Jaka jest definicja facylitacji społecznej i czemu to psychologiczne zjawisko może zwiększyć Waszą efektywność w pracy? Czy obecność innych w biurze może mieć wpływ na lepsze wykonanie zadań przez pracowników? Na te i inne pytania odpowiemy w tym tekście!
Jak facylitacja społeczna wpływa na pracę?
Co facylitacja społeczna ma wspólnego z pracą zawodową? Okazuje się, że sama obecność współpracowników na terenie przestrzeni, w której pracują, może mieć wpływ na wzmocnienie zachowań pożądanych przez pracodawców.
Wpływ facylitacji społecznej na efektywność w pracy – na czym polega?
Późniejsze badania na temat psychologicznego zjawiska wykazały, że w przypadku dobrze wyuczonych, lub prostszych obowiązków świadomość możliwości oceny podejmowanych działań przez innych zwiększa naszą efektywność.
Najlepszym przykładem na pozytywny wpływ facylitacji na efektywność nieprzypadkowo są sportowcy. Regularny trening sprawia bowiem, że do perfekcji opanowują pewne działania i zadania, dzięki czemu, kiedy są obserwowani podczas rozgrywek, na oczach publiczności osiągają nawet lepsze wyniki. Obecność innych przekłada się tu więc na bezpośredni wzrost motywacji.
Facylitacja społeczna a hamowanie społeczne
Niestety, facylitacja społeczna ma i swoje ciemne strony. Wynika z niej także zjawisko tzw. hamowania społecznego. Na czym to polega? Okazuje się, że choć towarzystwo innych może zwiększać efektywność w przypadku prostszych zadań, działa zupełnie odwrotnie w momencie, w którym podjąć musimy się nieco bardziej skomplikowanych obowiązków.
Gorsze wykonanie zadań trudnych w obecności innych ma wynikać ze zwiększonej obawy przed porażką na oczach obserwatorów. Dotyczy to także nauki nowych rzeczy, takich jak np. jazda na rowerze.
Jak menagerowie mogą wykorzystać zjawisko facylitacji społecznej w pracy?
Kierujecie pracą zespołu i zastanawiacie się, jak wykorzystać zjawisko facylitacji społecznej na Waszą korzyść? Psychologia może znacząco ułatwić rolę team lidera w motywowaniu pracowników do osiągania lepszych wyników. Jakie metody warto więc stosować, aby facylitacja pozytywnie wpłynęła na zarządzanie współpracą pomiędzy członkami zespołu?
Jednostki będące pod wpływem facylitacji społecznej mają tendencję do większego starania się w wykonywaniu swoich obowiązków. Pamiętajmy, że dotyczy to tylko tych prostszych zadań. Jeśli więc przykładowo cały zespół ma do wykonania stosunkowo mało skomplikowany projekt, lecz wymagający wielu skoordynowanych działań, z powodzeniem możecie wykorzystać taką metodę.
Jak to zrobić krok po kroku? Najlepszym rozwiązaniem będzie zwołanie zebrania całego zespołu, podczas którego każdy z jego członków opowie innym, jakimi zadaniami będzie się zajmować i ile czasu powinno mu to mniej więcej zająć. Dzięki temu wszyscy pracownicy będą czuć się w obowiązku mocniej zaangażować się w swoją część pracy i wykonać zadania szybciej. Z czego to wynika? Będąc świadomym możliwości obserwacji przez innych, nikt nie będzie chciał wyjść w oczach współpracowników na leniwych, czy niezainteresowanych realizacją celów.
To samo może tyczyć się wprowadzania w nowe obowiązki świeżo przyjętych do pracy osób. Jeśli swoje zadanie będzie wykonywać pod okiem innego współpracownika, istnieje szansa, że szybciej opanuje nowe czynności. Uwaga! Jeśli jednak wynikiem szkolenia ma być nauka zupełnie nowych rzeczy, wymagających większych koncentracji, facylitacja może w takich przypadkach wywołać także wspomniane wcześniej hamowanie społeczne.
Czy facylitacja społeczna może być techniką manipulacji?
