Praca żołnierza zawodowego jest niezwykle ważna, ale również odpowiedzialna i ryzykowna. Wiąże się z bezpieczeństwem państwowym, a więc zyskuję wysoką rangę wśród innych zawodów. Właśnie dlatego żołnierze zawodowi oprócz uposażenia zasadniczego otrzymują szereg świadczeń i dodatków. Sprawdzamy, na co może liczyć żołnierz zawodowy pełniący zawodową służbę wojskową.

 

Aby zachęcić przyszłych kandydatów na żołnierza zawodowego oraz docenić poświęcenie obecnych żołnierzy, oprócz podstawowego wynagrodzenia przysługują im także konkretne dodatki i świadczenia, ustalane na podstawie regulacji prawnych. Stanowią one ważne wsparcie finansowe wypłacane w wielu sytuacjach w formie nagród, czy zasiłków. Jakie należności pieniężne dotyczą żołnierza zawodowego? Jakie świadczenia wynikają z pełnienia zawodowej służby wojskowej?

Wynagrodzenie zasadnicze żołnierza zawodowego

Uposażenie zasadnicze żołnierza zawodowego oraz sposób ustalania wysokości dodatków: specjalnego, służbowego, czy dodatku za długoletnią służbę wojskową określa rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 stycznia 2023 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych. Stawki zależą również od uzyskanego stopnia. Obecnie podstawowe zarobki żołnierzy przedstawiają się następująco:

  • szeregowi – od 4560 do 4630 zł;
  • podoficerowie – od 5160 do 6250 zł;
  • oficerowie – od 6300 do 9240 zł;
  • generałowie – od 11 400 do 17 750 zł.

To jednak nie jedyne należności pieniężne, jakie przysługują żołnierzowi zawodowemu. Prawo przewiduje szereg świadczeń i dodatków do uposażenia, dzięki którym zarobki w tym zawodzie mogą być znacznie wyższe.

Sprawdź też artykuł: Ile zarabia żołnierz? Ile wynosi uposażenie zasadnicze żołnierzy?

 

Dodatki do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych

Regulacje odnoszące się do przyznawania dodatków i innych świadczeń w przypadku pełnienia służby zawodowej określa ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny. W skład ostatecznej kwoty uzyskiwanej na różnych stanowiskach służbowych czy w jednostkach wojskowych wchodzi wiele różnych należności. Według art. 439 jest to:

  • dodatek specjalny – przyznawany za szczególne właściwości lub warunki pełnienia zawodowej służby wojskowej;
  • dodatek służbowy – uzyskuje się go za pełnienie zawodowej służby wojskowej na określonych stanowiskach dowódczych i kierowniczych lub samodzielnych albo w określonych jednostkach wojskowych;
  • dodatek za długoletnią służbę wojskową – jest przyznawany w kwocie zależnej od stażu służby wojskowej i uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego;
  • dodatek motywacyjny – przeznaczony dla żołnierzy zawodowych, którzy pełnią służbę w korpusach podoficerów zawodowych i szeregowych pełniących zawodową służbę wojskową za uzyskanie w opinii służbowej oceny minimum bardzo dobrej;
  • dodatek kompensacyjny – przyznaje się go w sytuacji, gdy żołnierz jest wyznaczony na stanowisko służbowe wyższe od zajmowanego bez mianowania na wyższy stopień wojskowy.

Może Cię zainteresować: Najbardziej niebezpieczne zawody w Polsce i na świecie – ranking

 

Inne dodatki do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych

Żołnierze za pełnienie zawodowej służby wojskowej mają do dyspozycji wiele innych dodatków do uposażenia. To przede wszystkim:

1. Dodatek wyrównawczy – według art. 439 ustawy o obronie Ojczyzny dotyczy on sytuacji, w której „miesięczne uposażenie żołnierza zawodowego pełniącego zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym sędziego sądu wojskowego albo prokuratora do spraw wojskowych jest niższe od miesięcznego wynagrodzenia przysługującego na równorzędnym stanowisku i pełnionej funkcji sędziego sądu powszechnego, albo wysokości wynagrodzenia prokuratora na takim samym stanowisku i pełnionej funkcji”. Dodatek ten wypłacany jest w wysokości różnicy między tym wynagrodzeniem a uposażeniem należnym na zajmowanym stanowisku.

