Czy kłamanie w CV ma konsekwencje prawne? Kiedy fałszerstwo w CV się wyda, pracodawca może nie mieć wiele wyboru… Nasza ekspertka prawna tłumaczy, jakie są konsekwencje podania nieprawdziwych informacji w CV. Lepiej nie ryzykować!

Kłamanie w CV

Źródło zdjęcia: https://pl.123rf.com/photo_50426122_koncepcja-cv-zmi%C4%99ty-i-wyrzuci%C4%87-do-%C5%9Bmieci.html

Trudno wyróżnić się na polskim rynku pracy szczególnie w zawodach, które są oblegane przez wielu kandydatów. W związku z tym niektórzy z nich sięgają po nieuczciwe praktyki, umieszczając w dokumentach aplikacyjnych nieprawdziwe informacje. Nie pomaga tutaj fakt, że prędzej czy później pracodawca zweryfikuje wiedzę i umiejętności kandydata. Podawanie nieprawdziwych informacji o sobie jest więc obarczone dużym ryzykiem. Czy ma to jakieś konsekwencje? Co grozi za kłamanie w CV?

Nieprawdziwe informacje w CV

Dlaczego kłamiemy w CV? Powody są różne – jednak najczęściej jest to próba dopasowania swojego życiorysu zawodowego do oczekiwań pracodawcy, które podano w ofercie pracy.

Wpisywanie nieskończonych studiów, kwalifikacji, których w rzeczywistości się nie posiada, a w ekstremalnych przypadkach nawet fałszowanie stanowisk pracy, aby doświadczenie zawodowe było bardziej efektowne – rodzaje fałszerstw CV bywają naprawdę oryginalne tak jak fałszowanie dokumentów przez pracownika.

Przed wpisywaniem kłamstw do CV nie powstrzymuje kandydatów również fakt, iż doświadczony rekruter na każdym etapie rekrutacji nie będzie miał żadnego problemu z ich identyfikacją już w trakcie rozmowy kwalifikacyjnej. W wielu przypadkach nie wystarcza też wizja poniesienia dotkliwych konsekwencji finansowych.

Jakie są konsekwencje sfałszowania CV?

Czy to może się dobrze skończyć? Niestety, rzadko bywa tak, że po otrzymaniu wymarzonej pracy będziemy w stanie długo ukryć swoje oszustwo. Jeśli pracodawca poprosi nas np. o dostarczenie świadectwa pracy z miejsca, w którym w rzeczywistości nigdy nie pracowaliśmy, sytuacja może zrobić się co najmniej gęsta. Pracownik będzie się musiał tłumaczyć, dlaczego zdecydował się na kłamanie w CV.

Jakie są konsekwencje podania nieprawdziwych informacji w CV i czy czeka nas w takim przypadku tylko zwolnienie z pracy? Co w takim przypadku dzieje się z naszym wynagrodzeniem za przepracowany już okres? Na te i inne pytania odpowie nasza ekspertka prawna GoWork.pl w kolejnym odcinku cyklu „Pracodawca to (nie) Twój wróg”!

Szukasz pracy w Szczecinie? Sprawdź najlepsze oferty na GoWork.pl!

Jakie są najczęstsze kłamstwa w CV?

Tak naprawdę każdą podaną w CV informację można sfałszować. Artykuły poradnikowe na ten temat są pełne przykładów kłamstw umieszczanych w dokumentach aplikacyjnych.

Przede wszystkim dotyczą one wykształcenia. Kandydaci wpisują w CV nieukończone studia, podając pełne wykształcenie wyższe. Nieprawdziwe informacje dotyczą też doświadczenia zawodowego. Wymyślanie firm widmo, czy stanowisk, z którymi kandydat nie miał nic wspólnego, nie jest odosobnionym przypadkiem.