Czytając ten tekst nasunęła się Wam refleksja, że źle używana, facylitacja społeczna może być także użyta jako technika manipulacji? Bardzo słuszne podejrzenie – dowodem może być np. eksperyment z rozwieszaniem plakatów przedstawiających czujnie obserwujące przestrzeń oczy. Okazało się, że gdy umieszczono je w szkolnej stołówce, uczniowie o wiele chętniej dbali o porządek w niej, jak i zbierali po sobie naczynia do oddania.
Facylitacja potrafi być na tyle dyskretnym zjawiskiem, że może zachodzić bez świadomości danej osoby, że jest pod jego wpływem. Jak się przed tym bronić? Jeśli przykładowo czujecie, że to, że ktoś „patrzy Wam na ręce”, osłabia Waszą koncentrację, porozmawiajcie o tym ze swoim przełożonym. Być może istnieje możliwość, abyście swoje trudniejsze zadania wykonywali w osobnym pomieszczeniu, lub np. zdalnie.
O ile jednak facylitacja jest wykorzystywana w Waszym miejscu pracy jako proste narzędzie motywowania zespołu, nie powinniście się przed nią wzbraniać. Wbrew pozorom może pomóc Wam w skróceniu czasu pracy i osiągnięciu pożądanych efektów pracy!
Przykłady facylitacji społecznej w środowisku pracy
Facylitacja społeczna to zjawisko polegające na tym, że ludzie osiągają lepsze wyniki w obecności innych. Efekt ten jest szczególnie widoczny w zadaniach prostych lub dobrze wyćwiczonych. Przykładem może być pracownik call center, który w otwartym biurze, słysząc pracę kolegów, jest bardziej zmotywowany i działa szybciej. Warto jednak zauważyć, że nie każdy pracownik reaguje na facylitację pozytywnie – w przypadku trudnych zadań obecność innych osób może wywołać stres, prowadzący do pogorszenia wyników. Pracodawcy, którzy wprowadzają facylitację, powinni zapewniać warunki dostosowane do różnych rodzajów zadań, aby uniknąć nadmiernej presji.
Rola facylitacji społecznej w budowaniu zespołów i motywacji pracowników
Facylitacja społeczna jest potężnym narzędziem w budowaniu zespołów. Praca w grupie może zwiększać motywację pracowników, ponieważ widzą, jak inni angażują się w zadania i osiągają cele. Istnieją jednak pewne wyzwania, takie jak możliwość rywalizacji, która nie zawsze jest pozytywna. Kluczowym elementem jest tutaj wprowadzenie odpowiedniej kultury pracy, która promuje współpracę i docenia wysiłki poszczególnych osób. W zespołach dobrze zarządzanych facylitacja społeczna może wpływać na zwiększenie efektywności i budowanie poczucia wspólnoty.
Facylitacja społeczna w środowisku zdalnym
Choć facylitacja społeczna najczęściej kojarzy się z pracą zespołową w biurze, ma także zastosowanie w pracy zdalnej. Wideokonferencje, wspólne wirtualne tablice czy nawet narzędzia do monitorowania postępów pracy mogą działać motywująco i zwiększać efektywność. Nawet wiedza o tym, że współpracownicy obserwują nasze działania, może poprawić tempo pracy i jakość wykonywanych zadań.
Kiedy facylitacja społeczna może być szkodliwa?
Nie zawsze obecność innych osób działa korzystnie na efektywność – w niektórych przypadkach może prowadzić do presji i obniżenia wydajności. Osoby introwertyczne lub wykonujące zadania wymagające skupienia mogą odczuwać większy stres, gdy pracują pod obserwacją. Dlatego kluczowe jest dostosowanie środowiska pracy do indywidualnych potrzeb pracowników i zapewnienie miejsc sprzyjających zarówno współpracy, jak i samodzielnej pracy.
Źródło zdjęcia: https://pl.123rf.com/photo_68985442_grupa-budowniczych-w-hardhats-u%C5%9Bmiechni%C4%99te-plenerze.html