Radca prawny to zawód prestiżowy, który cieszy się dużym szacunkiem społecznym. Jest zajęciem trudnym, stresującym i wymagającym, dlatego nie każdy ma predyspozycje do jego wykonywania. Kto zatem może zostać radcą prawnym? Jakie wykształcenie musi posiadać osoba na tym stanowisku? Ile zarabia radca prawny? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdziesz w poniższym artykule.

Radca prawny: opis stanowiska

Radca prawny to zawód zaufania publicznego. Jego funkcjonowanie określa ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych. Najogólniej mówiąc, praca radcy prawnego polega na świadczeniu pomocy prawnej. Należą do niej w szczególności takie czynności jak:

udzielanie porad i konsultacji prawnych,
sporządzanie opinii prawnych.

A także opracowywanie projektów aktów prawnych oraz występowanie przed urzędami i sądami w charakterze pełnomocnika lub obrońcy (np. występowanie przed Sądem Najwyższym, Trybunałem Konstytucyjnym, Naczelnym Sądem Administracyjnym, Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej i Europejskim Trybunałem Praw Człowieka).

Radca prawny może pracować w kancelarii na podstawie umowy cywilnoprawnej (zlecenie lub o dzieło), w spółce cywilnej, jawnej, partnerskiej, komandytowej i komandytowo-akcyjnej oraz w formie umowy o pracę.

Obowiązki radcy prawnego

Mówiąc o świadczeniu pomocy prawnej przez radców prawnych, chodzi przede wszystkim o:

opracowywanie projektów aktów prawnych;
udzielanie porad prawnych;
przygotowywanie umów i projektów dokumentów;
doradztwo prawne w zakresie spraw majątkowych i spadkowych;
negocjowanie umów zgodnie z przepisami prawa;
udzielanie porad z zakresu prawa handlowego lub z zakresu prawa pracy;
wsparcie starszych prawników;
występowanie przed sądami i urzędami;
sporządzanie opinii prawnych.

Jak zostać radcą prawnym?

Aby zostać radcą prawnym, należy ukończyć magisterskie studia prawnicze w Polsce lub równoważne studia zagraniczne oraz odbyć aplikację radcowską i zdać egzamin radcowski. Aplikacja radcowska trwa 3 lata i jest prowadzona przez okręgowe izby radców prawnych. Aplikację można rozpocząć po zdaniu egzaminu państwowego w formie pisemnej. Jest to test jednokrotnego wyboru. Po zakończeniu aplikacji należy zdać kolejny egzamin pisemny – egzamin radcowski. Składa się z 5 części i polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa karnego, cywilnego lub rodzinnego, gospodarczego, administracyjnego i zasad wykonywania zawodu lub zasad etyki. Osoba, która zdała egzamin radcowski, może wykonywać zawód radcy prawnego po złożeniu ślubowania.

Radcą prawnym można zostać także bez konieczności robienia aplikacji (poprzez zdanie egzaminu radcowskiego bez uprzedniego odbycia aplikacji radcowskiej lub bez konieczności zdawania egzaminu radcowskiego). Jest to opcja dla osób, które wykonywały inny zawód prawniczy, posiadają praktykę w wykonywaniu czynności związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, zdały egzamin uprawniający do wykonywania innego zawodu prawniczego lub posiadają określony stopień bądź tytuł naukowy.

Kto może zostać radcą prawnym?

Radcą prawnym może zostać osoba, która:

ma wyższe wykształcenie kierunkowe (ukończyła magisterskie studia prawnicze i/lub zrobiła aplikację radcowską oraz zdała egzamin);
korzysta z pełni praw publicznych;
ma pełną zdolność do czynności prawnych;
ma nieposzlakowaną opinię;
posiada odpowiednie predyspozycje do wykonywanie zawodu;
złoży rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu.

Predyspozycje do pracy jako radca prawny

Radca prawny powinien nie tylko mieć wykształcenie i obszerną wiedzą z zakresu prawa, ale również mieć odpowiednie usposobienie i predyspozycje do pracy na tym stanowisku. W tym zawodzie należy bowiem charakteryzować się sumiennością, dokładnością i spostrzegawczością. Radca prawny pracuje z ludźmi. Powinien więc być osobą otwartą i komunikatywną, umieć słuchać i mieć odpowiednie podejście. Duże znaczenie ma także zdolność logicznego myślenia, asertywność oraz umiejętność wyciągania wniosków i wykonywania obowiązków w stresujących warunkach.

