Umowa współpracy jest jedną z form umowy, na zawieranie której decydują się między sobą dwie firmy lub firma z osobą prywatną. Taki dokument pozwala określić warunki wspólnego działania oraz wszystkie szczegóły niezbędne do jej realizacji. Sprawdzamy, czym dokładnie jest umowa współpracy i na czym polega.

Źródło zdjęcia: https://pl.123rf.com/photo_120521188_ludzie-siedz%C4%85cy-przy-biurku-w-biurze-z-bliska-u%C5%9Bcisk-d%C5%82oni-dw%C3%B3ch-odnosz%C4%85cych-sukcesy-biznesmen%C3%B3w-po.html
Umowa współpracy sprawia, że obie strony umowy zyskują dużą swobodę i elastyczność w spełnianiu swoich indywidualnych potrzeb. Może stanowić ona alternatywę dla umowy o dzieło i umowy zlecenia, choć w tym przypadku umowy współpracy strony mają możliwość prowadzenia działalności gospodarczej. Jak tłumaczy się pojęcie umowy współpracy? Co powinien zawierać taki dokument? Jakie korzyści wynikają z podpisania umowy o współpracę? Jakie formalności z zakresu księgowości trzeba przy niej spełnić?
Umowa o współpracy – czym jest?
Umowa współpracy, nazywana również umową ramową, zalicza się do typu umów nienazwanych. Oznacza to, że Kodeks Cywilny nie przewiduje wobec niej specjalnych regulacji. Taki stosunek prawny jest dopuszczalny dzięki art. 353(1), który dotyczy zasady swobody umów. Brzmi on następująco:
„Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego”.
Głównym warunkiem przy podpisywaniu umowy o współpracę jest więc zgodność jej treści i celu z przepisami oraz zasadami życia społecznego.
Sprawdź też: Jak założyć bloga i zarabiać na tym?
Cechy umowy współpracy
Umowa współpracy, choć nie ma specjalnych regulacji względem jej zawierania, wyróżnia się kilkoma typowymi cechami:
1) jest elastyczna – strony umowy dostosowują warunki do swoich indywidualnych potrzeb;
2) może być zawierana z podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą, jak i z osobą prywatną;
3) podczas podpisywania umowy obie strony umowy zobowiązują się działać wspólnie i deklarują dążenie do osiągania wspólnych celów wskazanych w postanowieniach porozumienia;
4) często tłumaczona jest jako umowa dwustronnie zobowiązująca, w której obie strony mają prawo do żądania spełnienia świadczenia, przy jednoczesnym zobowiązaniu do spełnienia innego.
W różnych sytuacjach może się wydawać, że umowa współpracy ma cechy umowy zlecenia lub umowy o dzieło. Ich zastosowanie jest jednak nieco odmienne. W przypadku chęci zawarcia umowy w celu wykonania jednorazowego zamówienia najlepszym rozwiązaniem jest umowa zlecenia lub umowa o dzieło. Jednak w momencie, gdy podmiot umowy zamierza podjąć działania trwałe z drugą stroną, odpowiednia jest wtedy umowa współpracy.
Może Cię zainteresować również:
-
Komunikacja wewnętrzna w firmie: Co robić, by była efektywna? Narzędzia komunikacji wewnętrznej
-
Work-life balance – definicja i przykłady wykorzystania metody w życiu codziennym!
Co powinna zawierać umowa o współpracę?
Na ogół treść umowy współpracy może być dowolna, a więc powinna odpowiadać konkretnym potrzebom podmiotów ją zawierających. Z drugiej strony ograniczeniem jest warunek jej zgodności z ustawami i zasadami współżycia społecznego.
Należy pamiętać, aby w umowie pojawiły się wszystkie niezbędne elementy, ponieważ w razie ich braku mogą pojawić się nieporozumienia, a nawet możliwość zakwestionowania jej ważności przed drugą stronę umowy.
Umowa współpracy – jak ją stworzyć?
