{"id":34054,"date":"2021-09-07T15:46:13","date_gmt":"2021-09-07T13:46:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/?p=34054"},"modified":"2025-02-18T09:52:42","modified_gmt":"2025-02-18T08:52:42","slug":"24-syndrom-sztokholmski-co-to-czym-sie-objawia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/24-syndrom-sztokholmski-co-to-czym-sie-objawia\/","title":{"rendered":"Czym jest syndrom sztokholmski? Jak si\u0119 ustrzec?"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Syndrom sztokholmski to niebezpieczny stan psychiczny, kt\u00f3ry jest wynikiem trudnych i traumatycznych do\u015bwiadcze\u0144, kt\u00f3rych pi\u0119tno odczuwa si\u0119 latami. Okazuje si\u0119, \u017ce to zjawisko jest obecne r\u00f3wnie\u017c w pracy. Jak si\u0119 uchroni\u0107 przed syndromem sztokholmskim? Co to oznacza i na czym polega relacja kat-ofiara?<\/strong><\/p>\n<h2><strong>Jak objawia si\u0119 syndrom sztokholmski?<\/strong><\/h2>\n<p>Traumatyczne wydarzenia w \u017cyciu ka\u017cdego cz\u0142owieka mog\u0105 zostawi\u0107 trwa\u0142y \u015blad na psychice, a trudne sytuacje, w kt\u00f3rych <strong>ofiara przez d\u0142u\u017cszy czas uczestniczy za spraw\u0105 swojego oprawcy, mog\u0105 wywo\u0142a\u0107\u00a0syndrom sztokholmski<\/strong>. To poj\u0119cie jest g\u0142\u00f3wnie adresowane do ofiar porwania, napa\u015bci, gwa\u0142tu, kazirodztwa, oboz\u00f3w pracy, zn\u0119cania si\u0119 nad ma\u0142\u017conkiem lub potomstwem czy przetrzymania, jednak mo\u017ce dotyka\u0107 r\u00f3wnie\u017c osoby, kt\u00f3re \u017cyj\u0105 w du\u017cym <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/20-zmiana-pracy-stres-moze-byc-prawie-tak-duzy-jak-przy-rozwodzie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">stresie<\/a>, do\u015bwiadczaj\u0105\u00a0mobbingu w pracy\u00a0lub przez d\u0142ugi czas trwaj\u0105 w toksycznym zwi\u0105zku.<\/p>\n<p><strong>Czym jest\u00a0syndrom sztokholmski? <\/strong>Co to\u00a0oznacza dla zdrowia psychicznego ofiary? Niestety osoby, kt\u00f3re dopad\u0142 ten niebezpieczny stan, musz\u0105 mierzy\u0107 si\u0119 z fal\u0105 negatywnych emocji i d\u0142ugo pracowa\u0107 na to, aby wyj\u015b\u0107 z traumy, jak\u0105 by\u0142a przemoc i zwi\u0105zane z ni\u0105 pozytywne emocje do swojego prze\u015bladowcy. Pierwsze badania dotycz\u0105ce tego zjawiska zosta\u0142y przeprowadzone ju\u017c w latach siedemdziesi\u0105tych, jednak do dzisiaj powstaj\u0105 nowe publikacje, pr\u00f3buj\u0105ce szerzej obja\u015bni\u0107 ten stan psychiczny.<\/p>\n<h3><strong>Syndrom sztokholmski \u2013 co to jest?<\/strong><\/h3>\n<p>Sk\u0105d ta nazwa i dlaczego to zaburzenie nazwano na cze\u015b\u0107 stolicy Szwecji? Aby dok\u0142adnie wyja\u015bni\u0107,\u00a0co to syndrom sztokholmski, nale\u017cy opisa\u0107 pewn\u0105 histori\u0119, kt\u00f3ra mia\u0142a miejsce <strong>podczas napadu na bank w Sztokholmie 23 sierpnia 1973 roku. <\/strong>Wtedy to napastnicy przez sze\u015b\u0107 dni przetrzymywali kilku zak\u0142adnik\u00f3w, kt\u00f3rzy po uwolnieniu z nieznanych przyczyn zacz\u0119li broni\u0107 swoich oprawc\u00f3w i odm\u00f3wili wsp\u00f3\u0142pracy oraz sk\u0142adania zezna\u0107 na policji.