Marek03.11.2014 09:41
Inne
Słowniczek ważnych pojęć
Czas pracy – czas, kiedy w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę pozostajesz do jego dyspozycji. Czas potrzebny na przygotowanie się do pracy (np. zmianę stroju, pobranie narzędzi z magazynu) jest również czasem pracy. Czas dojazdu do miejsca pracy nie wlicza się do czasu pracy.
Sposób potwierdzenia przybycia i obecności w pracy wynika z regulaminu pracy lub z informacji, którą uzyskasz od pracodawcy w ciągu 7 dni od zawarcia umowy o pracę.
Wymiar czasu pracy – liczba godzin, jaką jesteś obowiązany przepracować w ciągu okresu rozliczeniowego; wymiar czasu pracy zależy od wymiaru zatrudnienia (pełny lub niepełny etat) i innych czynników – np. liczby dni świątecznych w okresie rozliczeniowym.
Okres rozliczeniowy – odcinek czasu wyrażony w tygodniach lub miesiącach, na który jest planowana i po upływie którego jest rozliczana praca każdego pracownika. Maksymalna długość okresu rozliczeniowego jest uzależniona od stosowanego systemu czasu pracy.
Norma czasu pracy – maksymalna liczba godzin, jaką możesz przepracować w jednej dobie lub w tygodniu pracy:
Norma dobowa: 8 godzin.
Norma tygodniowa: przeciętnie 40 godzin w okresie rozliczeniowym.
Doba pracownicza – 24 kolejne godziny, poczynając od godziny, o której rozpoczynasz pracę zgodnie z obowiązującym Cię rozkładem czasu pracy.
Pojęcie doby pracowniczej nie pokrywa się z pojęciem doby astronomicznej. Np. jeśli rozpoczynasz pracę w poniedziałek o 14.00, Twoja doba trwa od tej godziny do 14.00 we wtorek.
Tydzień – 7 kolejnych dni kalendarzowych, poczynając od pierwszego dnia okresu rozliczeniowego. Pojęcie tygodnia jest powiązane z okresem rozliczeniowym, ponieważ dzień rozpoczynający taki okres jest pierwszym dniem tygodnia.
Pora nocna – 8 godzin pomiędzy godziną 21.00 a 7.00, przy czym pracodawca powinien określić, które to będą godziny: od 21.00 do 5.00, od 22.00 do 6.00 czy od 23.00 do 7.00.
Obowiązujący wymiar czasu pracy
W przypadku zatrudnienia na pełnym etacie obowiązujący Cię w okresie rozliczeniowym wymiar czasu pracy oblicza się:
•mnożąc 40 godzin (5 dni w tygodniu x 8 godzin pracy) przez liczbę pełnych tygodni w okresie rozliczeniowym,
•mnożąc 8 godzin przez liczbę dni pozostałych do końca okresu rozliczeniowego, przypadających od poniedziałku do piątku,
•następnie dodając obie liczby.
Wybrane systemy czasu pracy
Podstawowy:
•może w nim pracować każdy pracownik,
•możesz pracować max. 8 godz. na dobę i przeciętnie 40 godz. przez przeciętnie 5 dni w tygodniu,
•możliwe okresy rozliczeniowe: max. 4 miesiące (w rolnictwie, hodowli i ochronie nawet 6 lub 12 miesięcy).
Równoważny do 12 godzin:
•dopuszczalny, gdy jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją,
•możesz pracować przeciętnie 40 godz. w tygodniu, a w ciągu doby nawet do 12 godz., ale w zamian za to w innych dniach musisz pracować krócej lub mieć wolne,
•okres rozliczeniowy: co do zasady 1 miesiąc (możliwe wydłużenie do 3 lub 4 miesięcy).
Weekendowy:
•dopuszczalny tylko, gdy wystąpisz do pracodawcy z pisemnym wnioskiem o wprowadzenie takiego systemu czasu pracy;
•pracujesz tylko w piątki, soboty, niedziele i święta, max. 12 godz. na dobę;
•okres rozliczeniowy: zawsze 1 miesiąc.
Zadaniowy:
•dopuszczalny, gdy jest to uzasadnione rodzajem pracy, jej organizacją lub miejscem,
•nie masz określonych godzin pracy, a tylko zadania; sam decydujesz, w jakich godzinach je wykonujesz, jednak musisz zdążyć w terminie wskazanym przez pracodawcę.
Równoważny do 24 godz.:
•dotyczy pracowników ochrony, zakładowych straży pożarnych i służb ratowniczych,
•możesz pracować przeciętnie 40 godz. w tygodniu, a w ciągu doby nawet do 24 godz., ale w zamian za to w innych dniach musisz pracować krócej lub mieć wolne,
•okres rozliczeniowy: co do zasady - 1 miesiąc (możliwe wydłużenie do 3 lub 4 miesięcy).
Skrócony tydzień pracy:
•dopuszczalny tylko gdy wystąpisz do pracodawcy z pisemnym wnioskiem o wprowadzenie takiego systemu czasu pracy,
•pracujesz mniej niż 5 dni w tygodniu, max. 12 godz. na dobę i przeciętnie 40 godz. w tygodniu,
•okres rozliczeniowy: zawsze 1 miesiąc.
Odpoczynek po pracy
Pracodawca musi tak zaplanować pracę, żeby zapewnić Ci:
minimum 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku w każdej dobie,
minimum 35 godzin nieprzerwanego odpoczynku w każdym tygodniu.
UWAGA !
Odpoczynek dobowy i tygodniowy mogą być skrócone,
gdy jest to konieczne ze względu na
usuwanie skutków awarii i akcję ratowniczą.
•Odpoczynek tygodniowy można skrócić także, jeśli przechodzisz z jednej zmiany na drugą,