W takim razie co powinna zawierać taka umowa? Jest to:
-
data zawarcia umowy cywilnoprawnej;
-
dane stron umowy (wskazanie czy umowa współpracy zawierana jest z firmą, czy osobą fizyczną), czyli dane rejestrowe typu nazwa, adres, numer NIP i dane przedstawicieli firmy;
-
przedmiot umowy o współpracę – jest to jeden z najważniejszych punktów, przedmiotem umowy cywilnoprawnej mogą być konkretne usługi czy działania, które będą realizowane;
-
okres trwania umowy, czyli na jaki czas strony zawierają między sobą umowę cywilnoprawną (może być określony lub nieokreślony);
-
wysokość i forma wypłaty wynagrodzenia;
-
warunki złożenia wypowiedzenia umowy;
-
procedura w przypadku niewywiązania się z warunków umowy o współpracę u jednej ze stron umowy.
W sytuacji ustalania treści umowy o współpracę należy zadbać o jak największą szczegółowość. Dzięki wskazaniu dokładnych informacji można uniknąć wszelkich nieścisłości, które mogłyby później doprowadzić do różnych sporów.
Umowa o współpracę – jak powinien wyglądać wzór?
Oprócz wyżej wymienionych elementów strony umowy mogą również umieścić we wzorze dodatkowe ustalenia. Są to przykładowo:
1) sposób zlecenia powierzonych zamówień;
2) co jest podstawą realizacji zamówienia (np. zaliczka);
3) określona liczba dostarczanych dzieł lub produktów;
4) warunki zgłoszenia reklamacji;
5) różne obowiązki i poświadczenia względem obu stron umowy dotyczące poszczególnych kwestii np. prawa autorskie, przekazanie sprzętu, czy wypełnione pola eksploatacji dotyczące sposobu korzystania z dzieła.
Umowa o współpracę a rozliczenie
Rozliczenie wynikające z umowy o współpracę zależy od statusu prawnego wykonawcy oraz charakteru zawartego porozumienia. W przypadku współpracy z firmą, cała procedura opiera się na fakturze wystawionej przez wykonawcę. Zamawiający, zobowiązany do jej opłacenia, ma prawo zaliczyć ten wydatek do kosztów prowadzenia działalności gospodarczej, co może obniżyć jego zobowiązania podatkowe.
Jeśli jednak sporządzona umowa o współpracę dotyczy osoby fizycznej, która nie prowadzi własnej działalności gospodarczej, rozliczenie odbywa się na podstawie rachunku wystawionego przez tę osobę. Taki rachunek zazwyczaj wyszczególnia kwotę brutto, podatek, ewentualne składki ZUS oraz kwotę netto, którą wykonawca otrzymuje na konto.
Warto pamiętać, że ostateczna forma rozliczenia zależy również od rodzaju umowy. Umowa o współpracę może przyjąć charakter umowy zlecenia lub umowy o dzieło. W każdym przypadku na zamawiającym spoczywa obowiązek odprowadzenia odpowiednich składek oraz podatków, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Taka różnorodność w formach rozliczenia sprawia, że przed podpisaniem umowy warto precyzyjnie ustalić jej warunki oraz zasady rozliczania wynagrodzenia, aby uniknąć potencjalnych nieporozumień i nieścisłości podatkowych.
Umowa współpracy – najważniejsze informacje
Istotą podejmowania umowy współpracy jest chęć długofalowego działania na rzecz wspólnego celu. Ten rodzaj umowy wyróżnia się także stosunkiem, w którym dużą rolę odgrywa zaufanie oraz lojalność partnerów.
Cechy te przejawiają się choćby w zachowaniu tajemnicy przedsiębiorstwa, braku działalności konkurencyjnej, czy wykonywania określonych w umowie działań w sposób rzetelny i fachowy. O czym jeszcze warto pamiętać przy umowie współpracy? Ważne jest, aby:
1) umowa o współpracy była jak najbardziej szczegółowa jeśli chodzi o warunki współpracy, aby uniknąć ewentualnych problemów z wykonaniem założonych działań czy wypłaty wynagrodzenia;
2) treść umowy odpowiadała aktualnym potrzebom stron umowy;
3) charakter umowy współpracy nie nosił znamion umowy o pracę;
4) dopasować formę wynagrodzenia do stron umowy (osoba z działalnością gospodarczą wystawia fakturę, a w przypadku osoby fizycznej możliwe jest wystawienie rachunku z kwotą brutto).