<\/p>\n<p>W ten spos\u00f3b zasygnalizowali wykszta\u0142cenie mechanizmu obronnego, kt\u00f3ry nie by\u0142 nigdy wcze\u015bniej opisany przez psycholog\u00f3w i psychiatr\u00f3w. Aby dosz\u0142o do wyst\u0105pienia takiego syndromu, musi zaistnie\u0107 psychiczna i fizyczna przemoc wzgl\u0119dem ofiary. <strong>W sytuacjach, kiedy oprawca zastrasza poszkodowanego na r\u00f3\u017cnorakie sposoby, po pewnym czasie ofiara uzmys\u0142awia sobie, \u017ce jej stan, zdrowie, a nawet \u017cycie zale\u017cne jest od woli kata. <\/strong>Z tego te\u017c powodu nie protestuje, nie broni si\u0119, nie szuka mo\u017cliwo\u015bci ucieczki przy najbli\u017cszej, nadarzaj\u0105cej si\u0119 okazji. Czasami jednak psychiczny system obronny sprawia, \u017ce ofiara zaczyna nawet pomaga\u0107 swojemu oprawcy.<\/p>\n<p><strong>W banku w Sztokholmie zachowanie zak\u0142adnik\u00f3w by\u0142o nielogiczne i wygl\u0105da\u0142o nast\u0119puj\u0105co:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Jeden z zak\u0142adnik\u00f3w twierdzi\u0142, \u017ce napastnicy chronili, a nie wi\u0119zili ofiary.<\/li>\n<li>Kolejny przetrzymywany rozpocz\u0105\u0142 akcj\u0119 charytatywn\u0105, aby zebra\u0107 \u015brodki na pomoc prawn\u0105 dla oprawc\u00f3w.<\/li>\n<li>Zak\u0142adniczka zakocha\u0142a si\u0119 w swoim porywaczu, w konsekwencji czego para zar\u0119czy\u0142a si\u0119.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Te nietypowe zachowania przetrzymywanych przez kilka dni os\u00f3b, wzbudzi\u0142y zainteresowanie i obawy uczonych. Rozpocz\u0119li oni badania psychologiczne, by zg\u0142\u0119bi\u0107 i dok\u0142adnie opisa\u0107 relacj\u0119 kat-ofiara z uwzgl\u0119dnieniem zachowa\u0144 prezentowanych przez zak\u0142adnik\u00f3w ze Szwecji.<\/p>\n<hr \/>\n<p>Sprawd\u017a te\u017c: <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/35-wrazliwy-pracownik-czy-ofiara-mobbingu\/\">Wra\u017cliwy pracownik czy ofiara mobbingu?<\/a><\/p>\n<hr \/>\n<h3><strong>Czy syndrom sztokholmski uznawany jest za chorob\u0119?<\/strong><\/h3>\n<p>Syndrom sztokholmski nie jest oficjalnie uznany za chorob\u0119 ani w Mi\u0119dzynarodowej Klasyfikacji Chor\u00f3b (ICD-11), ani w Kryteriach Diagnostycznych Zaburze\u0144 Psychicznych (DSM-5). To oznacza, \u017ce nie figuruje jako jednostka chorobowa. Jednak jest to powa\u017cny stan psychiczny, postrzegany jako mechanizm obronny, kt\u00f3ry pojawia si\u0119 u os\u00f3b b\u0119d\u0105cych ofiarami traumatycznych zdarze\u0144. Wymaga on specjalistycznego wsparcia i mo\u017ce prowadzi\u0107 do d\u0142ugotrwa\u0142ych konsekwencji emocjonalnych.<\/p>\n<p>Syndrom sztokholmski bywa cz\u0119sto okre\u015blany jako &#8222;efekt sztokholmski&#8221;, cho\u0107 mi\u0119dzy nimi istnieje subtelna r\u00f3\u017cnica. Syndrom sztokholmski polega na rozwoju emocjonalnej wi\u0119zi ofiary z oprawc\u0105, natomiast efekt sztokholmski odnosi si\u0119 do sytuacji, w kt\u00f3rej ludzie dzia\u0142aj\u0105 zgodnie z oczekiwaniami innych, nawet je\u015bli s\u0105 one sprzeczne z ich przekonaniami.