O szerokich zmianach w przepisach dotyczących mobbingu pisaliśmy już kilka miesięcy temu – to właśnie wtedy projekt ustawy antymobbingowej trafił do Sejmu pod patronatem minister Agnieszki Dziemianowicz-Bąk. Od tego czasu, pomimo szumnych zapowiedzi, nie zmieniło się zasadniczo nic – nowelizacja Kodeksu Pracy i Kodeksu Postępowania Cywilnego stanęła w martwym punkcie na wiele miesięcy, pomimo działań prawnych, które wielu komentatorów określa jednak jako pozorowane. Na horyzoncie widać jednak szansę na to, by korzystne dla pracowników przepisy na stałe wpisały się w krajobraz polskiego rynku pracy.

Na czym polega Ustawa antymobbingowa? Czy jest szansa, by przeszła przez Sejm? Czego dotyczy nowelizacja przepisów o mobbingu? Kiedy realnie może zostać wdrożona w życie? Na te i inne pytania odpowiadamy w niniejszym materiale.

Ustawa antymobbingowa wraca – czym jest i czy jest szansa, by przeszła przez Sejm?

W kuluarach parlamentu od kilku miesięcy trwa walka o wprowadzenie przepisów Ustawy antymobbingowej w życie. Projekt wpłynął do Sejmu 24 lutego 2026 roku jako projekt rządowy (wnioskodawcą jest Rada Ministrów), pod egidą Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Agnieszki Dziemianowicz-Bąk. Pierwsze czytanie odbyło się 25 marca 2026 roku, po czym projekt trafił do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach w trybie standardowym – dotyczy on bowiem zmian zarówno w Kodeksie Pracy, jak i Kodeksie Postępowania Cywilnego.

Drugie czytanie miało miejsce kilka dni temu, w czwartek – 11 czerwca 2026. Ustawa antymobbingowa ponownie została skierowana do komisji, tym razem z uwagi na szereg poprawek, które zgłaszali posłowie Prawa i Sprawiedliwości, PSL, Konfederacji i Polski 2050. Co więcej, PiS wnioskował o odrzucenie projektu w całości.

Warto mieć na uwadze, że przedsejmowy etap prac rozpoczął się już w ostatnim kwartale 2025 roku. Aktualnie sprawa zatrzymała się na momencie, w którym komisja sejmowa rozpatruje 13 poprawek do ustawy – po zakończeniu prac rozpocznie się głosowanie nad poprawkami, a później nad całą ustawą. Głosowanie może mieć miejsce już podczas najbliższego posiedzenia Sejmu.

Nowe przepisy o mobbingu – fundamentalne założenia

Nowelizacja przepisów antymobbingowych w pierwszej kolejności pochyla się nad samą definicją mobbingu, która wedle ustawodawcy powinna być dużo prostsza, de facto rozszerzając mobbing o pokaźniejszy katalog działań niepożądanych. Jak tłumaczy Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, „mobbing to uporczywe nękanie pracownika. Koniec, kropka.” W ten właśnie sposób mobbing ma być zdefiniowany przez ustawę, przy czym podkreśla się, że uzasadniona krytyka czy ocena pracy pracownika nadal nie będą traktowane jako mobbing – chyba, że forma takiej krytyki będzie jawnie niegodziwa.

Jeśli chodzi o samą definicję mobbingu w nowej ustawie, na uwadze trzeba mieć dodatkowo, że:

  • za mobbing mają być uznane zachowania nawracające, powtarzające się lub stałe, mające charakter fizyczny, werbalny albo pozawerbalny,
  • sprawcą mobbingu będzie mógł być przełożony, współpracownik, podwładny, pojedyncza osoba albo grupa osób,
  • do uznania zachowania za mobbing nie trzeba będzie ani badać intencji sprawcy, ani wykazywać konkretnego skutku zdrowotnego u pracownika.

Pod nową definicję mobbingu podlegać mają ex natura również takie zachowania jak szeroko pojęty gaslighting, izolowanie pracownika od grupy i informacji, odsuwanie go od projektów, odbieranie głosu w trakcie spotkań czy bardziej kameralnych rozmów, przeciążanie zadaniami i wyznaczanie nierealnych terminów ukończenia projektów. Trzeba pamiętać o tym, że ciężar udowodnienia mobbingu nadal spoczywać będzie na poszkodowanym.

