Kim chcą być w przyszłości nastolatki, to pytanie, które nurtuje nie tylko rodziców, ale także samą młodzież. Dzisiejsi uczniowie szkół średnich, mimo niepewności rynku pracy, mają swoje aspiracje i marzenia zawodowe. Czy wybierają stabilne ścieżki kariery, czy raczej myślą o zawodach przyszłości? W artykule przyjrzymy się, jakie zawody cieszą się największą popularnością wśród współczesnych nastolatków oraz w jakim kierunku zmierzają ich zawodowe aspiracje.

Przyszłość dla nastolatków

„Trudno powiedzieć / jeszcze nie wiem” – tak odpowiedziało aż 34,5 proc. młodych osób z pokolenia Z na pytanie „Gdzie chciał(a)byś pracować po ukończeniu edukacji?”. Taki wynik wskazuje, że zmieniający się rynek pracy rodzi niepewność wśród młodych ludzi. To zjawisko można tłumaczyć dynamicznymi zmianami technologicznymi oraz ciągłymi innowacjami, które sprawiają, że przyszłość zawodowa jest trudniejsza do przewidzenia.

Badanie ogólnopolskie „Aspiracje edukacyjne i zawodowe uczniów szkół średnich” przeprowadzone na 17 tysiącach uczniów w wieku 17-19 lat przez Thinkstat z Państwowego Instytutu Badawczego pod koniec 2023 roku, pokazuje różnorodność aspiracji młodych ludzi. Chociaż wielu z nich nie ma jeszcze sprecyzowanych planów, pewne branże przyciągają szczególną uwagę.

Nastolatki – gdzie chcą pracować w przyszłości?

Wśród współczesnych nastolatków można zaobserwować szczególne zainteresowanie trzema branżami. Według raportu, 10,3 proc. młodych ludzi chce pracować w IT, a 9,4 proc. w psychologii. Z kolei medycyna przyciąga 8 proc. uczniów. Warto zauważyć, że chłopcy częściej kierują się w stronę branż technicznych, takich jak informatyka, tworzenie gier komputerowych, budownictwo czy mechanika. Dziewczęta zaś marzą o karierze w takich dziedzinach jak psychologia, medycyna, rozrywka czy języki obce.

Pełna lista popularnych branż wśród młodzieży obejmuje także:

  • służby mundurowe (6,5 proc.),
  • rozrywkę i sztukę (6,5 proc.),
  • języki obce (6,3 proc.),
  • gry komputerowe (6,2 proc.),
  • usługi (6,1 proc.),
  • sport (5,7 proc.),
  • handel (5,7 proc.).

Zauważa się również różnice między typem szkoły a zainteresowaniami zawodowymi młodych ludzi. Uczniowie techników najczęściej wybierają zawody związane z informatyką, podczas gdy licealiści preferują dziedziny związane z psychologią.

W jakich zawodach chcą pracować nastolatki?

Gdy spojrzymy na konkretne zawody, w których młodzież chciałaby pracować, wyróżniają się trzy kluczowe profesje. Aż 10,5 proc. badanych marzy o pracy jako psycholog lub terapeuta, 9,3 proc. pragnie zostać programistą, a 9,1 proc. wiąże swoje plany z medycyną – w tym zawodami lekarza, stomatologa czy pracownika usług medycznych.

Popularność poszczególnych zawodów zależy od płci i szkoły, do której uczęszczają uczniowie. Dziewczęta oraz licealiści najchętniej wybierają zawód psychologa lub terapeuty, natomiast chłopcy i uczniowie techników preferują karierę w branży programistycznej.

Mimo to, aż 24,1 proc. uczniów kończących edukację nie ma jeszcze sprecyzowanych planów co do wyboru przyszłego zawodu.

Chciałbyś zdobyć nowe zatrudnienie w województwie śląskim? Odwiedź zakładkę praca Katowice na GoWork.pl i zobacz najnowsze oferty pracy w Twojej okolicy.

