Praca: badania i rozwój - jak wygląda zawodowa działalność naukowa?
Zgodnie z Art. 4a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz Art. 5a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, praca badawczo-rozwojowa (działalność B+R) to „działalność twórcza obejmująca badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowana w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów do tworzenia nowych zastosowań”. Nie chodzi jednak o badania okresowe ani rutynowe, ale o działania, takie jak budowa prototypów, linii pilotażowych, demonstracje, testowanie i walidację.
Specjalista ds. badań i rozwoju ma więc różnego rodzaju zadania, które związane są z rozwojem nowych produktów lub usług oraz nadzorem nad całym procesem. Jakie działania obejmuje jego praca? Może to być między innymi:
- praca przy badaniach naukowych - jest podejmowana w celu osiągnięcia postępu wiedzy naukowej, ustalenia nowych twierdzeń naukowych, tez, aksjomatów, uogólnień i definicji;
- praca przy badaniach społecznych - praca: badania rynkowe polega na odkrywaniu prawidłowości w życiu społecznym, poprzez systematyczną obserwację i wyciąganie wniosków;
- praca przy badaniach klinicznych - jest podejmowana w celu określenia bezpieczeństwa i skuteczności leków, urządzeń, produktów diagnostycznych i schematów leczenia przeznaczonych do stosowania u ludzi.
Pracownik naukowy może być zatrudniony na podstawie umowy o pracę lub kontraktu B2B. Przysługuje mu, tak jak każdemu innemu pracownikowi, prawo do urlopu czy pójścia na zwolnienie lekarskie. Jego miejsce pracy to najczęściej biuro i/lub laboratorium. Niekiedy może mieć do czynienia z substancjami niebezpiecznymi, dlatego bezwzględnie musi przestrzegać zasad BHP.
Jakie obowiązki ma specjalista ds. badań i rozwoju?
Zadania specjalisty ds. badań i rozwoju zależą od przedmiotu badań i miejsca, w którym pracuje. Najczęściej jednak, wśród jego głównych obowiązków, wymienia się:
- dbanie o rozwój nowych produktów przy wykorzystaniu najnowszych osiągnięć nauki i techniki;
- analizowanie informacji o potrzebie modyfikacji strategii produkcyjnej i handlowej oferowanych produktów;
- realizacja zleconych prac badawczych, doradztwo techniczne dla klientów;
- koordynacja powstawania produktów;
- nadzór nad wdrażaniem do produkcji nowych produktów i technologii;
- współpraca z zewnętrznymi ośrodkami naukowo-badawczymi;
- uzupełnianie dokumentacji i raportowanie efektów swojej pracy badawczej.
Praca w badaniach - jak zacząć?
Aby móc pracować w branży badawczej, należy zacząć od skończenia studiów magisterskich na odpowiednim kierunku, a następnie sukcesywnie pogłębiać swoją wiedzę oraz na bieżąco śledzić zmiany, jakie zachodzą w dziedzinie, którą się zajmujemy. Trzeba więc brać udział w konferencjach i szkoleniach naukowych oraz szukać informacji na własną rękę, np. czytając literaturę branżową. Niezbędna jest również znajomość języka angielskiego, ponieważ wiele publikacji naukowych nie zostało przetłumaczonych na język polski.
Praca w R&D - gdzie można ją podjąć?
Zatrudnienie w branży R&D można znaleźć między innymi w przedsiębiorstwach produkcyjnych i technologicznych. Osoby posiadające kwalifikacje do pracy badawczej mogą pracować niemalże w każdej gałęzi przemysłu, np. odzieżowej, farmaceutycznej, spożywczej, marketingowej, medycznej i wielu innych. Przestrzenią pracy specjalisty ds. badań i rozwoju jest biuro zamiennie z laboratorium lub halą produkcyjną. Niekiedy tą przestrzenią może być sieć lub określone środowisko, np. Dom Dziecka - wszystko zależy od rodzaju prowadzonych badań.
Praca: badania - ile można zarobić?
Wysokość zarobków na danym stanowisku zależy przede wszystkim od jego poziomu. Inne czynniki mające wpływ na wynagrodzenie pracowników naukowych to: wykształcenie, doświadczenie, staż pracy, wielkość i lokalizacja firmy, z którą współpracuje.
Mediana zarobków specjalisty ds. badań i rozwoju wygląda następująco:
- młodszy specjalista (junior) zarabia 5 900 zł brutto miesięcznie (4 352 zł netto, czyli "na rękę");
- specjalista mid zarabia 6 510 zł brutto miesięcznie (4 768 zł netto, czyli "na rękę");
- starszy specjalista (senior) zarabia 8 150 zł brutto miesięcznie (5 886 zł netto, czyli "na rękę").
