Wynagrodzenie chorobowe to świadczenie przysługujące każdej osobie zatrudnionej na podstawie umowy o pracę, która w związku ze złym stanem zdrowia nie jest w stanie pojawić się w pracy. Jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe i kiedy można je otrzymać?

Niestety nie zawsze jesteśmy zdolni do pracy. Nie wynika to bynajmniej z naszej własnej niechęci, a choroby. Szczególnie w okresie jesienno-zimowym może nam się przytrafić czas, w którym nawet jeśli czujemy się na siłach, to nie powinnyśmy iść do firmy, aby nie zarażać innych. Osobom ubezpieczonym przysługuje wówczas zasiłek chorobowy. Jak go obliczyć?
Spis treści
Jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe w zależności od umowy?
Według art. 92 Kodeksu pracy każda osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę ma prawo do otrzymywania części wypłaty w określonych przypadkach związanych z chorobą. W większości przypadków otrzymuje wynagrodzenie chorobowe w wysokości 80% wypłaty, które w całości pokrywa pracodawca za łączny okres do 33 dni w roku (lub 14 dni w przypadku pracownika, który ukończył 50 lat; krótszy limit obowiązuje od roku następującego po roku ukończenia 50 lat). Aby mieć pewność, że wysokość wypłaty jest adekwatna do zaistniałej sytuacji, każdy pracownik powinien zapoznać się z Kodeksem pracy oraz dowiedzieć, jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe.
W określonych przypadkach pracownik może otrzymać nawet 100% pensji w czasie nieobecności związanej z pogorszeniem zdrowia:
-
ze względu na wypadek w drodze do pracy lub z pracy;
-
choroba w trakcie ciąży;
-
niezbędne badania lekarskie i pobranie w związku z dawstwem komórek, tkanek lub narządów.
Sprawdź: Artykuł 92 Kodeksu Pracy – jak wygląda wynagrodzenie chorobowe na zwolnieniu lekarskim?
Jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe – przykład
Aby dowiedzieć się, jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe, trzeba odjąć od podstawy (przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia) potrącane składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika: emerytalne, rentowe i chorobowe – łącznie 13,71%. Następnie ustala się wynagrodzenie za czas przepracowany w miesiącu, dzieląc płacę zasadniczą przez stały dzielnik 30 dni kalendarzowych, a wynik mnoży przez liczbę dni kalendarzowych zwolnienia. Otrzymaną kwotę odejmuje się od wynagrodzenia zasadniczego.
Jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe? Przykład
Pracownik zatrudniony na podstawie umowy o pracę zarabia 3500 zł brutto. W związku z chorobą osoba zatrudniona dostała zwolnienie lekarskie na 8 dni, w ciągu których będzie otrzymywała 80% podstawy.
Podstawa wymiaru wynagrodzenia chorobowego:
- 3500 − 13,71%, czyli 3500 − 479,85 = 3020,15 zł
Jak obliczyć dzienne wynagrodzenie chorobowe w wysokości 80%:
- 3020,15 : 30 = 100,67 zł
- 100,67 × 80% = 80,54 zł
Jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe za 8 dni zwolnienia lekarskiego:
- 80,54 × 8 = 644,32 zł
Reasumując, pracownik, który przebywał 8 dni na zwolnieniu chorobowym, otrzyma 644,32 zł wynagrodzenia chorobowego.
Jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe za cały miesiąc?
Kwotę z umowy należy podzielić przez 30. Jest to stały dzielnik i nie zależy on od liczby dni przypadających w miesiącu choroby.
- 4000 zł / 30 dni = 133,33 zł
Zakładając, że pracownik przebywał 5 dni na zwolnieniu lekarskim, należy pomnożyć uzyskaną wcześniej kwotę przez 5.
- 133,33 zł * 5 dni = 666,65 zł
Aby dowiedzieć się, ile będzie wynosić jego pensja brutto, należy od sumy podanej na umowie odjąć kwotę uzyskaną powyżej.
- 4000 zł – 666,65 zł = 3333,35 zł → to wynagrodzenie brutto, jakie otrzyma pracownik po 5 dniach zwolnienia lekarskiego.
Wynagrodzenie zasadnicze za miesiąc choroby zostanie również powiększone o kwotę wynagrodzenia lub zasiłku chorobowego.