Idealne miejsce pracy dla nastolatków

Więcej niż jedna trzecia uczniów (35,1 proc.) marzy o prowadzeniu własnej działalności gospodarczej. Co więcej, ponad połowa z nich (54,7 proc.) rozważa realizację tego planu. Taka forma pracy cieszy się szczególną popularnością wśród chłopców.

Poza własnym biznesem polscy nastolatkowie chętnie widzieliby siebie w międzynarodowych firmach (30,3 proc.) oraz w rodzinnych przedsiębiorstwach (22,4 proc.). Jednak nie wszyscy mają już sprecyzowane plany – aż 34,5 proc. młodych ludzi nie wie, w jakim miejscu chciałoby podjąć pracę po ukończeniu edukacji.

Uczniowie, którzy planują pracę za granicą, najczęściej wybierają takie kraje jak:

  • Niemcy (23,6 proc.),
  • Wielka Brytania (14,3 proc.),
  • Holandia (12,6 proc.).

Nastolatki – co myślą o pracy w przyszłości?

Pokolenie Z charakteryzuje się silną potrzebą niezależności, chęcią zmiany świata oraz samorealizacji poprzez pracę zgodną z pasją. Dla wielu z nich praca nie jest celem samym w sobie – ma odzwierciedlać ich wartości i pozwalać na realizację życiowych celów.

Z badań wynika, że ponad trzy czwarte młodzieży (76,5 proc.) marzy o zawodzie, który będzie dawał im satysfakcję. Co więcej, 71,3 proc. chce wykonywać pracę, która zapewni im wysokie dochody. Inne ważne aspekty przyszłej kariery to:

  • niezależność (24,8 proc.),
  • możliwość łączenia pracy z życiem osobistym (24,6 proc.),
  • rozwój i możliwość kariery (22,7 proc.),
  • praca pozwalająca pomagać innym (15,1 proc.),
  • zajęcie dające szacunek w społeczeństwie (9,6 proc.),
  • wpływ na otoczenie (9,4 proc.).

Optymizm młodych ludzi wobec przyszłości zawodowej jest widoczny – aż 76,1 proc. z nich z nadzieją patrzy na swoją karierę, a 78,9 proc. wierzy, że osiągnie swoje zawodowe cele.

Zawody marzeń nastolatek – jak zmieniają się preferencje zawodowe w Polsce?

Zawody, które jeszcze kilka lat temu były uważane za typowo męskie, dziś są w kręgu zainteresowań dziewczynek w Polsce. Współczesne nastolatki marzą o karierze w IT, inżynierii, czy w branży medycznej, gdzie zauważalny jest rosnący trend wśród dziewczyn. Dziś, dzięki zmianom społecznym i rosnącej liczbie programów edukacyjnych wspierających kobiety w technologiach, dziewczynki częściej wybierają kierunki związane z matematyką, informatyką czy naukami ścisłymi. Takie zmiany w wyborach zawodowych świadczą o tym, że stereotypy związane z płcią powoli przestają mieć znaczenie w wyborze drogi zawodowej.

Wsparcie i edukacja – kluczowe czynniki w kształtowaniu przyszłości zawodowej dziewczynek

Aby marzenia o zawodach związanych z technologią, nauką czy biznesem mogły się spełnić, kluczowe jest odpowiednie wsparcie edukacyjne. Szkoły, nauczyciele, a także organizacje pozarządowe odgrywają ważną rolę w motywowaniu dziewczynek do wyboru ścieżki zawodowej, która kiedyś była zdominowana przez mężczyzn. Programy mentoringowe, warsztaty i kampanie edukacyjne pomagają przełamać bariery i zachęcić dziewczynki do nauki przedmiotów, które przygotowują do pracy w przyszłościowych zawodach. Takie inicjatywy pomagają młodym kobietom zdobywać pewność siebie, by marzyć o pracy w zawodach, które jeszcze kilka lat temu były uznawane za „męskie”.

Źródło zdjęcia: https://pl.123rf.com/photo_51847124_edukacja-przyja%C5%BA%C5%84-przysz%C5%82o%C5%9B%C4%87-i-nastoletnia-koncepcja-grupa-szcz%C4%99%C5%9Bliwych-student%C3%B3w-z-folder%C3%B3w.html