Pieniędzy z dotacji nie można wydać na wszystko, co ma związek z działalnością. Zwykle program dotacji określa szczegółowe zasady wydatkowania przyznanych środków. Pieniądze mają swoje konkretne przeznaczenie. W dzisiejszym artykule spróbujemy odpowiedzieć na pytanie, na co nie można przeznaczyć środków z dotacji.
Dotacje to środki finansowe, o które mogą się starać przedsiębiorcy na wsparcie swojej działalności. Istnieją różne źródła finansowania dotacji. W Polsce najczęściej mówi się o dotacjach unijnych lub dotacji z urzędu pracy. Dotacje mają zwykle konkretne przeznaczenie. Dlatego też osoby korzystające ze wsparcia powinny dokładnie przeanalizować swoje wydatki, by środków nie wykorzystywać na zakup rzeczy, czy usług nieobjętych finansowaniem. Dzięki dotacjom firmy mogą się rozwijać, co przyczynia się także do rozkwitu gospodarki.
Wydatkowanie dotacji z urzędu pracy
Jedną z najczęściej omawianych form wsparcia jest dotacja z urzędu pracy. Dotację z urzędu pracy można przeznaczyć na rozpoczęcie działalności gospodarczej i zakup wyposażenia, materiałów, maszyn, czy oprogramowania niezbędnego do wykonywania działalności. Może pokryć także usługi marketingowe. Dotacje z PUP mogą otrzymać osoby:
- pozostające bezrobotne w ciągu 12 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku – pod warunkiem, że nie odmówiły bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, szkolenia, prac społecznie użytecznych, stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, wykonywania prac interwencyjnych lub robót publicznych, lub udziału w działaniach w ramach Programu Aktywizacja i Integracja;
- nie przerwały z własnej winy szkolenia prac społecznie użytecznych, stażu itp.;
- nie otrzymały z Funduszu Pracy lub z innych środków publicznych bezzwrotnych środków na podjęcie działalności gospodarczej, lub rolniczej;
- zobowiązały się do prowadzenia działalności w okresie 12 miesięcy od dnia jej rozpoczęcia oraz niezawieszania jej wykonywania na okres dłuższy niż 6 miesięcy;
- nie były w ciągu dwóch lat przed złożeniem wniosku skazane za przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu;
- w ciągu ostatnich 12 miesięcy nie prowadziły działalności gospodarczej ani nie mają zawieszonej działalności;
- nie złożyły już wniosku o dotacje w innym urzędzie pracy.
Dotacja z PUP – na co nie można jej przeznaczyć?
Osoba, która ubiega się o dofinansowanie na rozpoczęcie działalności gospodarczej, już we wniosku wskazuje, co chciałaby zakupić z przekazanych środków oraz uzasadnia ich przeznaczenie. To nie wygląda zatem tak, że otrzymujemy środki, po czym możemy je wydawać, na co chcemy, byle miało to związek z działalnością. Wydatki powinny być uzasadnione w odniesieniu do rodzaju działalności. Ta sama rzecz, którą możemy zakupić w związku z prowadzeniem działalności budowlanej, nie będzie mogła być sfinansowana z dotacji, jeśli przyszły przedsiębiorca prowadzi np. działalność rozrywkową.
Dotacji najczęściej nie przeznaczymy na wydatki bieżące firmy takie jak wynagrodzenia dla pracowników, czy uiszczanie składek ZUS. Dotacja ma nam pomóc w szczególności w otwarciu firmy, a nie w jej prowadzeniu. Dotacja na rozpoczęcie działalności gospodarczej nie pokryje także kosztów zakupu od najbliższej rodziny. Są także ograniczenia w zakresie zakupu sprzętu używanego. Ponadto zakres finansowania może się różnić w zależności od konkretnego urzędu. Urzędy pracy wprowadzają pewne ograniczenia, np. w zakresie środków, jakie można przeznaczyć na zakup telefonu. Najlepiej posłużyć się przykładami.
Ograniczenia w wydatkowaniu dotacji z PUP Warszawa
Przykładowo zasady przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej, jakie nakłada Urząd Pracy w Warszawie, umożliwiają przeznaczenie środków na zakup maszyn, urządzeń, oprogramowania oraz wyposażenia koniecznego do utworzenia miejsc pracy.
- Dopuszcza także możliwość zakupu telefonu komórkowego, lecz nie droższego niż 2000 zł.
- Środki można przeznaczyć na zakup materiałów, surowców i towarów do 50% wnioskowanej kwoty łącznie.
- Na zakup reklamy można przeznaczyć do 30% wnioskowanej kwoty łącznie.
- Dotacje z urzędu pracy możemy przeznaczyć również na zakup materiałów potrzebnych do remontu i adaptacji lokalu, w którym będziemy prowadzić działalność. To są m.in. koszty podłączenia mediów, czy Internetu, lecz maksymalnie do 20% wnioskowanej kwoty.
