Nowe rozwiązanie: akcjonariat pracowniczy: na czym polega? Czym jest? Czy akcjonariat pracowniczy działa w Polsce? Sprawdź

Akcjonariat pracowniczy umożliwia zwiększenie zysków zatrudnionemu w danej spółce pracownikowi. Na czym konkretnie polega? Mimo że w krajach zachodnich popularność akcjonariatu rośnie, to w Polsce zainteresowanie tym tematem jest dużo mniejsze. Zobacz, czego dotyczy i czym jest polski akcjonariat pracowniczy.

Akcjonariat dla pracownika

Przedsiębiorstwa podejmują wiele prób, aby zmotywować pracowników. Benefity pozapłacowe, dodatki motywacyjne, imprezy integracyjne czy dodatkowe dni wolne to tylko niektóre z wielu pomysłów realizowanych przez pracodawców, w celu budowania pozytywnego wizerunku firmy na rynku pracy. Jednym z czynników zwiększających morale zatrudnionych jest zyskujący na popularności akcjonariat. Co to takiego i dlaczego prywatne spółki ze Stanów Zjednoczonych coraz częściej decydują się na to rozwiązanie?

O ile w krajach zachodnich przedsiębiorcy chętnie korzystają z tego systemu organizacji, to liczba programów akcyjnych w Polsce wciąż jest niewielka.

Akcjonariat pracowniczy – co to jest?

Akcjonariat pracowniczy z ang. employee stock ownership to długookresowa forma członkostwa kapitałowego oferowanego pracownikom przedsiębiorstw prywatnych, umożliwiająca im udział w zyskach i współwłasność firmy, w której pracują.

Oferowanie zatrudnionym w danej spółce udziałów przynosi pozytywne skutki społeczne oraz ekonomiczne, dodatkowo motywując pracowników i budując pozytywny wizerunek przedsiębiorstwa na rynku pracy.

Na czym polega akcjonariat pracowniczy?

Prywatne spółki, które decydują się na wprowadzenie w swoją strukturę akcjonariatu pracowniczego, oferują część udziałów danego przedsiębiorstwa zatrudnionym w nim pracownikom. Polega to na pewnego rodzaju sprzedaży części akcji spółki, której zbiorowymi właścicielami stają się zatrudnieni, na podstawie podpisanej umowy lub odpowiedniego wniosku.

Pracownik, który zdecyduje się na członkostwo w strukturze kapitałowej, zyskuje udział w generowanych przez działalność zyskach i może brać udział w procesie zarządzania firmą, w której pracuje. Trzy główne czynniki akcjonariatu w obrębie danego przedsiębiorstwa to:

• zagwarantowanie pracownikom własności lub współwłasności spółki
• udział zatrudnionych w zarządzanie firmą
• zapewnienie pracownikom udziału w zyskach przedsiębiorstwa ze względu na ich kapitał udziałowy wynikający z akcjonariatu pracowniczego

Programy akcyjne przynoszą korzyści obu stronom. Zarówno pracodawcy, jak i zatrudnieni w prywatnej spółce pracownicy mogą liczyć na zyski. W Stanach Zjednoczonych rozwiązanie znalazło wielu zwolenników, jednak polski akcjonariat pracowniczy jest niewielki. Jakie są wady i zalety tego typu działań?

Szukasz zatrudnienia na Śląsku? Odwiedź zakładkę: Praca Katowice na GoWork.pl i aplikuj na najciekawsze oferty zatrudnienia w Twojej w okolicy!

Akcjonariat pracowniczy – wady i zalety

Wdrożenie w dane przedsiębiorstwo akcjonariatu pracowniczego wiąże się z korzystnymi zmianami zarówno dla obecnych właścicieli spółki, jak i pracownika, który dostał możliwość posiadania udziałów w firmie i zakup akcji w preferencyjnych cenach. Obie strony mogą cieszyć się wieloma przywilejami, a oprócz tego zyskuje również system gospodarki rynkowej, który przez tego typu działania staje się bardziej ugruntowany.

Mimo wielu plusów takiego rozwiązania istnieją również negatywne aspekty. Przyjrzeliśmy się wadom i zaletom popularnego w USA i innych krajach zachodnich akcjonariatu pracowniczego.

Jakie są zalety wprowadzenia akcjonariatu pracowniczego?

Akcjonariat przynosi szereg pozytywnych zmian ekonomicznych dla danego przedsiębiorstwa, jednak koncentrując się na znaczeniu danej firmy na rynku pracy, warto zauważyć następujące plusy tego rozwiązania:

• Budowanie pozytywnego wizerunku przedsiębiorstwa.
• Pozyskiwanie kolejnych kandydatów do zatrudnienia w danej strukturze.
• Stworzenie kultury partnerstwa w danej organizacji.
• Duża dawka motywacji dla pracowników, którzy dostali szansę na zakup lub zwiększenie udziałów w firmie, w której pracują.
• Poprawa konkurencyjności przedsiębiorstwa.
• Lepsza wydajność pracy w firmie.
• Udział pracowników w budowaniu przyszłości spółki.
• Zwiększenie satysfakcji pracowników.

Wady akcjonariatu pracowniczego:

Akcjonariat pracowniczy może znacznie poprawić funkcjonowanie danej kultury organizacyjnej i jest pewnego rodzaju benefitem motywacyjnym dla pracownika. Z drugiej strony mimo wielu obopólnych zalet ma również wady, prowadzące do szeregu nieprzyjemnych konsekwencji, dlatego wiele prywatnych spółek nie decyduje się na to rozwiązanie w swojej strukturze.

