Zauważyliście plakaty #TyTeż na przystankach autobusowych? Tłumaczymy, czego dotyczy nowa kampania społeczna i dlaczego dyrektywa unijna o ochronie „sygnalistów” może pomóc skutecznie walczyć z przypadkami naruszania praw UE w polskich firmach. Ty też masz głos!

Czego dotyczy kampania #TyTeż?

„Ty też tu pracujesz. Chroń firmę przed nadużyciami” – to jedno z haseł nowej kampanii społecznej #TyTeż, której zadaniem jest informować pracowników o wdrażanej dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/37 w sprawie ochrony osób zgłaszających przypadki naruszenia prawa UE.

Czego konkretnie dotyczy dyrektywa unijna o ochronie sygnalistów i kim oni są? Zadaniem nowego rozwiązania prawnego jest skuteczniejsze zapobieganie nieprawidłowościom w firmach. Jak twierdzą autorzy kampanii w oświadczeniu na ich stronie internetowej: „Dyrektywa ma za zadanie wspierać pracodawców w budowaniu etycznej kultury organizacyjnej, zachęcać pracowników do raportowania nieprawidłowości oraz chronić ich przed ewentualnymi działaniami odwetowymi”.

SPRAWDŹ TEŻ: Mobbing w pracy – gdzie szukać pomocy?

Kim jest sygnalista?

„Chroń sygnalistów – są kapitałem firmy!” to kolejne hasło kampanii #TyTeż. Kim są takie osoby?

Sygnalistą (z ang. „whistleblower”) nazywamy osobę, która zdecydowała się na oficjalne zgłoszenie nieprawidłowości w firmie do Państwowej Inspekcji Pracy lub innych instytucji tego typu. Sygnalistą może być praktycznie każda osoba zawodowo związana z daną firmą. Nie jest to zależne od formy zatrudnienia!

Jakie nieprawidłowości może zgłosić sygnalista?

Dyrektywa o ochronie sygnalistów dotyczy jednak wyłącznie przypadków zgłaszania nieprawidłowości wymienionych w treści dokumentu. Są to naruszenia prawa unijnego w obszarach takich jak:

  • zamówienia publiczne;
  • usługi, produkty i rynki finansowe oraz zapobieganie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu;
  • bezpieczeństwo produktów i ich zgodność z wymogami;
  • bezpieczeństwo transportu;
  • ochrona środowiska;
  • ochrona radiologiczna i bezpieczeństwo jądrowe;
  • bezpieczeństwo żywności i pasz, zdrowie i dobrostan zwierząt;
  • zdrowie publiczne;
  • ochrona konsumentów;
  • ochrona prywatności i danych osobowych oraz bezpieczeństwo sieci i systemów informacyjnych;
  • naruszenia mające wpływ na interesy finansowe Unii, o których mowa w art. 325 TFUE i określone szczegółowo w stosownych środkach unijnych;
  • naruszenia dotyczące rynku wewnętrznego, o którym mowa w art. 26 ust. 2 TFUE, m.in.:
  1. naruszenia zasad konkurencji;
  2. nadużycia dot. pomocy państwa (dotacji);
  3. naruszenia przepisów o podatku od osób prawnych;
  4. praktyki mające na celu uzyskanie korzyści podatkowej sprzecznej z przepisami o podatku od osób prawnych.

Jak podkreślają twórcy kampanii, ochrona sygnalistów zgłaszających nieprawidłowości, zwłaszcza przed działaniami odwetowymi ze strony pracodawcy, jest niezbędna, aby osoby te nie obawiały się dokonywania oficjalnych zgłoszeń.

WARTO WIEDZIEĆ: Dyskryminacja w pracy – jak ją rozpoznać?

Jaka jest odpowiedzialność sygnalisty?

Dyrektywa unijna o ochronie sygnalistów ma za zadanie zapewnić takim osobom bezpieczeństwo. Jeśli pomimo ochrony pracodawca zdecyduje się na podjęcie działań odwetowych wobec takiego pracownika, będzie on mógł ubiegać się z tego tytułu o pełne odszkodowanie. 

Co więcej, sygnaliści mają być chronieni nawet w tych przypadkach, kiedy podane przez nich informacje zostaną zweryfikowane negatywnie. Będzie to jednak zależne od tego, czy w momencie zgłaszania rzekomych nieprawidłowości sygnalista miał podstawy, aby sądzić, że rzeczywiście do nich doszło. Ma to oczywiście na celu „odsiać” przypadki, kiedy zgłoszenie wynikałoby ze złośliwych intencji zaszkodzenia danej firmie. Takie osoby czekają surowe kary w postaci wysokich sankcji!