Najwięcej jednak kłamstwa w CV kandydata znajdziemy w sekcji umiejętności. Chodzi przykładowo o znajomość określonych programów komputerowych. Aby dostać pracę, wiele osób wskazuje na swoje wysokie umiejętności językowe, dotyczące poziomu znajomości języka obcego, w rzeczywistości mając z językami obcymi niewiele wspólnego.

Sfałszowanie CV – czy ma konsekwencje prawne?

Konsekwencje kłamstwa w CV mogą niestety nie skończyć się na nieprzyjemnej rozmowie z przełożonym. O ile jednak kwestia zwolnienia z pracy jako konsekwencja sfałszowania CV wydaje się całkiem oczywista, o tyle odpowiedzialność karna za taki proceder to coś, o czym mogliście nie wiedzieć.

Kłamstwo w CV może mieć konsekwencje prawne, wykraczające poza samą utratę pracy czy wynagrodzenia za przepracowany okres. O dodatkowej utracie reputacji zawodowej już nie wspominając.

Jakie są konsekwencje sfałszowania CV i w jaki sposób pracodawca może dochodzić swoich praw w takim przypadku? Na te pytania odpowiada ekspertka prawna GoWork.pl, Angelika Kowalczyk!

Sprawdź również artykuły:

1. Czy pracodawca może w konsekwencji sfałszowania CV zwolnić pracownika? Jeśli tak, to w jakiej formie?

Najczęściej konsekwencje za kłamstwa w CV pracownik ponosi już na etapie rekrutacyjnym, w szczególności za te odnoszące się do stopnia znajomości języka, który bardzo łatwo sprawdzić podczas rozmowy z rekruterem.

Przyszły pracodawca może również skontaktować się z którymś z byłych pracodawców wskazanych przez pracownika w CV i zweryfikować informacje. W takiej sytuacji kandydata najczęściej spotyka jedynie poczucie wstydu, a proces rekrutacyjny ulega zakończeniu.

Inaczej już przedstawia się sytuacja, w której kłamstwa pracownika w CV nie zostały wykryte na etapie rekrutacyjnym i został on zatrudniony. Wówczas konsekwencje zależą od tego, czego dotyczyło kłamstwo.

Co grozi za kłamstwo w CV?

Jeżeli negatywnie wpłynęło ono na jakość wykonywanych przez pracownika obowiązków lub zwyczajnie sprawiło, że pracodawca stracił do niego zaufanie, to pracownik może zostać zwolniony za wypowiedzeniem albo ewentualnie za porozumieniem stron, jeśli wyrazi zgodę na rozwiązanie umowy w takim trybie. Oczywiście umowa o pracę może również po prostu nie zostać przedłużona, jeśli została zawarta na czas określony.

Konsekwencją zastosowania kłamstwa w treści dokumentów aplikacyjnych może być w poważniejszym przypadku nawet zwolnienie dyscyplinarne. Zgodnie z bowiem z art. 52 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (dalej: Kodeks pracy), umowę z pracownikiem można rozwiązać bez wypowiedzenia w przypadku m.in. ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych. Natomiast zgodnie z art. 100 Kodeksu pracy, pracownik powinien wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz w szczególności np. dbać o dobro zakładu pracy i chronić jego mienie.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych stanowi czyn pracownika przez niego zawiniony, który stanowi istotne zagrożenie interesów pracodawcy.

W niniejszej sytuacji, o ciężkim naruszeniu obowiązków pracowniczych uzasadniającym zwolnienie dyscyplinarne za kłamstwo w CV, można byłoby mówić, gdyby np. pracownik naraził pracodawcę na ogromne straty finansowe za dokonywanie świadczeń przez osoby, które nie mają odpowiednich kompetencji, które wskazano w CV.

