Anestezjolog to lekarz obecny przy poważnych operacjach. To właśnie w jego ręce oddajemy swoją świadomość w przypadku zabiegów medycznych. Praca anestezjologa to marzenie wielu studentów medycyny. Jak zostać anestezjologiem i ile zarabia?
Anestezjologia to jeden z odłamów medycyny klinicznej. Nauka ta zajmuje się przede wszystkim metodami znieczulania. Zatem nic dziwnego, że rola anestezjologia często wiązana jest z salą operacyjną. To zwykle tam konieczne jest znieczulenie osoby chorej. Najprościej mówiąc anestezjolog to lekarz, który wykonał specjalizację z anestezjologii, czyli „leczenia bólu”. Jednak to nie samo znieczulenie jest celem pracy anestezjologa, lecz dbanie o pełne bezpieczeństwo pacjenta i jego komfort przez całą operację.
Anestezjolog – kim jest? Czym się zajmuje?
Anestezjologia to jedna z pierwszych uregulowanych prawnie specjalizacji. Zasady narzucające pewne reguły działań, znajdują się w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 27 lutego 1998 r. w sprawie standardów postępowania oraz procedur medycznych przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych z zakresu anestezjologii i intensywnej terapii w zakładach opieki zdrowotnej. W Polsce anestezjolog jest jedynym lekarzem, który może znieczulić kuracjusza przed operacją. Robi to w asyście pielęgniarki za pośrednictwem odpowiednio przygotowanego stanowiska. Towarzyszy choremu na każdym etapie leczenia szpitalnego. Do zadań anestezjologa należy:
- znieczulanie pacjentów przed operacją,
- leczenie samego bólu,
- leczenie pacjentów na OIOM (oddziały intensywnej terapii),
- resuscytacja,
- określanie ryzyka operacji,
- nadzór nad pacjentem w czasie operacji,
- wybudzanie pacjenta.
Rola anestezjologa jest więc niezbędna na każdym bloku operacyjnym i wszystkich oddziałach szpitalnych. Jego zadaniem jest również przeprowadzenie z operowanym kompleksowego wywiadu na temat przebytych chorób, dotychczasowego leczenia i ewentualnych chorób przewlekłych. Bez tych informacji, lekarz nie będzie w stanie odpowiednio zająć się życiem chorego.
W sytuacji, w której kuracjusz znajduje się w stanie krytycznym i nie jest w stanie samodzielnie odpowiedzieć na określone pytania, wówczas anestezjolog wraz z pozostałymi lekarzami, stara się przeprowadzić jak najdokładniejsze badania, aby dobrać odpowiedni rodzaj znieczulenia i jego natężenie.
Jak wygląda praca anestezjologa?
Praca anestezjologa polega na pełnieniu dyżuru w szpitalu, przede wszystkim na oddziałach intensywnej terapii. Może też pracować w poradni leczenia bólu, lub zostać członkiem pogotowia ratunkowego, czy szpitalnych zespołów reanimacyjnych. Anestezjolog przed podaniem znieczulenia przeprowadza z pacjentem wywiad. Na podstawie informacji, jakie uzyska (o chorobach, ich leczeniu, uczuleniach) dobiera rodzaj i odpowiednią dawkę znieczulenia. Przygotowuje pacjenta do zabiegu, starając się zapewnić mu bezpieczeństwo i komfort psychiczny chorego, towarzysząc mu wielokrotnie w całym procesie leczenia w szpitalu. Specjalista stara się rozwiać obawy przed powikłaniami, czy ewentualnymi skutkami po podaniu znieczulenia. Jego praca odbywa się również na sali pooperacyjnej, gdzie lekarz dba o chorego po zabiegu. Sprawdza, jak pacjent przyjął dawkę i czy jest ona dobrze dobrana na zwalczanie bólu pooperacyjnego.