- Możemy także sfinansować koszty pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa do 10% kwoty oraz zakup domeny internetowej, lecz nie więcej niż 200 zł.
Na co środków nie możemy przeznaczyć? Na zakup pojazdów, kasy fiskalnej, drukarki fiskalnej, ani na koszty związane z samym przygotowaniem wniosku do założenia działalności. Nie pokryjemy także kosztów transportu zakupionych rzeczy ani nie przeznaczymy ich na szkolenia.
Na co nie przeznaczymy dotacji z Urzędu Pracy w Poznaniu?
Przyznanie środków w Powiatowym Urzędzie Pracy w Poznaniu wiąże się z jeszcze bardziej rozbudowanymi zasadami. Katalog wyklucza wykorzystanie dofinansowania na:
- bieżące koszty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej;
- koszty związane z wynajmem lokalu;
- zakup, budowę lub rozbudowę nieruchomości;
- zakup wiat i zadaszeń lub też materiałów do ich wykonania;
- zakup gruntu, lokali, kontenerów itp.;
- zakup i produkcję broni;
- zakup samochodów.
Możemy jednak kupić samochód, jeśli mamy działalność o charakterze transportu osób lub nauki jazdy. Nie możemy także skupić mebli oprócz biurka, kontenera biurowego, regału. Podobnie jak w przypadku Urzędu w Warszawie, nie kupimy także kasy fiskalnej, drukarki fiskalnej ani terminali płatniczych. Nie kupimy wielu sprzętów, w szczególności, jeśli działalność ma być wykonywana w lokalu mieszkalnym, w którym nie ma wyodrębnionego pomieszczenia z przeznaczeniem na prowadzenie działalności gospodarczej. Nie kupimy komputera składanego, smartwatcha, ani nie przeprowadzimy remontu środków transportu, maszyn i urządzeń. Nie kupimy ekspresu do kawy ani nie pokryjemy opłat administracyjnych. W katalogu znajdziemy jeszcze znacznie więcej ograniczeń. Możemy natomiast kupić droższy telefon komórkowy (3000 zł).
Refundacja wyposażenie/doposażenie stanowiska pracy z PUP
Innym rodzajem finansowania jest refundacja kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy. O to również możemy ubiegać się w Powiatowym Urzędzie Pracy. Możemy przeznaczyć środki na zakup środków trwałych, maszyn, czy zapewnienie zgodności stanowiska z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, czy ergonomii. Nie kupimy natomiast telefonu komórkowego powyżej 2000 zł, kasy fiskalnej, klimatyzacji, czy nawilżaczy. Nie kupimy drona, broni palnej, czy środków transportu. Nie przeznaczymy ich również na remont. Ponadto z dofinansowania wyłączona jest działalność sezonowa, dotycząca handlu obwoźnego i obnośnego, czy komorników sądowych. Takie zasady są zawarte w dokumencie dotyczącym finansowania z Urzędu Pracy Miasta Stołecznego Warszawy.
O wsparcie mogą się ubiegać przedsiębiorcy nieposiadający nieuregulowanych zobowiązań cywilnoprawnych, którzy prowadzą działalność przez minimum rok. Nie wolno także zalegać z wypłacaniem wynagrodzeń ani opłacaniem składek. Maksymalna wysokość wynosi sześciokrotność średniej krajowej w sektorze przedsiębiorstw.
Dotacje z Krajowego Funduszu Szkoleniowego
Krajowy Fundusz Szkoleniowy to środki, które może pozyskać podmiot zatrudniający pracowników na podstawie umowy o pracę. Środki można przeznaczyć na:
- kształcenie ustawiczne podejmowane przez siebie i swoich pracowników w wysokości 80% kosztów kształcenia ustawicznego, lecz nie więcej niż 300% przeciętnego wynagrodzenia w danym roku na jednego uczestnika;
- 100% kosztów kształcenia w przypadku mikroprzedsiębiorcy, który zatrudnia do 10 osób. Lecz nie więcej niż 300% przeciętnego wynagrodzenia w danym roku na jednego uczestnika.
Środki przeznaczone są na szkolenia, kursy i studia podyplomowe pracowników, egzaminy, badania lekarskie i psychologiczne konieczne do pracy, czy ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków w związku z udziałem kształceniu ustawicznym.
Wniosek składa się do powiatowego urzędu pracy. Środki mają charakter szkoleniowy, więc w przypadku oświadczenia złożonego niezgodnie z prawdą, naruszenia warunków umowy lub wykorzystania środków niezgodnie z ich przeznaczeniem przedsiębiorca będzie musiał zwrócić środki. Maksymalny poziom dotacji wynosi 3-krotność przeciętnego wynagrodzenia.