Należy w tym miejscu również wspomnieć, że zgodnie z art. 122 Kodeksu pracy, pracownik, który umyślnie wyrządził szkodę, jest obowiązany do naprawienia jej w pełnej wysokości. Oznacza to, że jeżeli pracodawca poniósł np. stratę finansową z powodu dokonanego przez pracownika oszustwa w CV, to będzie mógł dochodzić zarówno poniesionych strat, jak i utraconych korzyści, jakie mógłby osiągnąć, gdyby zawarł umowę z osobą o odpowiednich kwalifikacjach.

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ: Fałszowanie faktur – co za to grozi?

2. Kłamanie w CV – konsekwencje prawne

Kłamanie w CV, w zależności od jego wagi, może stanowić wykroczenie lub przestępstwo.

Jeśli kandydat nie przekaże potencjalnemu pracodawcy wraz z CV sfałszowanych dokumentów, a zdecyduje się jedynie na podanie nieprawdziwych informacji, jest to uznawane za wykroczenie.

Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń, ten, kto przywłaszcza sobie stanowisko, tytuł lub stopień, do których nie ma prawa, podlega karze grzywny do 1.000 złotych albo karze nagany. Taka sytuacja będzie miała miejsce, gdy pracownik skłamie w CV, że pracował w danym miejscu bądź, że posiada określony tytuł zawodowy czy naukowy (nie przedstawiając przy tym dokumentów poświadczających).

Kłamstwo w CV – czy to przestępstwo?

Gdy pracownik przedstawia np. fałszywe świadectwo pracy lub dyplom ukończenia studiów, to wypełnia znamiona art. 270 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (dalej: Kodeks karny). Zgodnie bowiem z tym przepisem, ten, kto, w celu użycia za autentyczny, podrabia lub przerabia dokument, czy takiego dokumentu jako autentycznego używa, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Pracodawca może wtedy złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa.

W przypadku czynu mniejszej wagi (np. dokument ma małe znaczenie w obrocie prawnym albo następstwa poświadczenia nieprawdy są niewielkie), fałszującemu grozi grzywna, ograniczenie lub pozbawienie wolności do 2 lat.

Dodatkowo, jeśli pracownik, pomimo kłamstw w CV, zostaje zatrudniony i wypłacane jest mu wynagrodzenie za pracę, a zatem osiąga korzyści majątkowe z wprowadzenia pracodawcy w błąd, to wypełnia znamiona oszustwa określone w art. 286 Kodeksu karnego.

Zgodnie z tym przepisem, ten, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu, czy niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

TO TEŻ MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ: Lewe L4 – jakie ma konsekwencje?

3. Czy jeśli w konsekwencji podania nieprawdziwych informacji w CV pracownik zostanie zwolniony, czy nadal przysługuje prawo do wynagrodzenia za przepracowany okres?

Co do zasady, pracownikowi za wykonaną pracę należy się wynagrodzenie (art. 80 Kodeksu pracy), co wynika wprost ze stosunku pracy łączącego strony (art. 22 § 1 Kodeksu pracy). Ponadto, pracownik nie może zrzec się prawa do wynagrodzenia (art. 84 Kodeksu pracy). W świetle tych przepisów można zatem przyjąć, że pracownikowi należy się wynagrodzenie, ponieważ wykonał pracę.

Wynagrodzenie za pracę nie przysługuje jednak,= zgodnie z art. 82 § 1 Kodeksu pracy, za wadliwe wykonanie z winy pracownika produktów lub usług. Jeżeli wskutek wadliwie wykonanej pracy z winy pracownika nastąpiło obniżenie jakości produktu lub usługi, wynagrodzenie ulega odpowiedniemu zmniejszeniu.

Oszukany pracodawca może jednak starać się o odzyskanie wypłaconego wynagrodzenia w ramach konsekwencji sfałszowania CV, co niestety może wiązać się ze złożeniem pozwu do sądu. Jednakże warto wiedzieć, że pracodawca, na podstawie art. 88 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (dalej: Kodeks cywilny), ma możliwość uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli, które zostało złożone pracownikowi pod wpływem błędu. W tym celu powinien złożyć pracownikowi oświadczenie na piśmie wraz z żądaniem zwrotu wypłaconego świadczenia w postaci wynagrodzenia za pracę – w całości lub w części.

