Religioznawstwo – co robić po studiach?

Religioznawstwo to kierunek studiów dla osób, które interesują się religiami, nawet jeśli ich nie wyznają. To ciekawe studia, które przekazują wiedzę nie tylko na temat jednej religii, lecz wielu. Dlatego przypadną do gustu również osobom świeckim. Gdzie wiedza na temat religioznawstwa może się przydać? Co robić po studiach?

Choć w Polsce dominującą religią jest katolicyzm, to świat zna znacznie więcej religii. Są one nie tylko bogate pod względem kultury i zwyczajów, lecz stanowią dobre źródło wiedzy do rozważań na temat filozofii życia. W wielu krajach dominują takie religie jak islam, hinduizm, czy buddyzm, między którymi jest wiele różnic, począwszy od tego, w ilu bogów wierzą wyznawcy. Warto znać wszystkie religie, ponieważ nie tylko są ciekawe, ale mówią nam dużo o ludzkości, historii i zwyczajach innych, często odległych krajów. Pomóc w uzyskaniu wiedzy na temat religii mogą studia z religioznawstwa.

Studia z religoznawstwa – co je wyróżnia?

W Polsce wyróżniamy głównie dwa kierunku studiów, które mają ścisły związek z wierzeniami. Jest to religioznawstwo i teologia. Jednak oba te kierunki są w zupełności inne, a absolwenci obu kierunków zajmują się po studiach czym innym. Podczas gdy teologia ma charakter refleksyjny i studenci kierunku zajmują się głównie poznawaniem Boga, religioznawstwo cechuje naukowe podejście, bardziej w kontekście zjawiska społecznego, niż samych wierzeń. Teologią głównie zajmują się osoby wierzące w religię, którą próbują analizować i głębiej odkrywać. Religioznawstwem zajmują się przede wszystkim naukowcy. Jednak teologia i religioznawstwo mogą łączyć się w pewnych aspektach. Co nie zmienia faktu, że są to dwa oddzielne pojęcia, oferujące inny program nauczania na studiach.

Czego dotyczą studia z religioznawstwa?

Religioznawstwo to nauka interdyscyplinarna. Można w niej dostrzec w szczególności elementy antropologii, historii, psychologii, filozofii i socjologii. Kierunek studiów analizuje religie w znacznie szerszym ujęciu niż teologia. Bada je pod względem historycznym, społecznym i kulturowym. Pomaga odpowiedzieć na pytania „Czym dla ludzi jest religia?„, „Jakie rytuały i doktryny wyróżniają dane wyznanie?„, „Jaka jest historia konkretnych religii?„. Religioznawstwo dzielimy na siedem działów. Są to:

• etnologia religii – badania nad genezą i rozwojem religii pierwotnych ludów;
• fenomenologia – porównywanie systemów religijnych, analiza faktów;
• geografia – badanie relacji pomiędzy przestrzenią geograficzną a religią;
• historia – badanie genezy i rozwoju fenomenu religii;
• psychologia – badanie religii i jej wpływu na psychikę ludzką, emocje i zachowania oraz związku między religią a zdrowiem psychicznym;
• socjologia – badanie roli religii w społeczeństwie oraz tego, jaki wpływ wywiera na struktury społeczne, relacje ludzi, czy kulturę i politykę;
• teoria religii – badanie pochodzenia religii, jej rozwoju i funkcjonowania oraz wielu innych aspektów religii, takich jak symbole, czy rytuały.

Religioznawstwo – czego uczą studia?

Religioznawstwo stanowi dziedzinę nauki zajmującą się badaniem religii pod kątem zjawiska kulturowo-społecznego. Na świecie jest wiele religii, choć mieszkając w danym regionie, zwykle skupiamy się na jednej lub kilku znanych. Najpopularniejsza religia to oczywiście chrześcijaństwo skupiające ponad dwa miliardy ludzi na świecie. Druga religia wyznawana niemal przez 2 miliardy ludzi to islam oparty na wierze w jednego Boga. Do innych również licznych religii zaliczamy hinduizm wyznawany głównie w Indiach, buddyzm oparty na wierze w oświecenie, czy judaizm – religia monoteistyczna, oparta na Starym Testamencie. Jednak religii jest znacznie więcej, a studia z religioznawstwa przekazują wiedzę na ich temat. W trakcie studiów studenci badają różne religie i wyznania, próbują zrozumieć ich strukturę, historia, praktykę. Poznają symbole religijne i wierzenia.