<\/p>\n<h2>Z czego wynika syndrom sztokholmski?<\/h2>\n<p>Post\u0119powanie ofiar podczas procesu i odmowa zezna\u0144 przeciwko oprawcom zaintrygowa\u0142a s\u0142u\u017cby mundurowe i spo\u0142ecze\u0144stwo. Charakterystyka zjawiska by\u0142a przedmiotem bada\u0144 wielu naukowc\u00f3w, a <strong>pierwsz\u0105 specjalistyczn\u0105 definicj\u0119\u00a0sztokholmskiego syndromu\u00a0opracowa\u0142 Frank Ochberg.<\/strong><\/p>\n<p>Wed\u0142ug nowojorskiego <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/psycholog-psychiatra-psychoterapeuta-czym-roznia-sie-te-zawody\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">psychiatry<\/a> osoby, kt\u00f3re dopad\u0142 ekstremalny stres podczas sytuacji zagra\u017caj\u0105cej ich \u017cyciu, czuj\u0105 si\u0119 bezradne jak dzieci, a lito\u015b\u0107 swojego oprawcy nagradzaj\u0105 wdzi\u0119czno\u015bci\u0105, co w rezultacie rodzi ich sympati\u0119 do agresora. <strong>Z\u0142e odczytanie intencji i traumatyczne wydarzenia w \u017cyciu umacniaj\u0105 ofiary w poczuciu zobowi\u0105zania do oprawcy i nie pozwalaj\u0105 im my\u015ble\u0107 racjonalnie. <\/strong>Podczas takiego &#8222;przywi\u0105zania z pojmania&#8221; mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 solidarno\u015b\u0107 i odczuwanie sympatii przez ofiar\u0119 przemocy do przest\u0119pcy.<\/p>\n<p>Co wa\u017cne, znane s\u0105 osoby z syndromem sztokholmskim, kt\u00f3re nie by\u0142y nigdy porwane ani wi\u0119zione. Zauwa\u017ca si\u0119 bowiem podobne objawy u ludzi, kt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 w toksycznych zwi\u0105zkach lub w relacjach <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/7-cech-dobrego-pracownika-sprawdz-czy-je-masz\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">pracownik<\/a>-pracodawca.<\/p>\n<p><strong>Aby dosz\u0142o do pojawienia si\u0119 syndromu sztokholmskiego, musz\u0105 zosta\u0107 spe\u0142nione 4 warunki:<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>\u017bycie ofiary jest zagro\u017cone i ma ona prze\u015bwiadczenie, \u017ce oprawca jest zdolny do najokrutniejszych czyn\u00f3w, a jej prze\u017cycie jest uzale\u017cnione od jego kaprysu.<\/li>\n<li>Przekonanie ofiary, \u017ce nie ma mo\u017cliwo\u015bci ucieczki i zmiany tragicznej sytuacji.<\/li>\n<li>Izolowanie ofiar przemocy, przez co czuj\u0105 si\u0119 ca\u0142kowicie osamotnione i bezradne.<\/li>\n<li>Drobne odruchy \u017cyczliwo\u015bci ze strony oprawcy czy pozytywne uczucia, kt\u00f3re sprawiaj\u0105, \u017ce wzrasta do niego sympatia i wdzi\u0119czno\u015b\u0107.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Powy\u017csze pokazuje nam zatem, \u017ce na opisywany <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/20-syndrom-oszusta-w-pracy-co-to-jak-dziala-sposoby\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">syndrom<\/a> mog\u0105 zapa\u015b\u0107 nie tylko osoby wi\u0119zione np. w banku, ale te\u017c wszyscy ci, kt\u00f3rzy pozostaj\u0105 w niezdrowych relacjach ze swoimi rodzicami, partnerami, pracodawcami.