2. Dodatek za rozłąkę – art. 291 wskazuje, że takie wsparcie przysługuje żołnierzowi, który korzysta z zakwaterowania zbiorowego lub przydzielono mu miejsce w internacie czy kwaterze internatowej, bez prawa zamieszkiwania z członkami rodziny. Tutaj nalicza się też zwrot kosztów przejazdów nie częściej niż raz w miesiącu do miejscowości zamieszkania członka rodziny i z powrotem.

3. Dodatkowe uposażenie roczne – mówi o tym art. 442, w którym wskazano, że „żołnierz zawodowy pełniący zawodową służbę wojskową przez okres całego roku kalendarzowego nabywa prawo do dodatkowego uposażenia rocznego w wysokości 1/12 uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym otrzymanego w roku kalendarzowym, za który dodatkowe uposażenie roczne przysługuje”. Może z niego skorzystać również żołnierz pełniący zawodową służbę wojskową przez okres przynajmniej 6 miesięcy kalendarzowych lub żołnierz zwolniony z zawodowej służby wojskowej w trakcie roku kalendarzowego.

4. Dodatkowe wynagrodzenie – art. 432 wymienia, że przysługuje ono za dodatkowo powierzone żołnierzowi, czasowe pełnienie obowiązków służbowych i za wykonywania czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego.

Dodatki dla żołnierzy – wprowadzanie zmian

Kwestie dodatków do uposażenia żołnierzy podlegają zmianom. Według art. 439 ustawy o obronie Ojczyzny wprowadza się je za pomocą rozporządzeń Ministra Obrony Narodowej, który w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy ustala wysokość, warunki oraz tryb przyznawania i podwyższania dodatków specjalnego, służbowego i motywacyjnego, dodatku kompensacyjnego, czy dodatku za długoletnią służbę wojskową. Wskazuje się w nim również:

  • sposób ustalania dodatków specjalnego i służbowego w ostatnim miesiącu pełnienia służby wojskowej oraz okresy służby lub pobierania dodatku uznawane za równorzędne z okresem pobierania dodatków specjalnego, lub służbowego;
  • konkretne stanowiska służbowe, których zajmowanie i jednostki wojskowe, w których pełnienie służby uprawniają do dodatku służbowego i szczególne właściwości;
  • warunki służby wojskowej, z tytułu których są wypłacane dodatki specjalne.

Szukasz pracy we Wrocławiu? Koniecznie zajrzyj na GoWork.pl, żeby sprawdzić najnowsze ogłoszenia!

 

Pozostałe należności pieniężne i świadczenia dla żołnierzy

Dodatki dla żołnierzy to nie wszystko. Rekompensata, która musi podkreślać poświęcenie i ważność stanowiska, obejmuje znacznie większe wsparcie. Według prawa w zawodach związanych z jednostkami wojskowymi realizowane są świadczenia dla żołnierzy takie jak:

1. Zasiłek na zagospodarowanie – zgodnie z treścią art. 441 jest on przyznawany żołnierzowi zawodowemu po powołaniu do zawodowej służby wojskowej. Zasiłek na zagospodarowanie wypłacany tylko raz w czasie pełnia służby w wysokości jednomiesięcznego uposażenia zasadniczego razem z dodatkami o charakterze stałym. W przypadku żołnierzy kształcących się w uczelni wojskowej, szkole podoficerskiej, w centrum szkolenia lub ośrodku szkolenia, taki zasiłek należy się po objęciu obowiązków na pierwszym stanowisku służbowym w korpusie oficerów, podoficerów albo szeregowych.