W świetle bowiem art. 78 § 1 Kodeksu pracy, wynagrodzenie za pracę powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególności rodzajowi wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy. Można więc przyjąć, że gdyby pracodawca wiedział o braku kwalifikacji po stronie pracownika, to ustaliłby niższe wynagrodzenie, bądź też w ogóle by go nie zatrudnił.

Uprawnienie do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli wygasa z upływem roku od wykrycia błędu, tj. w analizowanej sytuacji od momentu, w którym pracodawca dowiedział się o sfałszowaniu CV przez pracownika.

Przeczytaj też:

Szansa na zdobycie pracy bez kłamania w CV

Kłamstwo w CV może wydawać się szybkim sposobem na zwiększenie szans w procesie rekrutacyjnym, ale konsekwencje takiego działania są dalekosiężne i poważne. Fałszowanie informacji nie tylko naraża kandydata na utratę wiarygodności i stres, ale w skrajnych przypadkach może prowadzić do odpowiedzialności finansowej lub nawet karnej. Dlatego warto skupić się na uczciwym prezentowaniu swoich umiejętności i doświadczenia, wykorzystując inne, skuteczne sposoby na zwiększenie atrakcyjności swojej aplikacji.

Jeśli masz doświadczenie zawodowe, które trudno udokumentować, na przykład pracę na „czarno”, nie oznacza to, że musisz je pomijać w CV. Możesz wskazać stanowisko oraz okres pracy, pomijając szczegóły dotyczące pracodawcy. Podczas rozmowy rekrutacyjnej wystarczy odpowiedzieć na pytania dotyczące zakresu obowiązków, aby potwierdzić swoje umiejętności. Rekruterzy często bardziej cenią praktyczną wiedzę i zdolności niż oficjalne dokumenty.

Brak tradycyjnego doświadczenia zawodowego również nie musi być przeszkodą. Jeśli angażowałeś się w wolontariat, działałeś w organizacjach studenckich lub realizowałeś inne inicjatywy, koniecznie uwzględnij to w swoim CV. Te doświadczenia świadczą o Twojej aktywności, umiejętnościach organizacyjnych i pracy zespołowej, co może znacząco zwiększyć Twoje szanse na zdobycie pracy.

Dodatkowo, starannie przygotowany list motywacyjny może stać się Twoją największą przewagą. Opisz w nim swoje mocne strony, podkreśl swoje umiejętności i wyjaśnij, dlaczego jesteś odpowiednim kandydatem na dane stanowisko. W ten sposób możesz zaprezentować się jako osoba ambitna i zdeterminowana, nawet jeśli Twoje CV nie jest jeszcze bogate w doświadczenia zawodowe.

Uczciwość i odpowiednie podejście do prezentowania swojego doświadczenia są kluczowe w budowaniu zaufania między Tobą a potencjalnym pracodawcą. Dzięki kreatywnemu podejściu i skupieniu się na swoich atutach, możesz z powodzeniem znaleźć wymarzoną pracę bez potrzeby fałszowania rzeczywistości.

Dlaczego nie warto decydować się na kłamstwo w CV?

Powyższa lista konsekwencji prawnych powinna skutecznie odstraszyć każdego kandydata od pomysłu podawania nieprawdziwych informacji w CV. Przerwanie procesu rekrutacji to w tej sytuacji najmniej dotkliwa kara. Perspektywa zapłaty grzywny, czy odszkodowania będzie już poważną konsekwencją.

Co zamiast kłamstwa w CV?

