Model biznesowy przedsiębiorstwa mówi o tym, w jaki sposób firma będzie zarabiała pieniądze. Określa dokładnie czym będzie zajmować się dana firma, co konkretnie będzie sprzedawać, kto będzie docelowym klientem, jaki jest cel działalności i ile realnie będzie można na tym zarobić. W artykule podpowiemy z jakich elementów składa się dobry model biznesu oraz przedstawimy, w jaki sposób go stworzyć.

Model biznesowy – definicja

Model biznesowy określany inaczej jako model ekonomiczny to po prostu plan działania według, którego firma będzie funkcjonowała. Model ten określa jaką wartość będzie przekazywała marka, w jaki sposób będzie na tym zarabiać oraz kto będzie potencjalnym klientem. Model biznesowy to podstawa każdego przedsiębiorstwa.

Kluczowe elementy modelu biznesowego

Głównym założeniem modelu biznesowego jest to, aby stworzyć wartość dla klientów, przemyśleć w jaki sposób go dostarczymy oraz w jaki sposób można na tym realnie zarobić. Plan powinien uwzględniać także kwestie związane z tym, w jaki sposób rozwinąć swoją działalność oraz co będzie wyznacznikiem tego, że cel jest osiągnięty. Solidny model biznesowy powinien odpowiadać na 4 pytania:

  • Kto będzie klientem firmy?
  • Jaką wartość przekażemy klientom?
  • W jaki sposób ją dostarczymy?
  • Dlaczego klient ma kupić od nas dany produkt lub skorzystać z usługi?

,,Who” – czyli kto jest klientem?

Skuteczny model biznesowy to taki, który ma jasno sprecyzowaną grupę klientów. Musi on określać kto będzie korzystał z produktu, który zaoferujemy. Precyzując kto jest Twoim klientem, warto poszukać odpowiedzi na kilka pomocniczych pytań. Oto i one:

  • W jakim przedziale wiekowym znajduje się dana grupa klientów?
  • Czym zajmują się na co dzień?
  • Dlaczego mogą być zainteresowani produktem lub usługą?
  • Czym się interesują?
  • W jaki sposób podejmują decyzje zakupowe?

,,What” – jaką wartość zaoferujesz klientom?

Kolejną kwestią jest określenie wartości, którą przekażesz ludziom. Sprecyzuj jaki produkt lub usługę zaoferujesz swoim klientom. Czy wniesie on do ich życia wartość oraz czy będzie odpowiedzią na ich potrzeby i oczekiwania.

,,How” – czyli jak dotrzesz ze swoim produktem do klientów?

Następnym krokiem jest określenie metod, które umożliwią ci dotarcie do odbiorców. Zastanów się, która z dróg komunikacji będzie najbardziej skuteczna, jakie narzędzia pozwolą wyróżnić się na tle konkurencji. Poszukaj swojej unikatowości.

,,Why” – dlaczego, klient ma wybrać Twój produkt?

Ostatnią kwestią jest sprecyzowanie, dlaczego ktoś ma kupić od ciebie dany produkt lub usługę. W tym miejscu warto zastanowić się nad tym, jaką realnie wartość otrzyma klient i co zadecyduje o tym, że powinien wybrać twój produkt.

Warto zaznaczyć, że model biznesowy organizacji nie nie powinien ograniczać się tylko i wyłącznie do powyższych czterech elementów. Ważne jest zrozumienie potrzeb klientów, działanie całego rynku oraz obowiązujących trendów.

Jak stworzyć dobry model biznesowy?

Solidny model biznesowy wymaga odpowiedniego podejścia. Tworzenie modelu biznesowego opiera się na ,,etapowym odpowiadaniu na pytania”. Aby jeszcze skuteczniej stworzyć model biznesowy, warto skorzystać z gotowych narzędzi, które ułatwią cały proces. Przykładowo, może być to bardzo popularny model Canvas.

Business model canvas

Business model canvas to narzędzie w formie wizualnego wykresu, który składa się z dziewięciu elementów. Opisują one pozycję wartości firmy, produktu, usługi, finanse, klientów oraz całą infrastrukturę firmy. Model ten został opracowany przez Alexandra Osterwaldera. Poniżej 9 kroków dzięki, którym udoskonalisz własny model biznesowy:

  • Segmentacja klientów (Customer segment). Jest to jeden z pierwszych obszarów modelu biznesowego, od którego powinniśmy zacząć wypełnianie tabeli. Tyczy się on różnych grup społecznych, do których będą skierowane działania firmy. Będą to po prostu klienci firmy.
  • Propozycja wartości (Vlue proposition). W punkcie tych chodzi o określenie wartości swojej firmy. Sprecyzowanie tego, co wyróżnia cię na tle konkurencji oraz tego co konkretnie otrzymają klienci.
  • Kanały dystrybucji (Channels). To inaczej sposoby dotarcia do swoich klientów. Podpunkt ten określa w jaki sposób możemy sprzedać i dostarczyć produkt lub usługę.
  • Relacje z klientami (Customer relationships). Określna on rodzaj relacji, jakie firma zawiera ze swoimi klientami.
  • Struktura przychodów (Revenue streams). Punkt ten mówi o tym, w jaki sposób dany produkt lub usługa będą generować zyski.
  • Kluczowe zasoby (Key resources). Są to środki, zasoby formy, bez których firma nie może funkcjonować.
  • Kluczowe czynności (Key activities). Są to wszystkie czynności, działania, jakich musi podjąć się firma, aby zbudować relacje z klientem i uzyskać przychód.
  • Kluczowi partnerzy (Key partners). Są to osoby, bez których przedsiębiorstwo nie może funkcjonować. Można zaliczyć tutaj między innymi: sprzedawców, dostawców itd.
  • Struktura kosztów (Cost structure). Mowa tutaj o wszyskich kosztach, które ponosi przedsiębiorstwo.

Przykłady modelów biznesowych

Jeżeli chodzi o przykładowe modele biznesowe, to można podzielić je na poszczególne klasyfikacje. Na przykład ze względu na sposób podejścia do odbiorcy. Można wymienić tutaj:

  • model biznesowy B2C (Business-to-Customer) – model ten opiera się na transakcjach między firmą, a klientem.
  • model biznesowy B2B (Business-to-Business) – jest to model biznesowy opierający się na współpracy między markami.
  • model biznesowy C2C (Customer-to-Customer) – jest to współpraca między klientami, a innymi platformami np. Allegro.
  • model biznesowy m-commerce (Mobile Commerce) – jest to mobilny handel. Przykładem może być tutaj Uber.

Istnieją też inne modele biznesowe oparte na przykład o:

  • sposób finansowania (np. crowdfunding) – jest to model, który opiera się na zbiórce funduszy na rzecz konkretnego projektu;
  • sposób pozyskiwania produktów lub usług (przykładem może być abonament) – zyski uzyskuje się poprzez miesięczne opłaty abonamentowe.
  • ,,darmową usługę” – produkt lub usługa jest za darmo, ale firma otrzymuje zysk z tytułu reklam. Przykładem takiego modelu biznesowego jest na przykład internetowa prasa.

Podsumowanie

Podstawą każdego dobrze prosperującego biznesu, jest skuteczny model biznesowy. Pozwala on nie tylko zwiększać realnie zyski, ale i poprawić wydajność zespołu oraz odnaleźć prawdziwe potrzeby klientów, a tym samym stworzyć ofertę, która będzie odpowiednio dopasowana do ich potrzeb.