2. Świadczenie motywacyjne – według art. 449 jest ono wypłacane po osiągnięciu:

  • 25 lat służby wojskowej, ale nie więcej niż 28 lat i 6 miesięcy – w wysokości 1500 zł miesięcznie;
  • 28 lat i 6 miesięcy służby wojskowej – w wysokości 2500 zł miesięcznie.

3. Świadczenie za długoletnią służbę wojskową – wypłacane jest w zakresie świadczenia motywacyjnego. Jest związane z okresem pełnienia służby. W art. 449a wskazano, że świadczenie za długoletnią służbę wojskową przyznaje się po osiągnięciu 15 lat służby wojskowej w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego miesięcznie. Następnie należność zwiększa się o kwotę 1% należnego uposażenia zasadniczego za każdy kolejny rok służby wojskowej, nie więcej niż do wysokości 15% po 25 latach tej służby.

4. Nagrody jubileuszowe – w tym przypadku świadczenie wypłaca się według stażu pracy, zgodnie z art. 444. Wysokość nagrody jubileuszowej jest następująca:

  • po 20 latach czynnej służby wojskowej – 75%,
  • po 25 latach czynnej służby wojskowej – 100%,
  • po 30 latach czynnej służby wojskowej – 150%,
  • po 35 latach czynnej służby wojskowej – 200%,
  • po 40 latach czynnej służby wojskowej – 300%

– miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym.

5. Nagrody uznaniowe i zapomogi – mówi o nich art. 443. W przypadku nagród uznaniowych dla żołnierzy są on przyznawane przy przejawianiu szczególnej inicjatywy w służbie albo wykonywaniu zadań służbowych wymagających szczególnie dużego nakładu pracy, w tym także poza określonym czasem służby, w skróconych terminach lub warunkach szczególnie utrudnionych. Z kolei zapomogi to wsparcie w sytuacji wystąpienia zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci członka rodziny oraz z innych powodów, które wpływają na istotne pogorszenie warunków materialnych.

6. Gratyfikacja urlopowa – to kolejne wsparcie dla wojskowych. Art. 446 jasno wskazuje, że gratyfikacja jest wypłacana raz w roku i przysługuje żołnierzom, którzy pełnili służbę przez okres przynajmniej 6 miesięcy kalendarzowych. Na wysokość świadczenia wpływa małżonek, a także dzieci pozostające na utrzymaniu żołnierza – kwota gratyfikacji na jedną osobę nie może być niższa niż 35% najniższego uposażenia zasadniczego.

7. Świadczenie teleinformatyczne – zostało ono omówione w art. 448, wskazując, że dotyczy żołnierzy realizujących zadania z zakresu cyberbezpieczeństwa. Świadczenie jest wypłacane przez okres ich wykonywania. Na ostateczną kwotę mają tu wpływ kwalifikacje zawodowe danego żołnierza zawodowego oraz stopień złożoności zadań służbowych.

8. Należności związane z pełnieniem zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa – uprawnienia i świadczenia w takiej sytuacji zgodnie z art. 203 dotyczą bezpłatnego zakwaterowania i wyżywienia, bezpłatnego świadczenia zdrowotnego, bezpłatnego zaopatrzenia w produkty lecznicze, bezpłatnego przewozu i ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków.

9. Należności związane ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej – tutaj zgodnie z art. 458 można wymienić prawo do odprawy w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej. Jest to:

  • po 1 roku służby – 100%,
  • po 5 latach służby – 200%,
  • po 10 latach służby – 300%

– kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby.

Ponadto poza odprawą, zwolnionemu żołnierzowi zawodowemu według art. 459 przysługują inne należności pieniężne, przykładowo:

  • świadczenie comiesięczne, wypłacane przez rok po zwolnieniu w wysokości kwoty uposażenia zasadniczego razem dodatkami o charakterze stałym, naliczanego w ostatnim dniu pełnienia służby;
  • ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy (również za dodatkowy urlop wypoczynkowy i niewykorzystany w roku zwolnienia);
  • dodatkowe uposażenie roczne za rok, w którym zwolniono żołnierza ze służby;
  • gratyfikacja urlopowa niewykorzystana w roku zwolnienia ze służby;
  • zwrot kosztów jednorazowego przejazdu żołnierza oraz członków jego rodziny i zwrot kosztów przewozu urządzenia domowego do wybranego miejsca zamieszkania w kraju – jego wysokość i zasady przyznawania określają warunki takie jak w przypadku żołnierzy zawodowych przeniesionych do pełnienia służby w innej miejscowości.

