Kanadyjski system emerytalny jest oceniany przez analityków jako jeden z najstabilniejszych na świecie. Ile wynosi emerytura w Kanadzie i jaki wiek emerytalny obowiązuje na terenie tego kraju? Odpowiedzi znajdziecie poniżej.

Newsletter dla pracodawców

Bądź na bieżąco z tematami ważnymi dla pracodawców – zapisz się do newslettera!

Administratorem danych jest GoWork.pl Serwis Pracy sp. z o.o. Dane osobowe przetwarzane są w celu wysyłki powiadomień na temat wskazanej firmy (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. b) RODO – zgoda). Zgoda może być w dowolnym momencie wycofana. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej wycofaniem. Więcej informacji na temat przetwarzania danych znajduje się w Regulaminie.

Jeszcze kilka lat temu szacowano, że w Kanadzie mieszka ponad milion Polaków. Spora część z tych osób pracuje i odkłada swoje fundusze na kanadyjskie emerytury. A do wyboru jest kilka opcji. Można liczyć na podstawę lub oszczędzać na prywatnych ubezpieczeniach, co w dłuższej perspektywie przynosi sporo korzyści zarówno emerytom, jak i całemu systemowi. Jak wygląda emerytura w Kanadzie? Jakie filary ma system emerytalny? Na jakich zasadach wypłacane są świadczenia?

Szukasz najlepszej oferty pracy? Znajdziesz ją na GoWork.pl!

System emerytalny w Kanadzie – jeden z najlepszych?

Według badań firmy konsultingowej Mercer system emerytalny w Kanadzie to prawdziwa gwarancja bezpieczeństwa. Zdaniem analityków należy on do najstabilniejszych na świecie, podobnie jak emerytura w Szwecji czy emerytura w Holandii.

Choć i Kanadyjczycy nie mają złotej recepty na problem starzejących się społeczeństw, udało im się zbudować system, w którym na świadczenie mogą liczyć nawet osoby, które nigdy nie pracowały zawodowo. Myślicie, że taka taktyka wiąże się z ogromnym obciążeniem kasy państwa? Bynajmniej nie w tym przypadku.

Pomimo wypłat emerytury obywatelskiej w Kanadzie ich odpowiednik ZUS-u finansuje się bez konieczności uzupełniania corocznych deficytów z dotacji budżetowych, co notorycznie ma miejsce w Polsce. Jak działa system emerytalny w Kanadzie i kto może liczyć na świadczenia w tym kraju?

Praca w Bełchatowie? Najlepsze oferty znajdziesz na GoWork.pl!

Emerytura w Kanadzie – filary

Emerytura w Kanadzie składa się z trzech, podstawowych filarów. Zaliczamy do nich:

1) Old Age Security (OAS) – I filar;

2) CPP – Canada Pension Plan lub Quebec Pension Plan (QPP) – II filar;

3) indywidualne plany emerytalne (dobrowolne ubezpieczenia prywatne) – III filar.

Emerytura obywatelska w Kanadzie – pierwszy filar emerytalny

Najwięcej kontrowersji wzbudza oczywiście emerytura obywatelska w Kanadzie. Niecodziennym zjawiskiem jest fakt wypłacania wszystkim, spełniającym kryterium zamieszkania na terenie kraju osobom minimalnego świadczenia emerytalnego. Otrzymują je emeryci z wyłączeniem grupy najlepiej zarabiających.

Ile wynosi emerytura obywatelska w Kanadzie? Aby otrzymać pełną wartość świadczenia, należy mieszkać na terenie Kanady przez okres minimum 40 lat. Na proporcjonalnie mniejszą część emerytury obywatelskiej mogą liczyć ci, którzy mieszkają w tym kraju od minimum 10 lat.

Prawo do jej poboru zyskuje się po ukończeniu 65. roku życia, a wszystkie świadczenia opłacane są z bieżących wydatków budżetu państwa. Oznacza to, że wartości emerytur nie należą do przesadnie wysokich. Zazwyczaj nie przekraczają ok. 1/3 minimalnego wynagrodzenia w kraju.

Jeszcze w 2011 roku pełna wartość emerytury wyniosła niewiele ponad 540 dolarów kanadyjskich, co daje kwotę ok. 1700 zł.

Najlepsze oferty pracy w Złotowie – sprawdź je na GoWork.pl!