W trakcie zabiegu monitoruje parametry życiowe pacjenta i na ich podstawie odpowiednio dawkuje narkozę (bądź mniej inwazyjne środki) już w trakcie samego zabiegu/operacji. Parametry, o których mowa obejmują np. tętno, oddech, ciśnienie, stan płynów, temperaturę. Jednym z obowiązków anestezjologa jest również przeprowadzenie resuscytacji. W przypadku zatrzymania krążenia pacjenta często to właśnie anestezjolog jest wzywany. Także inne nagłe sytuacje wymagają konsultacji tego specjalisty. Np. w przypadku pacjentów z zaburzeniami świadomości, w stanach zagrożenia życia, a także w razie konieczności przeprowadzenia wkłucia centralnego. Anestezjolodzy zajmują się również przygotowaniem do badań. Niektórzy pacjenci wymagają znieczulenia, by dało się uzyskać wymagane dane.
Anestezjologia to nie tylko znieczulenia – specjalista w poradni leczenia bólu
Jak nietrudno ocenić, specjalista w zakresie anestezjologii, musi cechować się elastycznością i wiedzą wszechstronną. Jego rola jest nie do przecenienia, zarówno w trakcie i po zabiegu. Anestezjologa nie może zabraknąć na oddziałach intensywnej terapii, gdzie zadba o pacjentów w okresie okołooperacyjnym, ale zajmie się również prowadzeniem chorych bezpośrednio po operacji. Ponadto, lekarz zaopiekuje się kobietami rodzącymi, gdzie stosując znieczulenie zewnątrzoponowe, uśmierzy wszelki ból związany z porodem.
Niemniej, medyk o takiej specjalizacji, nie zajmuje się wyłącznie znieczuleniami i pracą na polu operacyjnym, ale również kompleksowym leczeniem bólu. Możesz być więc pewien, że taki lekarz wejdzie w skład zespołu resuscytacyjnego szpitala, ale nie będzie to jedyna z jego powinności. Jego działania mogą przynieść ulgę dla chorych cierpiących z powodu bólu przewlekłego, co najczęściej dotyczy pacjentów z chorobami nowotworowymi. Anestezjologa z całą pewnością spotkamy więc w poradni leczenia bólu, gdzie ów specjalista wykorzysta całą swoją wiedzę, by usunąć, lub przynajmniej zniwelować czyjeś cierpienie.
Jak zostać anestezjologiem?
O karierze anestezjologa warto zacząć myśleć już w momencie wyboru szkoły średniej. Szkoły zarówno technika, jak i licea oferują różne tryby nauczania. Jest od nich uzależniona częstotliwość przedmiotów ścisłych. Tymczasem to one są najistotniejsze w pracy lekarza. Należy wybrać szkołę, która gwarantuje dobre przygotowanie do matury z biologii, fizyki i chemii. Tylko wysokie wyniki na świadectwie dojrzałości stanowią furtkę do dostania się na studia medyczne.
Studia są jednolite i trwają 6 lat. Stanowią pierwszy etap do uzyskania szczegółowej wiedzy medycznej. Leczenie ludzi to bardzo odpowiedzialne zajęcie, dlatego uczelnie starają się wypuszczać na rynek pracy włącznie najlepszych studentów. Studia są zatem wymagające i wielu studentów z nich rezygnuje. Po zakończeniu studiów kandydat otrzymuje dyplom lekarza. Gdzie szukać pracy po studiach medycznych? To jeszcze nie koniec drogi. Następnie na kandydata czeka staż dyplomowany, zdanie Lekarskiego Egzaminu Końcowego i aż sześcioletnia specjalizacja z anestezjologii i intensywnej terapii. Szkolenie to również kończy się egzaminem teoretyczno-praktycznym. W jego trakcie anestezjolog powinien odbyć kursy rozwijające takie zagadnienia jak:
- wprowadzenie do specjalizacji,
- anestezja w położnictwie,
- anestezjologia i intensywna terapia dziecięca,
- diagnostyka i leczenie bólu,
- anestezjologia w onkologii.