<\/p>\n<h3>Syndrom sztokholmski \u2013 przyk\u0142ady<\/h3>\n<p>O syndromie sztokholmskim mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 w wielu r\u00f3\u017cnych sytuacjach, w kt\u00f3rych ofiara nawi\u0105zuje niezrozumia\u0142\u0105 wi\u0119\u017a ze swoim oprawc\u0105. Do niebezpiecznych konsekwencji zwi\u0105zanych ze <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/39-zdrowie-psychiczne-pracownikow-w-coraz-gorszej-kondycji\/\">zdrowiem psychicznym<\/a> mo\u017ce dochodzi\u0107 zar\u00f3wno w \u017cyciu codziennym, jak i podczas ekstremalnych, najcz\u0119\u015bciej niespodziewanych zdarze\u0144. <strong>Przyk\u0142ady toksycznych relacji, kt\u00f3rych ofiary s\u0105 nara\u017cone na\u00a0syndrom sztokholmski<\/strong>\u00a0to m.in.:<\/p>\n<ul>\n<li>agresywni rodzice i ich maltretowane dzieci,<\/li>\n<li>w\u0142adczy partner i jego druga po\u0142\u00f3wka,<\/li>\n<li>sprawcy przemocy domowej i ich rodziny,<\/li>\n<li>napastnicy i ich ofiary,<\/li>\n<li>pracodawca lub pracownik i inni pracownicy,<\/li>\n<li>wojskowi i ich je\u0144cy wojenni,<\/li>\n<li>sekty religijne i ich wyznawcy.<\/li>\n<\/ul>\n<h2><strong>Syndrom sztokholmski \u2013 przypadki<\/strong><\/h2>\n<p>Jak rozpozna\u0107\u00a0syndrom sztokholmski? Przypadki\u00a0os\u00f3b, kt\u00f3re do\u015bwiadczy\u0142y tego problemu, s\u0105 liczne. Te najpopularniejsze dotycz\u0105 napady i porwania. W wielu sytuacjach ofiara napa\u015bci zaczyna traktowa\u0107 swoich porywaczy jak kogo\u015b bardzo bliskiego, jak cz\u0142onk\u00f3w rodziny. Ufa im, powierza swoje sekrety i darzy sympati\u0105, przez co nie planuje ucieczki i nie chce ratowa\u0107 si\u0119 z r\u0105k oprawcy. Jeszcze inne osoby zaczynaj\u0105 wspiera\u0107 swoich agresor\u00f3w, pomagaj\u0105 im w nielegalnych dzia\u0142aniach i przy\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 do gangu.<\/p>\n<p>Zjawisko ch\u0119tnie wykorzystywane jest w wielu filmach i serialach, a mechanizm dzia\u0142ania jasno opisany: ofiara, zamiast ba\u0107 si\u0119 kata, zaczyna darzy\u0107 go og\u00f3ln\u0105 sympati\u0105, broni swojego oprawcy, a nawet zakochuje si\u0119 w nim. <strong>Do najs\u0142awniejszych realnych przyk\u0142ad\u00f3w takich zachowa\u0144 nale\u017c\u0105:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><strong>Zak\u0142adnicy lotu numer 847<\/strong> \u2013 na pok\u0142adzie samolotu znajdowa\u0142o si\u0119 ponad sto pasa\u017cer\u00f3w. Ostatnie osoby zosta\u0142y wypuszczone dopiero po siedmiu dniach. Po uwolnieniu samolotu, zak\u0142adnicy wsp\u00f3\u0142czuli oprawcom i usprawiedliwiali ich zachowanie. Niekt\u00f3rzy nawet popierali ich roszczenia.<\/li>\n<li><strong>Patty Hearst<\/strong> \u2013 uprowadzona wnuczka znanego, ameryka\u0144skiego magnata prasowego po dw\u00f3ch miesi\u0105cach przetrzymywania do\u0142\u0105czy\u0142a do gangu i oskar\u017cy\u0142a ojca o zbrodnie przeciwko ludzko\u015bci, po czym bra\u0142a udzia\u0142 w napadzie na bank. Ostatecznie zosta\u0142a schwytana i skazana na 7 lat pozbawienia wolno\u015bci.