CPP (Canada Pension Plan) – drugi filar emerytalny

Kolejnym filarem emerytury w Kanadzie jest fundusz CPP, czyli Canada Pension Plan. Obowiązkowy, pokoleniowy fundusz działa na podobnych zasadach, co ZUS, będąc finansowany ze składek wszystkich aktywnych zawodowo obywateli.

Tu jednak podobieństwo do ZUS się kończy. System, na jakim opiera się CPP, uwzględnia nie tylko określenie maksymalnej, rocznej kwoty odprowadzanych składek na ubezpieczenie emerytalne, ale i maksymalnej wysokości świadczenia, jakie może otrzymać przyszły emeryt.

Do programu obowiązkowo zapisywany jest każdy w przedziale wiekowym od 18 do 65 lat, wszyscy na tych samych zasadach. Dzięki temu Kanada oszczędza też na zazwyczaj kosztownych, dodatkowych przywilejach dla poszczególnych grup zawodowych, co ma miejsce np. w przypadku emerytur we Francji.

Ile wynosi składka emerytalna w Kanadzie?

Składka pobierana co miesiąc na rzecz CPP wynosi 9,9% wynagrodzenia. Gdy suma rocznych zebranych wkładów od pracownika przekroczy kwotę 2 217 kanadyjskich dolarów, składka przestaje być pobierana.

Maksymalną kwotę świadczenia ustalana jest z kolei na podstawie zmian średniego dochodu. Dodatkowo kapitał składkowy jest raz do roku indeksowany o aktualny wskaźnik inflacji.

Emerytura w Kanadzie – jak działa CPP?

Dzięki takiej budowie CPP oraz metodach jego regulacji fundusz nie generuje żadnych deficytów. Nie jest typowym funduszem repartycyjnym, gdzie całość składek pracujących przekazywana jest na bieżące emerytury.

Mało tego, jego utrzymanie ocenia się na trzykrotnie tańsze, niż ZUS-u. Warto wspomnieć również i o tym, że CPP jest jedynie po części tzw. funduszem repartycyjnym.

Do takich należy właśnie ZUS, gdzie całość opłacanych aktualnie przez pracowników składek wydawana jest na wypłatę bieżących emerytur. Podobnie jest w przypadku emerytury we Włoszech, gdzie od dawna mówi się o nieskuteczności systemu, powodującego olbrzymie zadłużenie państwa.

Tymczasem CPP posiada również część kapitałową. Aktualnie aż do 20% pobieranych składek jest inwestowanych na rynkach finansowych, a zyski księgowane na indywidualnych kontach uczestników systemu.

Indywidualne plany emerytalne – trzeci filar emerytalny

Kanadzie udała się także trudna sztuka przekonania obywateli do samodzielnego oszczędzania na emeryturę w III filarze obejmującym dobrowolne ubezpieczenia prywatne. Rząd zachęcał do tego swoich obywateli m.in. poprzez oferowanie form oszczędności zwolnionych od podatku od zysków kapitałowych, jak i limitów umożliwiających skorzystanie z ulg podatkowych. Dodatkowo władze kraju dbają o regularne kampanie społeczne, namawiające do kontynuacji pracy zawodowej jak najdłużej.

Dzięki temu najwyższą wartość świadczeń emerytalnych obywatele Kanady zapewniają sobie sami przez dobrowolne ubezpieczenia prywatne, a także pracownicze programy typu Registered Retirement Saving Plan (RRSP) czy Registered Pension Plans (RPP). Są oferowane m.in. przez:

1) firmy prywatne,

2) fundusze inwestycyjne,

3) banki,

4) agencje ubezpieczeniowe.

Szczegółowy plan inwestycyjny określa sama umowa między instytucją prowadzącą rachunek, a właścicielem tego rachunku.

Sprawdź też: Kanada kolejnym państwem testującym dochód podstawowy

Dodatkowe świadczenia dla emerytów

W Kanadzie dużą popularnością cieszą się program wsparcia dla najuboższych, czyli Guaranteed Income Supplement (GIS). Aby świadczenie mogło pokryć niezbędne koszty, jego wysokość jest wyższa od emerytury Old Age Security.

Kanadyjski emeryt będący osobą samotną, w 2023 z tytułu GIS mógł uzyskać kwotę 1 043,45 dolarów. Warunkiem przyznania wsparcia jest limit rocznych dochodów, który nie mógł być wyższy niż 21 168 dolarów. Poza tym programem w Kanadzie dostępne są inne formy typu zasiłki dla niepracujących żon lub mężów, wdów i wdowców, a także dla emerytów, którzy ukończyli 70 lat.

Ile wynosi średnia emerytura w Kanadzie?