Więcej informacji na temat specjalizacji obejmuje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 31 sierpnia 2020 r. w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów (Dz.U. z 2020 r. poz. 1566).
Cechy dobrego anestezjologa
Anestezjolog towarzyszy pacjentowi w najcięższych momentach – tuż przed i tuż po operacji. Wtedy pacjent znajduje się w niezwykle silnym stresie, dlatego potrzebuje specjalnego podejścia. Kontakt z nim wymaga przede wszystkim delikatności. Dlatego lekarz anestezjolog powinien być empatyczny. Rozmowy z osobami w stresie nie zawsze są łatwe. Zadają dużo, zdarza się, że bardzo trudnych pytań. Z tego powodu w tym zawodzie przyda się także zrozumienie i cierpliwość.
Empatii nie może zabraknąć również na innych polach, w których szeroko rozumiane leczenie bólu jest najistotniejsze. W Polsce nie istnieje jeszcze osobna specjalizacja, która zajmowałaby się wyłącznie leczeniem bólu, więc jeśli znajdziemy się w sytuacji, w której będziemy potrzebować pilnego zniwelowania cierpienia, to możemy być pewni, że na izbie przyjęć zostaniemy skierowani właśnie do anestezjologa.
Anestezjolog wykonuje bardzo odpowiedzialny zawód. Bierze na swoje barki ludzkie życie. W wielu przypadkach trzeba działać bardzo szybko, a nigdy nie wiadomo, czy mimo szczerych chęci, nagła decyzja nie okaże się błędna. Nawet najdrobniejsza pomyłka może nieść za sobą ogromne konsekwencje. może być nie tylko pogorszenie zdrowia, ale nawet i śmierć. Z tego powodu anestezjolog musi być bardzo odporny na stres, potrafić działać pod presją czasu i jednocześnie wykazywać przy tym koncentrację. Poza tym warto pamiętać, że medycyna stale się zmienia. Lekarze pracują na swoim stanowisku przez kilkadziesiąt lat, dlatego najlepiej w tym zawodzie sprawdzą się po prostu osoby z pasją, które będą czerpały przyjemność z konieczności stałej nauki, doskonalenia i rozwoju w obszarze anestezjologii.
Ile zarabia anestezjolog?
Istnieje opinia, że anestezjolog zarabia wyjątkowo dużo. W rzeczywistości nie są to jednak kwoty odbiegające od wynagrodzeń innych lekarzy. To, ile zarabia anestezjolog, jest uzależnione od tego, gdzie pracuje. Zarówno od miasta, jak i od samej placówki zatrudnienia. Według portalu Wynagrodzenia.pl połowa anestezjologów zarabia między 5360 zł brutto a 9850 zł brutto. ¼ przedstawicieli tego zawodu zarabia jeszcze więcej.
Ostateczne zarobki lekarza anestezjologa są uzależnione od tego czy pracuje na etacie, czy na kontrakcie oraz w ilu placówkach jest zatrudniony. Na przytoczone zarobki mogą zwykle liczyć lekarze na etacie w szpitalu. Benefity na tym stanowisku obejmują głównie szkolenia, ubezpieczenia, czy elastyczny czas pracy. Pewnym ograniczeniem zarobkowym dla anestezjologa jest stosunkowo mała ilość klientów prywatnych. Porady mogą dotyczyć głównie sposobów leczenia bólu.
Anestezjolog a leczenie bólu
Oprócz zabiegów anestezjolog zajmuje się również leczeniem bólu. Zarówno nagłego, jak i przewlekłego. Pomaga w radzeniu sobie z bólem pooperacyjnym, czy pourazowym. Szczególnym rodzajem pacjentów są osoby chore na raka. To głównie one potrzebują pomocy anestezjologa w zwalczeniu bólu. Anestezjolog niesie pomoc osobom, których krytyczny stan zdrowia nie pozwala nie tylko funkcjonować, ale choćby myśleć. Podczas gdy lekarz specjalista np. neurolog leczy chorobę, czy wystawia zwolnienie szpitalne, anestezjolog leczy jej skutki, czyli ból. Monitoruje stan pacjenta i używa skomplikowanych i niekiedy inwazyjnych technik leczenia, by choć odrobinę ulżyć chorym w cierpieniu.