<\/li>\n<li><strong>Natasha Kampusch<\/strong> \u2013 w wieku 10 lat zosta\u0142a porwana przez oprawc\u0119 i przetrzymywana w dramatycznych warunkach przez 8 lat. W rezultacie przywi\u0105za\u0142a si\u0119 do swojego kata, a na wiadomo\u015b\u0107 o jego \u015bmierci \u2013 <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/20-placz-w-pracy-to-nie-koniec-swiata\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">p\u0142aka\u0142a<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Natasha wyda\u0142a nawet ksi\u0105\u017ck\u0119 opisuj\u0105c\u0105 swoj\u0105 tragedi\u0119, z kolei <strong>w li\u015bcie do gazety &#8222;The Times&#8221; wyja\u015bni\u0142a, \u017ce wed\u0142ug niej &#8222;syndrom sztokholmski&#8221; to strategia przetrwania w sytuacji bez wyj\u015bcia:<\/strong> &#8222;Uwa\u017cam, \u017ce przystosowanie i identyfikacja z porywaczem s\u0105 naturalne. Zw\u0142aszcza je\u015bli sp\u0119dza si\u0119 z nim du\u017co czasu. To sprawa empatii i komunikowania si\u0119. Szukanie normalno\u015bci w ramach okre\u015blonego przest\u0119pstwa nie jest \u017cadnym syndromem. To strategia przetrwania.\u201d<\/p>\n<h2>Syndrom sztokholmski w zwi\u0105zku<\/h2>\n<p>O syndromie sztokholmskim cz\u0119sto mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 r\u00f3wnie\u017c w przypadku toksycznych zwi\u0105zk\u00f3w i <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/czy-mozna-zwolnic-za-romans-w-pracy-ekspert-prawny-odpowiada\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">romans\u00f3w<\/a> mi\u0119dzy partnerami. Jak si\u0119 okazuje, syndrom ofiary jest typow\u0105 reakcj\u0105 obronn\u0105, dzi\u0119ki kt\u00f3rej istnieje mo\u017cliwo\u015b\u0107, by przetrwa\u0107 trudn\u0105 sytuacj\u0119 \u017cyciow\u0105. Co wa\u017cne, ofiara bardzo rzadko zdaje sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce jest dotkni\u0119t\u0105 przemoc\u0105 psychiczn\u0105 lub fizyczn\u0105.<\/p>\n<p>Partnerki lub partnerzy, kt\u00f3rzy s\u0105 wykorzystywani lub bici przez swoje drugie po\u0142\u00f3wki, zamiast uciec, przystaj\u0105 na takie traktowanie, t\u0142umacz\u0105c sobie agresywne zachowanie ukochanych jako jednorazowy incydent lub sprowokowanie dzia\u0142a\u0144 przez samego siebie. Cz\u0119sto argumentuj\u0105 kolejne napady agresji swojego partnera tym, \u017ce &#8222;w ka\u017cdym zwi\u0105zku zdarzaj\u0105 si\u0119 k\u0142\u00f3tnie&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Takie zachowania ofiary mo\u017cna opisa\u0107 jako usilne pr\u00f3by usprawiedliwienia negatywnego post\u0119powania przez oprawc\u0119 i poszukiwania szansy na lepsze jutro.<\/strong><\/p>\n<hr \/>\n<p>Mo\u017ce Ci\u0119 zainteresowa\u0107: <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/20-obrona-konieczna-co-to-jest-granice-samoobrony-konsekwencje\/\">Obrona konieczna \u2013 co to jest, granice samoobrony, konsekwencje<\/a><\/p>\n<hr \/>\n<h2>Syndrom sztokholmski w rodzinie<\/h2>\n<p>Syndrom bardzo cz\u0119sto dotyka r\u00f3wnie\u017c maltretowane dzieci i jedno z rodzic\u00f3w. Patologiczne zachowania objawiaj\u0105 si\u0119 zazwyczaj poprzez izolacj\u0119 ofiar od przyjaci\u00f3\u0142 i rodziny, zn\u0119canie si\u0119 psychiczne, stosowanie przemocy finansowej czy przemocy fizycznej.