Nowa polityka antymobbingowa w firmie i szerszy zakres ochrony

Ustawa wymusza także na pracodawcach stworzenie i wdrożenie polityki antymobbingowej – jako niezależnego dokumentu, lub elementu obowiązującego regulaminu pracy. Co ważne – szczególnie w przypadku sporów – pracodawca nie tylko jest obowiązany do posiadania takich zapisków, ale i do aktywnego działania na rzecz wprowadzania takowych w życie. Obejmuje to przede wszystkim działania profilaktyczne, pilne reagowanie na zgłoszenia poszkodowanych i wspieranie osób doświadczające przemocy w miejscu pracy.

Z wyżej wzmiankowanej konieczności wyłączone są firmy zatrudniające mniej niż 10 osób – takie podmioty nie będą musiały tworzyć specjalnego regulaminu, ale nadal będą zobowiązane do przeciwdziałania mobbingowi.

Co istotne, w ramach projektu poszerza się także zakres ochrony – przed rozmaitymi reperkusjami, a przede wszystkim przed zwolnieniem z pracy, chronieni będą nie tylko ci pracownicy, którzy zgłaszają mobbing, ale również ci, którzy aktywnie wspierają osoby poszkodowane. Chodzi w tej materii na przykład o świadków zdarzeń, relacjonujących ich przebieg przed sądem lub pracodawcą.

Odszkodowanie za mobbing – w jakiej wysokości i kto zapłaci?

Jedną z najgłośniejszych, a zarazem najistotniejszych zmian w przypadku omawianej Ustawy antymobbingowej jest fakt, że pracownik będzie mógł dochodzić zadośćuczynienia finansowego za doświadczony mobbing. Zgodnie z taryfikatorem załączonym do nowelizowanych przepisów, odszkodowanie za mobbing wynosić ma minimum sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę. Aktualnie wynosi ono 4 806 złotych brutto, wobec czego próg minimalnego odszkodowania za mobbing wyniesie niemal 29 000 złotych brutto (dokładnie: 28 836 złotych brutto).

Podkreślenia wymaga fakt, że pracodawcy, którzy przykładnie realizowali politykę antymobbingową w swojej firmie (szczególnie na płaszczyźnie prewencyjnej), mogą całkowicie uniknąć odpowiedzialności finansowej – o ile zachowania mobbingowe przeciwko ofierze nie były prowadzone przez jej przełożonych. Wówczas osoba poszkodowana może dochodzić zadośćuczynienia bezpośrednio od sprawcy mobbingu.

Co więcej, pracodawca, który w toku postępowania zostanie zmuszony do wypłacenia odszkodowania ofierze mobbingu, będzie mógł domagać się pokrycia roszczeń od sprawcy (zwrotu poniesionej szkody) na gruncie prawa cywilnego.

Kiedy ustawa antymobbingowa zostanie wdrożona w życie?

Na obecnym etapie prac trudno jest wyrokować na temat tego, kiedy przepisy ustawy wejdą w życie. Posłowie dopiero na kolejnym posiedzeniu będą głosować nad ustawą, a biorąc pod uwagę fakt, że w koalicji rządzącej nie ma jednomyślności co do kształtu przepisów, to wynik głosowania nie jest przesądzony. Co więcej, nawet jeśli Ustawa antymobbingowa przejdzie przez Sejm, to wciąż podpisać ją będzie musiał Prezydent RP, Karol Nawrocki – może ją jednak zawetować.

Sama ustawa przewiduje 21-dniowe vacatio legis, a więc okres od opublikowania przepisów w Dzienniku Ustaw do jej faktycznego obowiązywania. Niemniej, zgodnie z nowelizowanymi przepisami, pracodawcy będą mieli aż 6 miesięcy na dostosowanie się do wymogów ustawy – przede wszystkim korekty procedur antymobbingowych i regulaminów wewnętrznych.

Według słów wielu ekspertów komentujących sprawę, nawet sześć miesięcy nie jest okresem wystarczającym dla skutecznego dostosowania się pracodawców do wymogów ustawy. Często zwraca się także uwagę na fakt, że sama ustawa niejasno precyzuje niektóre z definicji, a także to, że choć ofiary mobbingu będą mogły łatwiej dochodzić odszkodowań, to samo udowodnienie mobbingu par excellence nadal będzie przysparzać trudności.