Zobacz też: Jakie są umowy o pracę w Polsce? Rodzaje i objaśnienie
Umowa współpracy z freelancerem
Umowa współpracy jest na tyle swobodna, że umożliwia podejmowanie wspólnych działań z wolnymi strzelcami w przypadku konkretnych zleceń np. z zakresu grafiki. W takim przypadku należy umieścić w treści zapis o przeniesieniu praw autorskich w formie pisemnej. Należy też bardzo szczegółowo opisać przedmiot umowy.
Gdy podejmuje się współpracę np. z freelancerami, w umowie można zawrzeć klauzulę o osobistym świadczeniu pracy. W takim przypadku dane zadanie nie może być wykonywane przez osoby trzecie. Jeśli w treści nie ma takiego zapisu, wykonawca może zlecić zadanie innej osobie.
Umowa współpracy a umowa o pracę
Ze względu na to, że umowa współpracy dopuszcza podpisywanie takiego dokumentu przez osobę prowadzącą jednoosobową działalność gospodarczą, można traktować ją jako zamiennik umowy o pracę. Jednak obie sytuacje gwarantują inne warunki.
Gdy zawierana jest umowa o współpracy, nie mają zastosowania przepisy Kodeksu pracy, ponieważ praca świadczona jest na podstawie umowy cywilnoprawnej. Nie ma również możliwości zastąpienia umowy o pracę umową o współpracę przy zachowaniu warunków wykonywania pracy.
W niektórych sytuacjach wykonywanie pracy na podstawie umowy o współpracy ma znamiona umowy o pracę. Wtedy ustalenie stosunku pracy warunkuje występowanie określonych cech typu osobiste wykonywanie pracy czy podporządkowanie pracownika (pracodawca wskazuje czas i miejsce wykonywania pracy pod jego kierownictwem).
W omawianej sytuacji pracownik może wnieść pozew do sądu pracy. Takie powództwo dotyczy art. 461. Kodeksu postępowania cywilnego:
„§ 1. Powództwo w sprawie z zakresu prawa pracy można wytoczyć bądź przed sąd ogólnie właściwy dla pozwanego, bądź przed sąd, w którego obszarze właściwości praca jest, była lub miała być wykonywana”.
Szukasz pracy w Gdańsku? Sprawdź najnowsze oferty w serwisie GoWork.pl!
Umowa współpracy – czy warto ją zawierać?
Umową współpracy określa się sytuacje, w której obie strony deklarują wspólne działanie i uzyskanie określonych celów. Można ją dowolnie modyfikować względem swoich potrzeb, co znacznie ułatwia uzyskanie większych korzyści dla podmiotów ją podpisujących.
Umowa współpracy dbając o elastyczność warunków, zapewnia również swobodę wykonywania pracy. Osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą może współpracować z wieloma podmiotami, dzięki czemu może rozwijać swoje usługi i zwiększać zyski.
Umowa o współpracy – na co zwrócić uwagę?
Z drugiej strony pracodawca podpisujący umowę współpracy musi liczyć się z tym, że kontrola pracownika jest w tym przypadku ograniczona, przynajmniej jeśli chodzi o jakość czy postępy prac. Samozatrudniony musi również ponieść koszt należnych składek, a także rozliczać się z podatku dochodowego.
Ta forma współpracy wiąże się więc zarówno z pewnymi korzyściami, jak i obowiązkami, dlatego aby określić sensowność podjęcia takiej umowy, przed jej podpisaniem każdą sytuację należy analizować indywidualnie.
Źródło zdjęcia: https://pl.123rf.com/photo_38872384_m%C4%99%C5%BCczyzna-biznesowych-podpisanie-kontraktu.html