<\/p>\n<p><strong>Wa\u017cn\u0105 i jednocze\u015bnie przykr\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 syndromu sztokholmskiego w rodzinie jest niemo\u017cno\u015b\u0107 ucieczki. <\/strong>Wynika ona nie z przetrzymywania jak w przypadku os\u00f3b porwanych, ale posiadania wsp\u00f3lnych dzieci (kt\u00f3rymi kat cz\u0119sto szanta\u017cuje swoje ofiary) lub braku \u015brodk\u00f3w na osobne \u017cycie. Szybkie zauwa\u017cenie i zg\u0142oszenie sprawy pomo\u017ce uwolni\u0107 rodzin\u0119 od oprawcy oraz zadba\u0107 o zdrowie i bezpiecze\u0144stwo swoje i ma\u0142oletnich dzieci.<\/p>\n<h2><strong>Syndrom sztokholmski w pracy<\/strong><\/h2>\n<p>Pierwsza definicja zjawiska odnosi\u0142a si\u0119 do ofiar dotkni\u0119tych przemoc\u0105, prze\u015bladowaniem oraz przetrzymywaniem. Aktualne badania pokazuj\u0105 jednak, \u017ce problem mo\u017ce wyst\u0119powa\u0107 r\u00f3wnie\u017c w innych przypadkach, niekoniecznie podczas napa\u015bci czy bezpo\u015bredniego ataku agresji. <strong>Okazuje si\u0119, \u017ce syndrom sztokholmski w pracy jest coraz bardziej powszechny.<\/strong><\/p>\n<p>Szersze okre\u015blenie tego stanu psychicznego odwo\u0142uje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c do wi\u0119zi emocjonalnych kata i ofiary oraz opisuje toksyczne relacje mi\u0119dzy obiema stronami.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/poradnik\/4\/prawo-pracy\/mobbing-w-pracy-jak-go-rozpoznac-i-gdzie-szukac-pomocy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Mobbing\u00a0<\/a><a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/poradnik\/4\/prawo-pracy\/mobbing-w-pracy-jak-go-rozpoznac-i-gdzie-szukac-pomocy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">w pracy<\/a> oznacza n\u0119kanie przez koleg\u00f3w zza biurka, bezpo\u015bredniego prze\u0142o\u017conego lub szefa ca\u0142ej firmy. Ofiary cz\u0119sto wykorzystuj\u0105 ten dziwny mechanizm obronny i zamiast wyrwa\u0107 si\u0119 z toksycznego \u015brodowiska, przystaj\u0105 na niew\u0142a\u015bciwe traktowanie, a nawet udzielaj\u0105 poparcia lub darz\u0105 sympati\u0105 swojego oprawc\u0119.<\/p>\n<h3>Na czym polega syndrom sztokholmski w pracy?<\/h3>\n<p>Niejednokrotnie z r\u00f3\u017cnych stron s\u0142yszymy o niew\u0142a\u015bciwym traktowaniu, nier\u00f3wnych pensjach, dyskryminacji w pracy czy nawet <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/20-molestowanie-w-pracy-gdzie-i-jak-zglosic-molestowanie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">molestowaniu<\/a>. Zatrudnieni cz\u0119sto skar\u017c\u0105 si\u0119 na swoich prze\u0142o\u017conych, niekt\u00f3re sytuacje s\u0105 wyolbrzymione, a inne\u2026 zamiatane pod dywan. Jak rozpozna\u0107 prawdziwy problem i odpowiednio zareagowa\u0107 w przypadku niepokoj\u0105cych zachowa\u0144 w firmie?