Dofinansowanie z Banku Gospodarstwa Krajowego
Bank Gospodarstwa Krajowego to kolejna organizacja, u której możemy szukać wsparcia w działalności. Na stronie BGK znajdziemy katalog programów skierowanych do różnych osób i o różnym przeznaczeniu środków. Wsparciem o zbliżonym przeznaczeniu do wsparcia z PUP jest pożyczka na samozatrudnienie „Pierwszy biznes – wsparcie na starcie”. To opcja dla osób fizycznych, które chcą założyć własną działalność gospodarczą. Można maksymalnie otrzymać 20-krotność przeciętnego wynagrodzenia z okresem spłaty na siedem lat. Jest to zatem wsparcie zwrotne.
Środków nie można wydać na dowolny cel. Pożyczkę można przeznaczyć na:
- zakup środków trwałych oraz towarów na sprzedaż;
- zakup środka transportu;
- koszty stałe związane z prowadzeniem działalności do 6 miesięcy od dnia jej uruchomienia.
Dofinansowanie do działalności gospodarczej przysługuje osobom ze statusem bezrobotnego i poszukującym pracy oraz studentom ostatnich lat studiów. Część pożyczki można umorzyć, jeśli spełni się odpowiednie warunki.
Na co nie można przeznaczyć pieniędzy z dotacji unijnych?
Jeśli poszukujemy wsparcia, warto spojrzeć na programy unijne. Te znajdziemy w katalogu na stronie Funduszy Europejskich. W filtrach możemy oznaczyć cel wsparcia, a także wybrać, czy zależy nam wyłącznie na dotacjach, czy bierzemy pod uwagę także pożyczkę, czy kredyt. Każdy program jest dokładnie opisany, co pomaga nam lepiej odnaleźć się w jego zasadach. Od razu wiemy, na co możemy przeznaczyć środki. Na co można pozyskać fundusze unijne?
Przykład stanowi Konkurencyjne i innowacyjne MŚP. Dotacja na sfinansowanie przedsięwzięć na rzecz podniesienia konkurencyjności MŚP na terenie powiatów przygranicznych. W ramach dotacji przedsiębiorca może stworzyć przestrzeń kreatywną, cyfrową, strefę co-workingową.
Inny przykład to program Concordia Design Accelerator, czyli wsparcie pozadotacyjne dla startupów, przeznaczone na rozwój produktów i usług lub umożliwienie pilotażowego wdrożenia rozwiązania startupu u OT i/lub pozyskanie kapitału od VC, lub przygotowanie do ekspansji zagranicznej. W tym przypadku wydatki rozliczane są przez organizatora na podstawie zestawienia dokumentów księgowych poniesionych wydatków. Startup zobowiązany jest zapewnić wgląd do dokumentacji dotyczącej poniesionych wydatków.
Podsumowanie – wydatki, których najczęściej nie pokryjemy z dotacji
Oczywiście każdy rodzaj dotacji cechuje się innymi zasadami. Dlatego nie da się wyróżnić jednego katalogu produktów i usług, których nie możemy zakupić ze środków z dotacji. Wszystko zależy od źródła finansowania i przeznaczenia wsparcia. Najlepiej dokładnie zapoznać się przed złożeniem wniosku o dotację z zasadami, regulaminem wsparcia, by później nie zdziwić się, że nie będziemy mogli finalnie wykorzystać ich tak, jakbyśmy tego chcieli. Mnogość dostępnych programów umożliwia jednak znalezienie programu, który spełni nasze oczekiwania. Lepiej więc poświęcić czas na analizę, udać się do doradcy, niż zostać pociągniętym do odpowiedzialności lub spotkać się z koniecznością zwrotu funduszy. Analizując powyższe, jedne z najpopularniejszych form dotacji, możemy wskazać, na co pieniędzy przedsiębiorcy nie mogą ich wydać, a gdzie występują ograniczenia.
- W większości przypadków środków wsparcia nie wykorzystamy na wydatki osobiste. Niezależnie od ich przeznaczenia, możemy zwykle sfinansować pewien obszar działalności. Nie możemy kupić dla siebie ubrań, czy zapłacić rachunków domowych.
- Środków nie przeznaczymy także na inwestycje spekulacyjne, czyli m.in. handel akcjami, czy kryptowalutami. W ten sposób nie przyczyniamy do wsparcia projektów gospodarczych, a możemy narazić się na straty.
- Nie możemy także łamać prawa, wykorzystując środki. Wszystkie zakupy muszą przebiegać legalnie.
- Nie powinniśmy przeznaczać środków na wydatki luksusowe. Wsparcie finansowe powinno nam zapewnić minimum potrzebne do zrealizowania celu. Dlatego, kupując telefon, powinien on mieć niezbędne funkcje, a nie stanowić najdroższy model na rynku.
- Środków nie powinniśmy wydawać także na rozrywkę, czy podróże.
Zwykle musimy także odpowiednio uzasadnić swoje wydatki, a co za tym idzie, nawet jeśli coś mogłoby nam posłużyć w firmie, ale nie jest niezbędna, to możemy spotkać się z odmową. Przede wszystkim należy pamiętać, by wydatki były zgodne z celem dotacji. Dla pewności lepiej skonsultować się z doradcą lub pytać o możliwość wykorzystania środków bezpośrednio u źródła.