Pensje pracowników naukowych wahają się od 3 724 do 7 937 zł netto miesięcznie.. Najbardziej uznani specjaliści zarabiają oczywiście więcej, nawet do 15 tys. zł netto miesięcznie. Poza wynagrodzeniem zasadniczym, pracownicy branży badawczej mogą liczyć na różnego rodzaju benefity. Najczęściej są to: prywatna opieka medyczna dla pracownika, elastyczny grafik oraz karnety na siłownie i do klubów fitness.
Co ciekawe, prace badawcze prawie tak samo często podejmują mężczyźni co kobiety. Panowie stanowią 57 proc., a panie 43 proc. wszystkich zatrudnionych w tej branży osób.
Jakie predyspozycje zawodowe są potrzebne w pracy badawczej?
Pracownik naukowy musi posiadać następujące cechy:
- umiejętność poszukiwania i pozyskiwania informacji oraz gotowość do ciągłego poszerzania swojej wiedzy i umiejętność szybkiego uczenia się;
- umiejętności analityczne;
- umiejętność rozwiązywania problemów i wielozadaniowość;
- dociekliwość;
- umiejętności naukowe;
- umiejętność pracy w zespole i komunikatywność;
- wiedza z zakresu wymaganej specjalizacji (np. chemiczna, biologiczna, medyczna itp.)
- innowacyjność i nieszablonowe myślenie;
- kreatywność i otwartość.
Wymagania pracodawców w branży naukowej
Pracodawcy wymagają od kandydatów na stanowiska badawcze:
- wyższego wykształcenia kierunkowego,
- specjalistycznej wiedzy i gotowości do jej nieustannego pogłębiania,
- doświadczenia w prowadzeniu badań,
- predyspozycji psychofizycznych - m.in. dokładności i sumienności, umiejętności obiektywnej analizy danych oraz samodzielności,
- braku przeciwwskazań do pracy na danym stanowisku i aktualnych badań lekarskich (chodzi przede wszystkim o badania wstępne; w trakcie zatrudnienia obowiązują także badania lekarskie okresowe - skierowanie wystawia pracodawca),
- bardzo dobrej umiejętności obsługi komputera oraz znajomości programów i aplikacji branżowych,
- komunikatywnej znajomości języka angielskiego w mowie i piśmie.
Oferty pracy dla naukowców i badaczy - gdzie ich szukać?
Ofert pracy dla naukowców i badaczy najlepiej szukać na stronie serwisu pracy GoWork.pl. Portal umożliwia filtrowanie ogłoszeń pod kątem:
- stanowiska (np. specjalista ds. badań i rozwoju),
- lokalizacji (miasto, np. Warszawa lub województwo, np. pomorskie),
- rodzaju umowy (np. umowa o pracę, umowa zlecenie, umowa o dzieło, kontrakt B2B),
- wielkości etatu (np. pełny etat, część etatu),
- oczekiwanego wynagrodzenia (można ustawić "widełki").
Dzięki tym opcjom można odpowiedzieć tylko na te ogłoszenia, w których pracodawcy oferują warunki zatrudnienia najbardziej spełniających oczekiwania kandydata. Pozwala to zaoszczędzić czas, a co za tym idzie - szybciej znaleźć pracę.
Warto wiedzieć, że serwis GoWork.pl nie tylko działa jak centralna baza ofert pracy, ale także wysyła powiadomienia o nowych ofertach pracy. Jedyne, co musisz zrobić, to zapisać się do newslettera i zaznaczyć interesujący Cię region. Poza tym, na stronie możesz przeczytać opinie o pracodawcy, którego ogłoszenie zwróciło Twoją uwagę. Być może dowiesz się czegoś, co jeszcze bardziej zachęci Cię do aplikowania na jego ofertę.
Wady i zalety pracy badawczej
Praca badawcza jest niewątpliwie ciekawym, kreatywnym i pełnym wyzwań zajęciem, jednak wymaga ogromnej wiedzy i zaangażowania, dlatego nie jest dla wszystkich. Daje ogromną satysfakcję, ale zmusza do wykazania się cierpliwością i dociekliwością. Co ciekawe, nie jest to ani praca zdalna, ani praca stacjonarna. Nie da jej się bowiem wykonywać w stu procentach domu, ale czasami trzeba wyjść poza codzienną przestrzeń i popracować na przykład w terenie. Należy do dobrze płatnych i prestiżowych zawodów, acz czasami wymaga poświęcenia i pełnej dyspozycyjności - na przykład w sytuacji, gdy nastąpi jakiś przełom w badaniach.