<\/p>\n<p><strong>Syndrom sztokholmski w pracy<\/strong>\u00a0<strong>mo\u017ce przybiera\u0107 r\u00f3\u017cne formy<\/strong>, a przywi\u0105zanie ofiary do oprawcy jest tutaj odniesione do relacji: pracownik-pracownik, szef-prze\u0142o\u017cony czy prze\u0142o\u017cony-podw\u0142adny. Stres i traumatyczne momenty mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 w \u017cyciu zawodowym ka\u017cdego, bez wzgl\u0119du na <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/20-10-dziwnych-zawodow-o-ktorych-nie-miales-pojecia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">zaw\u00f3d<\/a> jaki wykonuj\u0105.<\/p>\n<h3>Objawy syndromu sztokholmskiego u pracownik\u00f3w<\/h3>\n<p>Pracownicy, kt\u00f3rzy mierz\u0105 si\u0119 z opisywanym syndromem, cz\u0119sto nie widz\u0105 negatywnych aspekt\u00f3w swojej pracy i toleruj\u0105 karygodne zachowanie prze\u0142o\u017conego lub wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w wzgl\u0119dem w\u0142asnej osoby. Zamiast reagowa\u0107 na niew\u0142a\u015bciwe post\u0119powanie i pot\u0119pia\u0107 z\u0142e dzia\u0142ania, jak np.<a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/24-stalking-w-pracy-definicja-jak-rozpoznac-konsekwencje\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"> stalking<\/a>, doceniaj\u0105 najmniejszy mi\u0142y gest i darz\u0105 sympati\u0105 swoich prze\u015bladowc\u00f3w.<\/p>\n<p>G\u0142\u00f3wnym czynnikiem sprawczym tego stanu psychicznego jest stosowanie mobbingu oraz wykorzystywanie zatrudnionych, kt\u00f3rzy mimo z\u0142ego traktowania dalej tkwi\u0105 w firmie i nie robi\u0105 nic, by zmieni\u0107 swoj\u0105 sytuacj\u0119 wzgl\u0119dem zatrudnienia.<\/p>\n<h2><strong>Leczenie &#8211; syndrom sztokholmski<\/strong><\/h2>\n<p>Wykszta\u0142cenie mechanizmu obronnego usypia czujno\u015b\u0107 osoby, nara\u017conej na niew\u0142a\u015bciwe traktowanie i zaburza jej \u015bwiadome my\u015blenie oraz odpowiedni\u0105 reakcj\u0119 na krzywdy, kt\u00f3re s\u0105 jej wyrz\u0105dzane. Jak to zwalczy\u0107?<strong> Leczenie\u00a0syndromu sztokholmskiego wymaga pomocy specjalist\u00f3w.<\/strong> Je\u017celi kto\u015b w otoczeniu sygnalizuje ten niebezpieczny dla zdrowia psychicznego mechanizm obronny, to jak najszybciej powinien uda\u0107 si\u0119 do specjalisty, kt\u00f3ry profesjonalnie zajmie si\u0119 jego leczeniem i dobierze odpowiednie metody. Podczas <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/24-terapia-smiechem-lek-na-stres-czy-jest-skuteczna\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">terapii<\/a> niezb\u0119dne jest codzienne wsparcie rodziny i przyjaci\u00f3\u0142, a <strong>g\u0142\u00f3wnym czynnikiem gwarantuj\u0105cym powr\u00f3t do zdrowia jest emocjonalne oddzielenie si\u0119 od oprawcy.<\/strong><\/p>\n<p>Je\u017celi w miejscu pracy widzimy nieodpowiednie zachowania wzgl\u0119dem innych pracownik\u00f3w, to naszym obowi\u0105zkiem jest odpowiednio reagowa\u0107 i zg\u0142osi\u0107 niew\u0142a\u015bciwe poczynania. Wsparcie udzielane ofiarom mobbingu lub przemocy domowej mo\u017ce zapobiec kszta\u0142towaniu si\u0119 tego syndromu w psychice dr\u0119czonych przez oprawc\u00f3w os\u00f3b. Przytomna reakcja cz\u0142onk\u00f3w rodziny, przyjaci\u00f3\u0142 czy wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w, a tak\u017ce pomocne dzia\u0142ania os\u00f3b trzecich s\u0105 w stanie uratowa\u0107 niejedn\u0105 osob\u0119, kt\u00f3ra zmaga si\u0119 z n\u0119kaniem, nieodpowiednim traktowaniem czy agresj\u0105.