10. Należności za podróże służbowe i przeniesienia służbowe – stosuje się tu zasady określone przez art. 445, który mówi, że żołnierzowi zawodowemu wyznaczonemu na stanowisko służbowe poza miejscowością będącą siedzibą jednostki wojskowej lub wydzielonego pododdziału, w której żołnierz zajmował dotychczas stanowisko służbowe, przysługują następujące należności:

  • ryczałt z tytułu przeniesienia, który wynosi 50% najniższej stawki uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego;
  • diety – za czas przejazdu do nowego miejsca pełnienia służby i pierwszą dobę pobytu w tym miejscu w wysokości stawki diety z tytułu odbywania krajowej podróży służbowej, która obowiązujące w dniu przejazdu;
  • ryczałt na pokrycie kosztów przejazdu z miejsca stałego zamieszkania do nowego miejsca pełnienia służby – w wysokości obowiązującej w dniu przejazdu żołnierza ceny biletu za przejazd pociągiem pospiesznym w klasie drugiej.

W razie przesiedlenia do nowego miejsca pełnienia służby możliwa jest także wypłata zasiłku osiedleniowego – 250% najniższego uposażenia żołnierza zawodowego, jeżeli żołnierz przeniósł się z rodziną lub 50% najniższego uposażenia żołnierza zawodowego w sytuacji, gdy żołnierz jest samotny albo przesiedlił się bez rodziny. Żołnierze korzystają również ze zwrotu kosztów przewozu urządzeń domowych – jego wysokość zależy od udokumentowanego rachunku, lecz nie może być ona większa niż 200% najniższego uposażenia żołnierza zawodowego.

Świadczenia socjalne i mieszkaniowe dla żołnierzy

Poza dodatkami finansowymi wynikającymi z pełnienia służby wojskowej, zawodowi żołnierze mogą liczyć również na szeroki pakiet świadczeń socjalnych i mieszkaniowych. Wśród nich znajdują się m.in. dopłaty do czynszu, bezzwrotne zapomogi w trudnej sytuacji życiowej, a także możliwość ubiegania się o przydział kwatery lub mieszkania służbowego. Wojsko oferuje również korzystne warunki kredytowe na zakup nieruchomości, często przy współpracy z wybranymi bankami. Co więcej, w wielu jednostkach funkcjonują specjalne fundusze wsparcia dla rodzin wojskowych oraz placówki przedszkolne czy żłobki przeznaczone dla dzieci żołnierzy. Takie rozwiązania zwiększają atrakcyjność pracy w wojsku i budują poczucie stabilności zawodowej.

Świadczenia zdrowotne i rehabilitacyjne w armii

Zawodowi żołnierze objęci są także specjalnym systemem opieki zdrowotnej. Mają dostęp do wojskowych placówek medycznych, które oferują usługi diagnostyczne, rehabilitacyjne i lecznicze na wysokim poziomie. W przypadku urazów lub chorób związanych ze służbą, żołnierz może liczyć na dodatkowe świadczenia, w tym specjalistyczne turnusy rehabilitacyjne czy sanatoryjne. W sytuacjach ekstremalnych – takich jak misje zagraniczne – opieka zdrowotna jest zapewniana na miejscu, a po powrocie do kraju kontynuowana bez ograniczeń. Ponadto żołnierze mogą skorzystać z programów profilaktycznych, a także wsparcia psychologicznego i psychiatrycznego, co staje się coraz bardziej istotne w kontekście przeciwdziałania wypaleniu zawodowemu i traumie służbowej.

 

Źródło zdjęcia: https://pixabay.com/pl/photos/%C5%BCo%C5%82nierz-strzelanie-szkolenie-2533669/