Obliczanie wynagrodzenia chorobowego w ciąży
Zasady obliczania wynagrodzenia chorobowego w okresie ciąży określa ustawa z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Przez pierwsze 33 dni niezdolności do pracy w roku kalendarzowym (14 dni w przypadku pracownika, który ukończył 50 lat – krótszy limit obowiązuje od roku następującego po roku ukończenia 50 lat) pracownicy przysługuje wynagrodzenie chorobowe wypłacane przez pracodawcę; jeżeli niezdolność do pracy przypada na okres ciąży, wynosi ono 100% podstawy.
Zasiłek chorobowy finansowany ze środków Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje od 34. dnia niezdolności do pracy (od 15. dnia dla pracownika 50+), a w ciąży może być pobierany maksymalnie przez 270 dni w jednym okresie zasiłkowym. Wysokość świadczenia wynosi 100% podstawy wymiaru, jeżeli niezdolność do pracy przypada na okres ciąży (zwolnienie oznaczone kodem B).
Wynagrodzenie chorobowe a wysokość składek ZUS
Wynagrodzenie chorobowe wypłacane pracownikowi jest ściśle powiązane z wysokością składek odprowadzanych do ZUS. Pracownicy objęci obowiązkowym ubezpieczeniem chorobowym mają prawo do świadczeń w razie niezdolności do pracy spowodowanej chorobą. Posiadanie ubezpieczenia chorobowego zapewnia ochronę finansową w sytuacjach, gdy pracownik nie może wykonywać swoich obowiązków z powodu problemów zdrowotnych.
Aby wyliczyć wynagrodzenie chorobowe, należy wziąć pod uwagę przeciętne miesięczne wynagrodzenie pracownika z 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy (w przypadku zatrudnienia krótszego niż 12 miesięcy – z faktycznego okresu zatrudnienia).
Podstawę wymiaru wynagrodzenia chorobowego stanowi to przeciętne wynagrodzenie pomniejszone o potrącane ze środków pracownika składki na ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe i chorobowe) – łącznie 13,71%.
Do podstawy nie wlicza się m.in.:
-
wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy,
-
świadczeń jednorazowych lub nieperiodycznych, które nie mają charakteru stałego.
Podstawowe zasady obliczania wynagrodzenia chorobowego w Polsce
Zastanawiając się, jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe pracownika, warto znać podstawowe zasady obowiązujące w polskim prawie pracy. Pracownik ma prawo do 80% podstawy wymiaru wynagrodzenia za okres choroby trwającej łącznie do 33 dni w roku kalendarzowym (lub 14 dni w przypadku pracownika, który ukończył 50 lat. Skrócony limit obowiązuje od roku następującego po roku ukończenia 50 lat). Wynagrodzenie chorobowe za ten okres wypłaca pracodawca, a po jego upływie świadczenia wypłaca ZUS w formie zasiłku chorobowego.
W określonych przypadkach (np. wypadek w drodze do pracy lub z pracy, ciąża, konieczne badania i pobranie komórek/tkanek/narządów od dawców) wynagrodzenie chorobowe i zasiłek wynoszą 100% podstawy wymiaru.
Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego stanowi ta sama kwota co podstawa wymiaru wynagrodzenia chorobowego – jest to przeciętne miesięczne wynagrodzenie z okresu 12 miesięcy poprzedzających miesiąc powstania niezdolności do pracy, pomniejszone o łączną wysokość składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych przez pracownika (13,71%).
Skutki długotrwałej choroby na wysokość wynagrodzenia chorobowego
Długotrwała niezdolność do pracy może wpłynąć na sytuację finansową pracownika. Chociaż system ubezpieczeń społecznych przewiduje wsparcie w takich przypadkach, warto wiedzieć, jak przedłużająca się choroba wpływa na wysokość świadczeń. Po wyczerpaniu okresu, za który wynagrodzenie chorobowe wypłacane jest przez pracodawcę, pracownik przechodzi na zasiłek chorobowy finansowany przez ZUS.
W sytuacji przedłużającej się niezdolności do pracy, pracownik może zastanawiać się, czy i jak wyliczyć wynagrodzenie chorobowe na kolejnych etapach choroby. Warto wtedy skonsultować się z działem kadr lub bezpośrednio z ZUS, aby uzyskać informacje na temat wysokości świadczeń oraz ewentualnych dalszych kroków, takich jak ubieganie się o świadczenie rehabilitacyjne czy rentę chorobową. Należy również pamiętać, że w okresie pobierania zasiłku chorobowego nie przysługuje wynagrodzenie urlopowe, co może wpłynąć na planowanie przyszłego wypoczynku po powrocie do zdrowia.