• Ryzyko akcjonariuszy związane z możliwym spadkiem wartości akcji firmy poprzez realizowane programy.
• Rozwiązanie jest dedykowane jedynie spółkom z ograniczoną odpowiedzialnością oraz spółkom akcyjnym.
• Rozproszenie kapitału związane np. z wrogim przejęciem większości udziałów w przedsiębiorstwie.
• Niewielkie zainteresowanie pracowników złożoną ofertą.
• Problemy związane z regulacjami prawnymi.

Zobacz też: Fundusze inwestycyjne: co powinieneś wiedzieć?

Polski akcjonariat pracowniczy – możliwości

Czy pracownik będący jednocześnie współwłaścicielem firmy, w której pracuje to przyszłość rynku pracy? W Polsce akcjonariat jest stosunkowo rzadko proponowany w prywatnych spółkach. Wiele dużych zagranicznych firm chwali sobie takie rozwiązanie, jednak polscy przedsiębiorcy podchodzą do programów akcyjnych sceptycznie, a pracownicy boją się inwestować i wolą mieć pewne źródło utrzymania w postaci stałego wynagrodzenia i solidnej podstawy pensji.

Budowanie zaangażowania pracowników można realizować na wiele sposobów, jednak kluczem do motywacji zatrudnionych jest odpowiednia wysokość pensji i zapewnienie stabilności w firmie. Dopiero po spełnieniu tych dwóch kluczowych czynników należy wprowadzać kolejne innowacje np. w postaci akcjonariatu pracowniczego.

Akcjonariat pracowniczy w Polsce – badanie

Według raportu „Pracownicze programy akcyjne – szansa dla firm, szansa dla Polski” opracowanego przez PwC, akcjonariat pracowniczy w Polsce może znacząco wpłynąć na stabilność finansową pracowników. Przykładowo, trzydziestolatek zarabiający około 4 tys. zł brutto i otrzymujący corocznie dodatkowe akcje o wartości 1% swojego wynagrodzenia, mógłby liczyć na emeryturę wyższą o 320 zł. Z kolei dyrektor w wieku 40 lat, z pensją rzędu 20 tys. zł brutto i pakietem akcji o wartości 5% rocznego wynagrodzenia netto, miałby możliwość zwiększenia emerytury aż o 6,6 tys. zł miesięcznie.

Eksperci PwC podkreślają, że akcjonariat pracowniczy sprzyja nie tylko zatrzymaniu cennych pracowników w firmie, ale stanowi też nowoczesny sposób wynagradzania. Podobne programy są powszechnie stosowane w USA, Niemczech czy Wielkiej Brytanii, gdzie akcjonariat jest bardziej rozwinięty i dostosowany do przepisów. W Polsce jednak obecny system najczęściej faworyzuje kluczowych pracowników (84%), podczas gdy akcje są rzadko udostępniane szerokiemu gronu pracowników (16%). Dla porównania, w krajach zachodnich akcjonariat bywa bardziej inkluzywny – 41% firm oferuje akcje wszystkim pracownikom.

Jednakże rozwój tego rozwiązania w Polsce jest hamowany przez ograniczenia prawno-regulacyjne, brak ulg podatkowych oraz stosunkowo niską kulturę pracowniczą i świadomość finansową społeczeństwa. Pomimo tych przeszkód akcjonariat pracowniczy ma szansę zyskać popularność dzięki rosnącym wymaganiom rynku pracy i konieczności uatrakcyjnienia wynagrodzeń.

Programy akcjonariatu pracowniczego – jak działają i jakie korzyści przynoszą?

Programy akcjonariatu pracowniczego to innowacyjne rozwiązanie, które pozwala pracownikom stać się właścicielami części firmy, w której pracują. Tego typu programy oferują pracownikom możliwość nabycia akcji firmy po preferencyjnych warunkach, co z kolei może prowadzić do większego zaangażowania w rozwój przedsiębiorstwa. Korzyści z wprowadzenia programów akcjonariatu pracowniczego są wielorakie. Po pierwsze, zwiększają lojalność pracowników, którzy stają się bezpośrednio zainteresowani sukcesem firmy. Po drugie, mogą pomóc w przyciągnięciu i zatrzymaniu najlepszych talentów, oferując im dodatkową motywację finansową. Wreszcie, takie programy mogą pozytywnie wpłynąć na atmosferę w firmie, poprawiając komunikację i współpracę między różnymi działami. Akcjonariat pracowniczy stał się popularnym narzędziem nie tylko w Stanach Zjednoczonych, ale także w takich krajach jak Francja, gdzie wprowadzenie tego typu programów jest często traktowane jako sposób na wzmocnienie więzi między pracownikami a firmą.

Zwolnienie uczestnika programu akcjonariatu pracowniczego – jakie są konsekwencje?

Zwolnienie pracownika, który jest uczestnikiem programu akcjonariatu pracowniczego, wiąże się z pewnymi konsekwencjami zarówno dla pracownika, jak i dla firmy. Zwykle, jeśli pracownik zostaje zwolniony, może on utracić prawo do posiadanych akcji, szczególnie jeśli były one częścią programu, który wymagał od niego pracy przez określony czas. Dla pracodawcy oznacza to konieczność określenia warunków, na jakich pracownik będzie mógł zachować swoje udziały, a także dokładne sprecyzowanie polityki dotyczącej utraty akcji w przypadku zwolnienia. Wiele firm decyduje się na wprowadzenie klauzul, które ograniczają możliwość sprzedaży lub przeniesienia akcji w przypadku zakończenia stosunku pracy. Warto dodać, że w niektórych krajach, takich jak Francja, regulacje dotyczące zwolnienia pracownika z programu akcjonariatu pracowniczego są bardzo szczegółowe, co pozwala na zapewnienie transparentności i sprawiedliwości w traktowaniu uczestników programów.

Źródło zdjęcia: https://pixabay.com/pl/photos/handel-akcjami-inwestowanie-6525081/