Anestezjolog dziecięcy
Każdy z kuracjuszy wymaga indywidualnego podejścia. Jednak dzieci są szczególną grupą pacjentów. Bardzo boją się bólu. Anestezjolog dziecięcy ma takie same obowiązki jak osoba na tym stanowisku zajmująca się osobami dorosłymi. Natomiast musi się mierzyć z nieco innym środowiskiem pracy. Dzieci są wyjątkowo wrażliwe i jeszcze nie wszystko potrafią zrozumieć. Anestezjolog dziecięcy musi obchodzić się z nimi delikatnie. Praca na oddziale intensywnej terapii dziecięcej jest bardzo trudna. Anestezjolog przy wystąpieniu stanu bezpośredniego zagrożenia życia u dziecka musi odpowiednio zareagować, a w przypadku najmłodszych nie zawsze jest to proste. W podobnym obszarze działa także anestezjolog w położnictwie. Pomaga przyszłym matkom w przyjęciu na świat potomka przy możliwie jak najniższej skali bólu.
Każdy zawód medyczny jest trudny i wymagający. Anestezjolog jednak niemal nieustannie balansuje na granicy ryzyka. Jest więc to na tle innych specjalizacji wyjątkowo trudna ścieżka zarówno edukacji, jak i przyszłej pracy. Dlatego przed podjęciem decyzji warto zastanowić się nad tym, czy zarobki rekompensują odpowiedzialność i stres związany z tym zawodem. Zwykle kariera lekarza wiąże się z powołaniem i chęcią niesienia pomocy, dlatego nie same pieniądze, a widok zdrowiejącego pacjenta stanowią dla lekarza prawdziwą zapłatę.
Rodzaje znieczulenia stosowane w praktyce anestezjologicznej
Anestezjologia to kluczowa specjalizacja medyczna, która umożliwia przeprowadzanie bezpiecznych operacji. Jednym z głównych zadań anestezjologa jest wybór odpowiedniego rodzaju znieczulenia. Znieczulenie ogólne stosuje się w skomplikowanych operacjach, podczas których pacjent musi być całkowicie nieprzytomny. Z kolei znieczulenie regionalne, takie jak blokady nerwowe, pozwala na znieczulenie tylko określonej części ciała, przy jednoczesnym zachowaniu świadomości pacjenta.
Nie można zapominać także o znieczuleniu miejscowym, które stosuje się w mniej inwazyjnych zabiegach, takich jak usuwanie zmian skórnych. Każda z tych metod wymaga od anestezjologa precyzji i dokładnego monitorowania stanu pacjenta, aby zapewnić mu maksymalne bezpieczeństwo i komfort.
Ścieżka edukacji i specjalizacji w anestezjologii
Zostanie anestezjologiem to długa i wymagająca droga, która zaczyna się na studiach medycznych. Po ich ukończeniu przyszli specjaliści muszą przejść kilkuletnią specjalizację w dziedzinie anestezjologii i intensywnej terapii. W trakcie tej ścieżki uczą się nie tylko technik znieczulania, ale także zarządzania stanami nagłymi oraz prowadzenia pacjentów w ciężkich stanach zdrowotnych.
Zdobycie tej specjalizacji wymaga również stałego doskonalenia umiejętności oraz uczestnictwa w kursach i szkoleniach. Anestezjologowie muszą być gotowi na dynamiczne zmiany w swojej dziedzinie, co czyni ten zawód jednym z najbardziej wymagających, ale i niezwykle satysfakcjonujących.