracji w BDO oraz prowadzenia ewidencji odpadów niebezpiecznych dotyczy wszystkich podmiotów wytwarzających takie odpady, niezależnie od ich ilości – zniesiono dotychczasowe zwolnienia. Obejmuje to m.in. salony fryzjerskie, kosmetyczne, gabinety lekarskie i inne branże usługowe.

Gdzie umieszczać numer BDO?

Nadanie numeru BDO wiąże się z koniecznością umieszczania go w dokumentach firmowych. Zgodnie z artykułem 63. ustawy o odpadach, przedsiębiorca jest zobowiązany do dodawania numeru rejestrowego BDO na pismach związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jak widać, przepis jest bardzo ogólny i nie precyzuje, o jakie dokumenty chodzi. Przyjmuje się, że numer BDO należy umieszczać przede wszystkim na fakturach i paragonach fiskalnych. Ze względu na nieprecyzyjne przepisy poleca się, aby taki numer umieszczać na każdym dokumencie transakcyjnym. Bez względu na to, czy jest to faktura pro forma, faktura VAT, czy zaliczkowa. Dzięki temu można uniknąć nieprzyjemności wynikających z przepisów prawa. Umieszczanie numeru BDO na każdym takim dokumencie może zabezpieczyć przedsiębiorcę przed karami. Nie trzeba jednak umieszczać numeru BDO np. na deklaracjach podatkowych, czyli na dokumentach niemających bezpośredniego związku ze sprzedażą.

Na jakich dokumentach konkretnie najlepiej umieszczać numer BDO?

• umowy kupna-sprzedaży,
• sprawozdania,
• karty przekazania odpadów,
• karty ewidencji odpadów.

W praktyce zaleca się, aby numer BDO znajdował się na wszystkich dokumentach transakcyjnych i ewidencyjnych związanych z działalnością objętą wpisem do BDO. Nie ma natomiast obowiązku umieszczania numeru BDO na dokumentach niemających związku z gospodarką odpadami, takich jak deklaracje podatkowe, dokumenty kadrowe czy pisma do urzędu skarbowego.

Numer BDO na fakturze – co grozi za fałszowanie i brak rejestracji?

Gdy numer rejestrowy BDO zostanie przyznany, przedsiębiorca musi z niego korzystać. Wszelkie nieścisłości, fałszowanie faktur i unikanie wpisu do rejestru, oznaczają poważne konsekwencje i kary administracyjne. Co grozi za złamanie przepisów ustawy o odpadach?

• Gospodarowanie odpadami niezgodne z informacjami zgłoszonymi do rejestru – za to grozi kara aresztu lub grzywny.
• Za złożenie wniosku o wpis do rejestru, który jest niezgodny ze stanem faktycznym (lub brak takiego wniosku) – kara aresztu lub grzywny.
• Za prowadzenie działalności bez wymaganego wpisu do rejestru BDO grozi kara finansowa od 5 000 do 1 000 000 złotych.
• Jeśli przepisy nakładają na przedsiębiorcę obowiązek dodawania numeru BDO na dokumentach firmowych, a ten tego unika – kara od 5 000 do 1 000 000 złotych.
• Transport odpadów bez wpisu do rejestru BDO – kara od 2 000 do 10 000 złotych.

Jak sprawdzić numer rejestrowy BDO i gdzie go znaleźć?

Numer rejestrowy BDO jest kluczowym elementem dla przedsiębiorców, którzy zajmują się działalnością w zakresie odbierania odpadów komunalnych, wytwarzaniem odpadów lub wprowadzaniem produktów w opakowaniach. Aby go sprawdzić, należy skorzystać z bazy prowadzonej przez rejestr podmiotów wprowadzających produkty w opakowaniach, dostępnej na stronie BDO. Przedsiębiorcy mogą uzyskać dostęp do swojego numeru, logując się na platformie za pomocą profilu zaufanego lub ePUAP.

Numer BDO powinien być widoczny na dokumentach związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, takich jak faktury czy dokumenty transportowe. Przedsiębiorcy, którzy zajmują się recyklingiem odpadów powstałych lub odbierają odpady opakowaniowe, muszą dbać o regularną aktualizację swojego numeru. Niezastosowanie się do tego obowiązku może skutkować poważnymi sankcjami finansowymi.