Religioznawstwo cechuje empiryczne podejście. Bada religie w ujęciu antropologicznym, socjologicznym, historycznym. Studenci w trakcie zajęć dogłębnie poznają zjawisko religii, zdobywają wiedzę na temat głównych religii oraz tych mniej znanych. Dzięki wiedzy przekazywanej w trakcie zajęć absolwenci studiów religioznawstwa są w przyszłości w stanie zrozumieć inne religie oraz uzyskują kompetencje międzykulturowe, dzięki czemu są świetnymi mediatorami. Religie są bardzo różnorodne, dlatego też religioznawstwo skupia się na wielu perspektywach badawczych. Studenci zdobywają wiedzę z zakresu również teologii, socjologii, etnologii, czy filozofii i historii. Poznają historię religii, potrafią posługiwać się wiedzą w tym zakresie, znają teorie konkretnych wierzeń i rozumieją przemiany religijne i zjawisko fanatyzmu, czy sekularyzacji. Osiągają kompetencje, umożliwiające przeprowadzanie w pełni obiektywnych analiz religii. Są to studia humanistyczne, które przekazują głównie teorie, ale także i praktykę w obszarze analizy.

Program studiów na kierunku religioznawstwo

Program studiów z religioznawstwa obejmuje zajęcia humanistyczne i specjalistyczne. Przykładowe przedmioty wykładane w trakcie studiów to:

• etyka,
• wstęp do religioznawstwa,
• podstawy logiki,
• prawo wyznaniowe,
• psychologia religii,
• historia porównawcza religii,
• historia religioznawstwa,
• etnologia religii,
• główne kierunki filozofii,
• cywilizacje średniowieczne i nowożytne,
• politologia religii.

W programie studiów niektórych uczelni przewidziano także naukę dodatkowego języka, takiego jak łacina, czy greka, dzięki czemu studenci podwyższają swoje kompetencje językowe.

Gdzie studiować religioznawstwo?

Studia na kierunku religioznawstwo są dostępne na takich uczelniach jak Uniwersytet Jagielloński w Krakowie, czy Uniwersytet Gdański. Studia w Gdańsku to studia licencjackie w trybie stacjonarnym. Z kolei studiowanie religioznawstwa w Krakowie możliwe jest również tylko w trybie stacjonarnym, lecz także w ramach studiów magisterskich uzupełniających. Studia pierwszego stopnia trwają trzy lata. Studia drugiego stopnia na Uniwersytecie Jagiellońskim trwają 2 lata.

Jak się dostać na studia? Oczywiście wymagania co do kandydatów na studia są ściśle uzależnione od konkretnej uczelni. Niewątpliwie jednak przed kandydowaniem warto skupić się na pozyskiwaniu nauki w zakresie takich przedmiotów jak geografia, historia, filozofia, język polski, czy wiedza o społeczeństwie.

Co robić po studiach z religioznawstwa?

Absolwenci studiów religioznawstwa to świetni mówcy, którzy dobrze sprawdzają się w przeprowadzaniu analiz, mogą komentować pewne zjawiska, często występują w roli konsultantów. Absolwent religioznawstwa może pracować jako nauczyciel, wydawca, mediator, dziennikarz. Osoby po studiach doskonale odnajdą się w prasie, radiu, czy telewizji jako publicyści. Mogą także zasiadać w komisjach naukowych dotyczących wiedzy o religii. Często zajmują się publikacją artykułów. Inna opcja to poświęcenie się nauce, uzyskanie tytułu doktora, przyczynianie się do rozwoju nauki i edukacji studentów.

Na absolwentów czeka także praca w instytucjach kultury, muzeach, czy organizacjach pozarządowych. Mogą zostać zatrudnieni nawet w miejscach, które nie kojarzą się konkretnie z religią, takich jak biura podróży, gdzie mogą poszerzać wiedzę turystów na temat kultury religijnej poszczególnych krajów. Także firmy decydują się na zatrudnienie religioznawców, szczególnie jeśli nawiązują kontakty z zagranicznymi biznesmenami, którzy wyznają inne tradycje religijne. Dzięki pomocy religioznawcy można wiedzieć, w jaki sposób należy kontaktować się z osobami wyznającymi daną religię, czego unikać w kontaktach z nimi, aby nie popsuć relacji. Absolwenci mogą także znaleźć pracę w organizacjach, które zajmują się pomocą mniejszościom religijnym i kulturowym, czy biurach pielgrzymkowych. Dostępna jest dla nich także praca w archiwum, w bibliotekach i oświacie. W zależności od konkretnego miejsca zatrudnienia do zadań absolwenta religioznawstwa należą między innymi:

• prowadzenie badań nad religiami,
• zbieranie dokumentacji dotyczącej religii, jej archiwizowanie,
• sporządzenia opracowań naukowych, ekspertyz na temat religii,
• referowanie, dyskusje, organizacja konferencji i seminariów na temat religii,
• recenzowanie publikacji, pisanie książek i artykułów naukowych.

Studia: religioznawstwo. Dla kogo?

Studia na kierunku religioznawstwo to doskonały wybór dla osób dociekliwych, które mają humanistyczny talent i interesują się człowiekiem, religiami i historią. To studia, dla osób o analitycznym podejściu, które potrafią również poruszać zagadnienia filozoficzne. Ze studiów zadowolone będą osoby planujące pracę w dziennikarstwie, związaną z kulturą, dyplomacją, nauczaniem, czy turystyką.