Stanowisko radcy prawnego – wymagania pracodawców

Pracodawcy wymagają od kandydatów na radcę prawnego przede wszystkim wykształcenia kierunkowego i doświadczenia na podobnym stanowisku lub przynajmniej ukończonych praktyk zawodowych. Liczą się dla nich także takie cechy kandydata jak uczciwość, rzetelność oraz wysokie poczucie moralności. Ważna jest oczywiście znajomość przepisów prawa i umiejętność jej stosowania w praktyce. Pod uwagę brane są również predyspozycje do wykonywania zawodu, o których była mowa wcześniej oraz wymogi prawne – niekaralność, nieposzlakowana opinia i możliwość korzystania przez kandydata z pełni praw publicznych.

Radca prawny: miejsce pracy

Kancelaria radców prawnych to najpopularniejsze, ale nie jedyne miejsce, w którym może pracować radca prawny. Osoba na tym stanowisku ma bowiem szerokie możliwości zatrudnienia. Może pracować na przykład dla danej grupy kapitałowej. Także większość dużych instytucji i korporacji potrzebuje co najmniej jednego a najczęściej kilku radców prawnych, którzy będą zajmować najważniejszymi sprawami przedsiębiorstwa. Zawsze też można pomyśleć o założeniu własnej działalności i świadczyć usługi dla firm i/lub osób prywatnych we własnym zakresie.

Radca prawny – zarobki na stanowisku

Zarobki rady prawnego są uzależnione od jego wykształcenie i stażu pracy oraz wielkości firmy, w której pracuje i jej lokalizacji. Według Ogólnopolskiego Badania Wynagrodzeń mediana zarobków radcy prawnego wynosi 9650 zł brutto miesięcznie, co w przeliczeniu na kwotę netto, czyli „na rękę” daje 6740 zł.

Jednak 25% ankietowanych osób deklaruje, że ich pensja wynosi mniej, bo poniżej 5088 zł netto miesięcznie i tyle samo respondentów przyznaje, że zarabia więcej – powyżej 8871 zł netto miesięcznie.

Oprócz wynagrodzenia zasadniczego radcy prawni mogą liczyć na różnego rodzaju benefity, np. prywatną opiekę medyczną, karnety na siłownie i do klubów fitness oraz możliwość pracy zdalnej. Co ciekawe, na stanowisku radcy prawnego pracuje prawie tyle samo kobiet (51%) i mężczyzn (49%).

Oferty pracy dla radców prawnych – gdzie ich szukać?

Ogłoszenia, które z pewnością zainteresują każdego kandydata na stanowisko radcy prawnego, znajdują się w bazie serwisu pracy GoWork.pl. Portal udostępnia 5 filtrów, które pomagają w najlepszym dopasowaniu przeglądanych ofert do preferencji użytkownika:

lokalizację (konkretna miejscowość lub województwo),
stanowisko (w tym przypadku: radca prawny),
typ umowy (rodzaj umowy: umowa o pracę, umowa zlecenie, o dzieło, kontrakt B2B, inne),
wymiar etatu (pełny etat, pół etatu),
wynagrodzenie (można ustawić „widełki”).

Portal GoWork umożliwia także sprawdzenie opinii o ogłaszających się na stronie pracodawcach. Na forum można przeczytać wypowiedzi byłych i obecnych pracowników danej firmy, które są oczywiście weryfikowane przez administratorów serwisu. Poza tym można wybrać opcję powiadomień o nowych ofertach, dzięki czemu nie przegapi się nowych ogłoszeń ani nie pomyli z tymi oglądanymi na przykład 2 dni temu.

Czy warto zostać radcą prawnym?

Zawód radcy prawnego ma wiele zalet: prestiż, szacunek społeczny, atrakcyjne wynagrodzenie i szereg benefitów (np. praca zdalna). To praca, które stawia przed pracownikiem wiele wyzwań oraz daje dużo satysfakcji. Jest wymagająca i stworzona dla ambitnych. Bywa jednak stresująca i nie zawsze wygląda tak, że po 8 godzinach można iść do domu i zapomnieć o obowiązkach do następnego dnia.

Radca prawny – jak każdy zawód – ma swoje plusy i minusy, przy czym nie dla wszystkich są one jednakowe. To, co ktoś uzna za wadę, inna osoba potraktuje jako wyzwanie.