<\/p>\n<h2 data-start=\"4235\" data-end=\"4302\"><strong data-start=\"4240\" data-end=\"4300\">Czy syndrom sztokholmski wyst\u0119puje tylko u ofiar porwa\u0144?<\/strong><\/h2>\n<p data-start=\"4303\" data-end=\"4443\">Nie. Syndrom ten mo\u017ce wyst\u0119powa\u0107 r\u00f3wnie\u017c w zwi\u0105zkach toksycznych, w relacjach przemocowych oraz w sytuacjach <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/20-techniki-manipulacji-jak-je-rozpoznac\/\">manipulacji<\/a> emocjonalnej nawet w pracy na gruncie zawodowym.<\/p>\n<h2 data-start=\"4445\" data-end=\"4488\"><strong data-start=\"4450\" data-end=\"4486\">Jak leczy\u0107 syndrom sztokholmski?<\/strong><\/h2>\n<p data-start=\"4489\" data-end=\"4682\">Podstaw\u0105 leczenia jest terapia psychologiczna i wsparcie bliskich. Ofiary cz\u0119sto nie zdaj\u0105 sobie sprawy ze swojej sytuacji, dlatego wa\u017cne jest, aby by\u0142y otoczone profesjonaln\u0105 pomoc\u0105.<\/p>\n<p><em>\u0179r\u00f3d\u0142o zdj\u0119cia: https:\/\/pl.123rf.com\/photo_98730656_problemy-osobiste-portret-nieszcz%C4%99%C5%9Bliwego-przygn%C4%99bionego-m%C5%82odego-m%C4%99%C5%BCczyzny-my%C5%9Bl%C4%85cego-o-swoich.html<\/em><\/p>\n<!-- AddThis Advanced Settings generic via filter on the_content --><!-- AddThis Share Buttons generic via filter on the_content -->","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Syndrom sztokholmski to niebezpieczny stan psychiczny, kt\u00f3ry jest wynikiem trudnych i traumatycznych do\u015bwiadcze\u0144, kt\u00f3rych pi\u0119tno odczuwa si\u0119 latami. Okazuje si\u0119, \u017ce to zjawisko jest obecne r\u00f3wnie\u017c w pracy. Jak si\u0119 uchroni\u0107 przed syndromem sztokholmskim? Co to oznacza i na czym polega relacja kat-ofiara? Jak objawia si\u0119 syndrom sztokholmski? Traumatyczne wydarzenia w \u017cyciu ka\u017cdego cz\u0142owieka mog\u0105 [&hellip;]<!-- AddThis Advanced Settings generic via filter on get_the_excerpt --><!-- AddThis Share Buttons generic via filter on get_the_excerpt --><\/p>\n","protected":false},"author":24,"featured_media":58742,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34054"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/24"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34054"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34054\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58743,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34054\/revisions\/58743"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/58742"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34054"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34054"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34054"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}