Kiedy obowiązkowe jest umieszczanie numeru BDO na fakturze?

Obowiązek umieszczania numeru BDO na fakturze dotyczy wszystkich przedsiębiorców zarejestrowanych w Bazie Danych o Odpadach (BDO), których działalność obejmuje wytwarzanie odpadów innych niż komunalne, wprowadzanie na rynek produktów w opakowaniach, sprzętu elektrycznego i elektronicznego, baterii, akumulatorów, pojazdów, opon, olejów smarowych oraz innych produktów określonych w ustawie o odpadach.

Zgodnie z art. 63 ustawy o odpadach, numer rejestrowy BDO należy umieszczać na dokumentach sporządzanych w związku z prowadzoną działalnością objętą obowiązkiem rejestracji w BDO. Przepisy nie precyzują, na jakich dokładnie dokumentach musi się znaleźć numer BDO, jednak w praktyce przyjmuje się, że powinien być umieszczany przede wszystkim na fakturach VAT, kartach przekazania odpadów, kartach ewidencji odpadów, umowach handlowych oraz sprawozdaniach środowiskowych.

Zaleca się, aby dla własnego bezpieczeństwa numer BDO był umieszczany na każdej fakturze wystawianej przez podmiot zarejestrowany w BDO, niezależnie od tego, czy dana faktura dotyczy bezpośrednio działalności odpadowej. Brak numeru BDO na fakturze może skutkować nałożeniem kary administracyjnej w wysokości od 5 000 do 1 000 000 złotych.

Numer BDO nie musi być umieszczany na paragonach fiskalnych, ale jest obowiązkowy na fakturach i innych dokumentach związanych z działalnością objętą wpisem do BDO.

Kto musi się wywiązać z obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów BDO – wyłączenia i obowiązki przedsiębiorców

Nie wszystkie firmy muszą rejestrować się w BDO, jednak od 2025 roku zakres zwolnień został znacząco ograniczony. Obowiązkiem rejestracji i prowadzenia ewidencji objęte są podmioty prowadzące działalność w zakresie odbierania odpadów komunalnych, wytwarzania odpadów innych niż komunalne oraz te, które wprowadzają na rynek produkty w opakowaniach, sprzęt elektryczny i elektroniczny, baterie, akumulatory, pojazdy, opony czy oleje smarowe.

• Każdy wytwórca odpadów niebezpiecznych, bez względu na ilość, ma obowiązek rejestracji w BDO oraz prowadzenia ewidencji tych odpadów w systemie BDO. Dotyczy to również mikroprzedsiębiorstw i firm wytwarzających niewielkie ilości odpadów niebezpiecznych.
• Zwolnienia z ewidencji dotyczą wyłącznie wybranych odpadów innych niż niebezpieczne oraz tylko w przypadku nieprzekroczenia określonych limitów rocznych, wskazanych w rozporządzeniu Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 5 listopada 2024 r.
• Firmy, które wytwarzają wyłącznie odpady komunalne (podobne do domowych) i przekazują je firmie odbierającej odpady na podstawie umowy, nie muszą się rejestrować w BDO ani prowadzić ewidencji tych odpadów.
• Mikroprzedsiębiorcy, którzy nie wprowadzają produktów w opakowaniach, nie świadczą usług pakowania i nie generują odpadów wymagających raportowania, również mogą być zwolnieni z obowiązku rejestracji – pod warunkiem, że nie wytwarzają odpadów niebezpiecznych.

Obowiązki przedsiębiorców objętych ewidencją:

• Rejestracja w BDO i prowadzenie elektronicznej ewidencji odpadów wyłącznie za pośrednictwem indywidualnego konta w systemie BDO.
• Sporządzanie kart przekazania odpadów, kart ewidencji odpadów oraz składanie rocznych sprawozdań odpadowych.
• Bieżące monitorowanie ilości i rodzaju wytwarzanych, przekazywanych, transportowanych i przetwarzanych odpadów.