Kłamanie w CV nie jest jedyną drogą do uzyskania wymarzonej pracy. Lepiej skupić się na innych aspektach:

1) w przypadku pracy na czarno warto wymienić zajmowane stanowisko oraz okres jego wykonywania bez podawania pracodawcy;

2) przy braku doświadczenia zawodowego, zamiast tworzyć wymyślone miejsca pracy należy wskazać na różne formy aktywności zawodowej typu ukończone kursy, staże, szkolenia, czy wolontariaty;

3) dobrze jest skupić się na umiejętnościach miękkich, wymieniając te cechy charakteru, które idealnie sprawdzą się na stanowisku, o które stara się kandydat.

Kłamanie w CV zawsze wyjdzie na jaw – jest to tylko kwestia czasu. Szkoda, aby kilka słów za dużo przekreśliło szanse na dobre stanowisko, a co gorsza, naraziło kandydata na konsekwencje finansowe.

Jakie są konsekwencje podania nieprawdziwych informacji w CV?

Podanie nieprawdziwych informacji w CV może mieć poważne konsekwencje, w tym utratę zaufania i zwolnienie z pracy. Aby tego uniknąć, warto tworzyć CV uczciwie i dokładnie, korzystając z narzędzi takich jak cv online, które ułatwią proces przygotowania dokumentów.

Jakie konsekwencje niesie za sobą podanie nieprawdziwych informacji na rozmowie kwalifikacyjnej?

Konsekwencje podawania nieprawdziwych informacji w CV mogą być znacznie poważniejsze, niż się początkowo wydaje. Podczas rozmowy kwalifikacyjnej, kandydat ma szansę na zaprezentowanie swoich umiejętności i doświadczenia, ale jeśli jego słowa będą odbiegały od rzeczywistości, to może narazić się na poważne konsekwencje. Pracodawcy coraz częściej stosują różne metody weryfikacji przedstawionych informacji, np. poprzez kontakt z poprzednimi miejscami pracy lub sprawdzenie danych w bazach.

W przypadku wykrycia rozbieżności między rzeczywistością a przedstawionymi faktami, pracodawca może postanowić o zakończeniu procesu rekrutacyjnego. Co więcej, nawiązanie stosunku pracy z pracownikiem, który wprowadził w błąd, może wiązać się z utratą zaufania. Pracodawca może uznać, że osoba ta nie ma odpowiednich wartości etycznych, by pełnić określoną rolę w firmie. Zatem zatrudnienie pracownika na podstawie fałszywych informacji może prowadzić do poważnych problemów z wizerunkiem firmy oraz utraty jej reputacji.

Jakie ryzyko ponosi kandydat, podając nieprawdziwe informacje o poprzednich miejscach pracy?

W wielu przypadkach kandydaci na stanowiska decydują się na podanie nieprawdziwych informacji o poprzednich miejscach pracy w celu zwiększenia swoich szans na zatrudnienie. Niestety, takie działanie wiąże się z poważnym ryzykiem. Pracodawcy, którzy mają możliwość weryfikacji danych, np. przez rozmowy referencyjne, mogą łatwo wychwycić nieścisłości. Osoby, które wprowadzą pracodawcę w błąd, mogą nie tylko stracić szansę na daną posadę, ale również na jakiekolwiek inne oferty w przyszłości.

Co więcej, nawiązanie stosunku pracy na podstawie fałszywych informacji jest obarczone ryzykiem poważnych konsekwencji prawnych. W przypadku odkrycia nieprawdziwych danych w trakcie trwania umowy, pracodawca może rozwiązać umowę o pracę, powołując się na jej nieważność z powodu wprowadzenia w błąd. Takie działanie może również wpłynąć na karierę kandydata, ponieważ firmy często wymieniają referencje, a złamanie zaufania może skutkować trwałym usunięciem z rynku pracy. Z tego powodu zawsze warto być szczerym i uczciwym w procesie aplikacyjnym.

Źródło zdjęcia: https://pixabay.com/pl/photos/cv-podanie-o-prac%C4%99-kariera-zawodowa-6627200/