Łączna wartość średniej emerytury w Kanadzie z dwóch pierwszych filarów daje około 1 tys. dolarów kanadyjskich miesięcznie. Nie jest to duża kwota, dlatego to właśnie prywatne oszczędności odgrywają dużą rolę w wypłacie wyższych świadczeń emerytalnych.

Według strony rządowej średnia emerytura dla osób pobierających świadczenia w wieku 65 lat w Kanadzie w 2023 roku wynosiła 772,71 dolarów kanadyjskich.

Ile wynosi emerytura olimpijska w Kanadzie?

Choć w Polsce funkcjonuje emerytura olimpijska w formie świadczenia państwowego, które od 2000 roku wypłacane jest przez Ministerstwo Sportu i Turystyki, w Kanadzie próżno szukać takich programów. Kanadyjscy olimpijczycy nie mają przewidzianej emerytury za udział w igrzyskach. Za osiągnięcia sportowe są im za to oferowane świadczenia finansowe typu nagrody, stypendia czy umowy sponsorskie.

Szukasz pracy w Warszawie? Sprawdź najlepsze oferty na GoWork.pl!

Wiek emerytalny w Kanadzie

Prawo do poboru emerytury w Kanadzie zdobywa się po osiągnięciu wymaganego wieku emerytalnego. Wynosi on 65 lat, przy czym należy pamiętać, że z racji pogłębiającego się problemu starzejących się społeczeństw ma być on stale podnoszony.

Mieszkańcy Kanady mają także możliwość wcześniejszego przejścia na emeryturę w wieku 60 lat, jednak oznacza to proporcjonalne zmniejszenie wartości wypłacanego świadczenia o 0,5% za każdy miesiąc pozostały do osiągnięcia przez emeryta wieku 65 lat.

Z drugiej strony przechodząc na emeryturę w późniejszym terminie, nawet kilka lat po osiągnięciu wieku emerytalnego, można otrzymywać świadczenie wyższe nawet o 30%. Pobierając je w wieku 70 lat, można otrzymać nawet 42% więcej pieniędzy na emeryturze.

Przejście na emeryturę w Kanadzie

Ze względu na to, że w Kanadzie przechodzi się na emeryturę w wieku 65 lat, jeszcze przed ukończeniem tego wieku otrzymuje się pocztą specjalne dokumenty z Service Canada Application for the Old Age Security Pension and Guaranteed Income Supplement.

Choć zainteresowany otrzymuje je prawie rok przed ukończeniem wieku emerytalnego i ma obowiązek zgłoszenia chęci pobierania emerytury przynajmniej sześć miesięcy wcześniej, powinien je wypełnić i jak najszybciej odesłać, aby uniknąć opóźnienia w wypłacie świadczenia.

Praca na emeryturze w Kanadzie

W Kanadzie emeryci, którzy pobierają świadczenia, nie napotykają na żadne prawne ograniczenia, jeśli chcą kontynuować pracę lub dorobić. System emerytalny pozwala na elastyczne łączenie pracy z pobieraniem świadczeń, co daje emerytom możliwość dodatkowego dochodu, nie narażając ich na utratę świadczeń.

Zgodnie z kanadyjskim prawem, emeryci mogą dorobić do 5.000 dolarów rocznie bez żadnych finansowych konsekwencji, a ich świadczenia pozostaną na tym samym poziomie. Co ważne, jeśli roczny dodatkowy dochód przekroczy tę kwotę, zmieniają się zasady przyznawania dodatkowego wsparcia finansowego w ramach Guaranteed Income Supplement (GIS).

1) Dochód do 5.000 dol. – nie wpływa na wysokość GIS, świadczenie pozostaje bez zmian.

2) Dochód od 5.000 do 10.000 dol. – pierwsze 5.000 dol. nie powoduje obniżenia GIS, ale za każdą dodatkową zarobioną kwotę powyżej 5.000 dol., GIS obniża się o 25 centów na każdy dodatkowy dolar.

3) Dochód od 10.000 do 15.000 dol. – pierwsze 10.000 dol. pozostaje bez zmian, ale za każdą dodatkową kwotę powyżej tej granicy, GIS jest obniżany o 50 centów na każdy dodatkowy dolar.

Taki system daje emerytom swobodę w zarabianiu, jednocześnie zapewniając stabilność ich głównych świadczeń emerytalnych, co pozwala na elastyczne podejście do pracy w późniejszym wieku.