Co z kolei w sytuacji, w której sygnalista zgłosiłby nieprawidłowości, w których sam brał udział? Choć wciąż ponosiłby za nie odpowiedzialność, byłby przynajmniej chroniony przed działaniami odwetowymi zgłaszanego pracodawcy.

TO TEŻ MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ: Prawo do bycia offline. Unia Europejska rozwiąże problem nocnych wiadomości z pracy?

Co nowa dyrektywa oznacza dla pracodawców?

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/37 ma wejść w życie już za 294 dni. Poza roztoczeniem „parasola ochronnego” nad sygnalistami, wprowadzi także ona nowy obowiązek dla polskich pracodawców.

Zostaną oni zmuszeni do stworzenia wewnętrznej procedury sygnalizowania o zachodzących nieprawidłowościach. Będzie musiała ona spełniać poniższe warunki:

  • gwarantować ochronę poufności danych sygnalisty i zabezpieczać dane przed dostępem przez osoby nieupoważnione;
  • wyznaczać 7 dni na przesłanie sygnaliście potwierdzenia, że zgłoszenie zostało przyjęte;
  • wyznaczać bezstronną osobę lub dział do badania zgłoszeń, podejmowania ewentualnych działań naprawczych oraz komunikacji z sygnalistą;
  • gwarantować, że badanie zgłoszeń będzie prowadzone z należytą starannością;
  • zobowiązywać do badania zgłoszeń anonimowych, jeśli prawo krajowe przewiduje takie działania;
  • wyznaczać termin na przekazanie sygnaliście informacji zwrotnej – nie więcej niż 3 miesiące od potwierdzenia otrzymania zgłoszenia;
  • być zrozumiała i łatwo dostępna.

Co więcej, pracodawca będzie zobowiązany do prowadzenia rejestru wszystkich otrzymanych zgłoszeń, a także poinformowania pracowników o nowych procedurach i wewnętrznych oraz zewnętrznych kanałach zgłoszeń. 

Szukasz pracy w Częstochowie? Sprawdź najlepsze oferty na GoWork.pl!

Kampania #TyTeż ma edukować pracowników i pracodawców o przepisach unijnych

Czasu na wprowadzenie nowych zmian jeszcze trochę zostało. Jednak dlatego kampania #TyTeż ruszyła już we wszystkich największych miastach w Polsce. Jak dodają jej autorzy, mają nadzieję dzięki temu dotrzeć do jak największej liczby osób, które mogłyby zostać potencjalnymi sygnalistami.

Kampania ma także na celu uświadamiać społeczeństwo w temacie przepisów unijnych i ich wpływu na polski rynek pracy. Chętnie dowiecie się więcej, a może chcecie przeczytać samą dyrektywę? Więcej informacji znajdziecie na stronie: Tytez.pl.

Kampania „Ty też”: jak zgłaszać nieprawidłowości w firmie?

Kampania „Ty też” to inicjatywa, która ma na celu zwiększenie świadomości na temat nieprawidłowości w miejscach pracy. Zgłaszanie nieprawidłowości to ważny krok w kierunku poprawy kultury organizacyjnej oraz ochrony interesów pracowników. Warto zwrócić uwagę na różne formy zgłaszania, które mogą obejmować anonimowe formularze, rozmowy z przełożonymi czy kontakt z działem HR. Kluczowe jest, aby pracownicy czuli się bezpiecznie, zgłaszając swoje obawy, dlatego organizacje powinny tworzyć środowisko, w którym każdy głos jest słuchany i szanowany. Dobrą praktyką jest również edukowanie pracowników o ich prawach oraz procedurach zgłaszania nieprawidłowości. Wspierając taką kulturę, firmy mogą zyskać zaufanie pracowników, co przekłada się na lepsze wyniki i atmosferę w miejscu pracy.

Warto pamiętać także, że o nieprawidłowościach w firmach można napisać w serwisie GoWork.pl. W zakładce Opinie o pracodawcach znajdziesz aż 4 miliony wypowiedzi!

 

 

 

Źródło zdjęcia: https://pl.123rf.com/photo_8189223_s%C3%A5%E2%80%9Aowo-zostanie-na-wy%C3%A5%E2%80%BAwietlaczu-na-%C3%A5%E2%80%BAcianie.html