Praca w Kanadzie a emerytura w Polsce – emerytura kanadyjska w Polsce

Jeśli pracowaliście na terenie Kanady, a obecnie mieszkacie w Polsce, przysługiwać Wam będzie zarówno kanadyjska emerytura, jak i polska.

Wypłata świadczenia z Kanady jest możliwa dzięki Umowie o zabezpieczeniu społecznym między Polską a Kanadą, która weszła w życie 1 października 2009 roku.

Aby uzyskać prawo do poboru świadczenia, należy spełnić ustawowo wymagane warunki w obu krajach. Nie jest za to konieczne oddzielne składanie wniosku o emeryturę w Kanadyjskim odpowiedniku ZUS-u. Wystarczy złożyć go w polskim oddziale, który prześle odpowiednie informacje do kanadyjskiej instytucji ubezpieczeniowej.

Jak działa górny pułap i indeksacja: od czego zależy realna wysokość kanadyjskiej emerytury

W kanadyjskim systemie drugi filar (CPP/QPP) ma wbudowane mechanizmy, które stabilizują zarówno wypłaty, jak i koszty. Kluczowy jest maksymalny poziom świadczenia ustalany co roku w oparciu o przeciętne zarobki w gospodarce oraz wskaźniki inflacyjne. Dzięki temu osoby o bardzo wysokich dochodach nie otrzymują nieograniczonej emerytury z filaru publicznego, ale też nie płacą składek powyżej rocznego limitu podstawy wymiaru. W praktyce wygląda to tak, że każdego roku państwo ogłasza maksymalną kwotę zarobków objętych składkami (Year’s Maximum Pensionable Earnings), a nadwyżki już nie zwiększają przyszłego świadczenia. To rozwiązanie jest przejrzyste, przewidywalne i zrozumiałe dla płatników.

Równie istotne są okresy ubezpieczenia, czyli lata, w których faktycznie odprowadzano składki. W ramach modelu składkowego łączy się je z historią zarobków, a następnie koryguje o wskaźniki cen, co zabezpiecza realną wartość przyszłego świadczenia. Emeryt, który decyduje się pracować dłużej, zyskuje nie tylko więcej lat składkowych, ale również bonus za odroczenie wypłaty, co zwiększa miesięczne świadczenie. Jednocześnie istnieją jego ustawowe ograniczenia — wcześniejsze pobranie emerytury (np. w wieku 60 lat) powoduje trwałe obniżenie wysokości świadczenia za każdy miesiąc przed osiągnięciem wieku 65 lat.
Model kanadyjski od lat stawia na zapewnienie każdemu obywatelowi minimalnego bezpieczeństwa finansowego (OAS + dodatki), przy jednoczesnym powiązaniu drugiego filaru z indywidualnym wkładem w system. Takie połączenie ma dostarczać bodźców ekonomicznych — opłaca się pracować legalnie, utrzymywać stałą aktywność zawodową i, jeśli to możliwe, odraczać moment przejścia na emeryturę. W efekcie pewność otrzymania przyrzeczonej emerytury wzmacniają nie tylko prywatne plany oszczędnościowe, ale przede wszystkim transparentne zasady systemu publicznego oraz jego automatyczne reguły korygujące.

PPK po kanadyjsku? Rola pracodawców i planów grupowych w budowaniu kapitału

Trzeci filar w Kanadzie to nie tylko indywidualne oszczędzanie. Duże znaczenie mają zbiorowe programy pracownicze, będące odpowiednikiem polskich PPK, choć w Kanadzie funkcjonują one od wielu lat i są znacznie bardziej rozwinięte. Pracodawcy oferują swoim pracownikom plany typu Registered Pension Plans (RPP) lub dopłacane konta Registered Retirement Savings Plan (RRSP) w formule grupowej, często z dopłatą ze strony firmy. Ich ogromną zaletą jest skala — opłaty inwestycyjne są niższe, ponieważ koszty rozkładają się na wszystkich uczestników, a pracownik korzysta z szerokiej gamy funduszy, nie ponosząc kosztów akwizycyjnych, które często pojawiają się w produktach indywidualnych.

W praktyce pracownik i pracodawca wspólnie finansują dodatkowy kapitał emerytalny, który uzupełnia świadczenia publiczne. Wiele firm stosuje zasadę automatycznego zapisu z możliwością rezygnacji — to mechanizm behawioralny, który ma dostarczać bodźców ekonomicznych do regularnego odkładania pieniędzy. Dzięki temu nawet osoby o przeciętnych zarobkach z czasem wysokości dochodu otrzymują bardziej zróżnicowane źródła — publiczne i prywatne, co pozwala na uzyskanie stabilniejszego dochodu po zakończeniu aktywności zawodowej.

Na tym tle „trzeci filar” indywidualny — indywidualne plany emerytalne (np. osobiste RRSP, TFSA przeznaczone na emeryturę) — umożliwia lepsze dopasowanie poziomu ryzyka inwestycyjnego do wieku i sytuacji życiowej. Zestawienie obu modeli, grupowego i indywidualnego, wzmacnia cały system. Państwo zapewnia państwowe świadczenie minimalne, a prywatny kapitał tworzy realną poduszkę finansową na przyszłość. Takie rozwiązanie zwiększa mobilność pracowników na rynku pracy, ułatwia przenoszenie środków między pracodawcami i ogranicza problem luki emerytalnej.

Prywatne oszczędności i podatki: jak łączyć OAS/CPP z kontami inwestycyjnymi, by maksymalizować zyski netto

Kanadyjczycy korzystają z trzech źródeł dochodu: OAS (filar socjalny), CPP/QPP (filar składkowy) oraz indywidualnych planów emerytalnych. Ostateczna wartość świadczenia netto zależy jednak od wysokości podatków, progów dochodowych oraz tzw. clawbacków (potrąceń przy przekroczeniu określonych limitów). Dlatego planowanie wypłat jest równie ważne jak samo oszczędzanie. Strategia „kiedy i z czego żyję” polega na odpowiednim planowaniu kolejności korzystania z kont, aby zmniejszyć obciążenia podatkowe i uniknąć redukcji OAS.

Warto pamiętać, że potwierdzać niezależne badania mogą tezę, iż rozłożenie wypłat w czasie oraz odroczenie CPP zwiększa majątek w długim horyzoncie finansowym.
W tle działa stabilna baza systemu: OAS oraz programy takie jak GIS stanowią formę ochrony dla osób o niższych dochodach, podczas gdy CPP/QPP w ramach modelu składkowego nagradza lata pracy i regularne opłacanie składek. Wraz z rozwojem prywatnego kapitału rośnie swoboda w zarządzaniu finansami — można skrócić czas pracy lub odroczyć publiczne świadczenia, aby podnieść ich maksymalny poziom świadczenia ustalany dla emerytur wypłacanych po osiągnięciu 70. roku życia. Dla osób o wyższych zarobkach istotne są także limity, po których część OAS jest „wycofywana” — to jedno z jego ustawowych ograniczeń, które warto uwzględnić przy planowaniu podatkowym.

W przypadku osób pracujących w kilku krajach, umowy o koordynacji świadczeń pozwalają łączyć okresy ubezpieczenia i uzyskać państwowe świadczenie proporcjonalnie do przepracowanych lat. Takie zapewnienie każdemu obywatelowi (i rezydentowi spełniającemu warunki) minimalnego bezpieczeństwa finansowego, przy jednoczesnym promowaniu kapitału prywatnego, zwiększa pewność otrzymania przyrzeczonej emerytury. Kanadyjski system jest spójny: filar publiczny, oszczędności prywatne oraz rozsądne podatki tworzą solidny model finansowy, który skutecznie zabezpiecza obywateli na długie lata.

Czy można pobierać emeryturę kanadyjską i polską jednocześnie?

Tak, dzięki umowie międzynarodowej między Polską a Kanadą, osoby, które pracowały w obu krajach, mogą pobierać emerytury z obu systemów. Wysokość każdego świadczenia zależy od przepracowanych lat i opłaconych składek. Każdy kraj wypłaca emeryturę proporcjonalnie do liczby lat pracy w swoim systemie. Osoby ubiegające się o emeryturę w obu państwach powinny skontaktować się z odpowiednimi instytucjami: Zakładem Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) oraz Service Canada.

Czy kanadyjska emerytura podlega opodatkowaniu?

Tak, emerytura w Kanadzie podlega opodatkowaniu na podobnych zasadach jak dochody z pracy. Stawka podatku zależy od wysokości świadczenia oraz całkowitego dochodu emeryta. Osoby mieszkające w Polsce, ale otrzymujące kanadyjską emeryturę, powinny sprawdzić, czy nie podlegają podwójnemu opodatkowaniu. Warto skonsultować się z doradcą podatkowym, aby uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek związanych z koniecznością płacenia podatku w obu krajach.

Źródło zdjęcia: https://pl.123rf.com/photo_58963391_kanadyjska-flaga-przy-centre-wysp%C4%85-w-toronto-ontario.html