{"id":30678,"date":"2021-05-28T16:30:22","date_gmt":"2021-05-28T14:30:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/?p=30678"},"modified":"2026-08-21T19:05:04","modified_gmt":"2026-08-21T17:05:04","slug":"20-czy-bezplatny-staz-jest-legalny-jakie-zasady-obowiazuja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/20-czy-bezplatny-staz-jest-legalny-jakie-zasady-obowiazuja\/","title":{"rendered":"Bezp\u0142atny sta\u017c &#8211; czy jest legalny? Jak to wygl\u0105da w praktyce?"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Spotkali\u015bcie si\u0119 z ofert\u0105 bezp\u0142atnego sta\u017cu i zastanawiacie si\u0119, czy to zgodne z prawem? Ekspert prawny GoWork.pl t\u0142umaczy, jaka jest r\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy bezp\u0142atnym sta\u017cem w prywatnej firmie a tym oferowanym przyk\u0142adowo przez Urz\u0105d Pracy i jak ma si\u0119 do tego kwestia wynagrodzenia.<\/strong><\/p>\n\n\n    <section id=\"gowork-forms-employers\" class=\"gowork-forms-box gowork-forms-box-employers\">\n        <h2 class=\"gowork-forms-title\">Newsletter dla pracodawc\u00f3w<\/h2>\n        <p class=\"gowork-forms-copy\">Zapisz si\u0119, aby otrzymywa\u0107 tre\u015bci przygotowane dla pracodawc\u00f3w!<\/p>\n\n        \n        <form class=\"gowork-forms-form\" method=\"post\" action=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-admin\/admin-post.php\" data-gowork-form-type=\"employers\">\n            <input type=\"hidden\" name=\"action\" value=\"gowork_forms_submit\">\n            <input type=\"hidden\" name=\"form_type\" value=\"employers\">\n            <input type=\"hidden\" name=\"consent_text\" value=\"Wyra\u017cam zgod\u0119 na otrzymywanie informacji handlowych pochodz\u0105cych od GoWork.pl Serwis Pracy sp. z o.o. za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w komunikacji elektronicznej, w tym poczty elektronicznej, oraz na kontakt telefoniczny na podany przeze mnie numer telefonu w celu przedstawienia mi informacji handlowych.\">\n            <input type=\"hidden\" name=\"consent_signature\" value=\"8fe2c8df65f230848a00a2d9f0fc9faf\">\n            <input type=\"hidden\" name=\"gowork_forms_api_success\" value=\"0\">\n            <input type=\"hidden\" name=\"gowork_forms_api_error\" value=\"\">\n                            <input type=\"hidden\" name=\"gRecaptchaResponse\" value=\"\">\n                        <input type=\"hidden\" id=\"gowork_forms_nonce\" name=\"gowork_forms_nonce\" value=\"5ff4947497\" \/><input type=\"hidden\" name=\"_wp_http_referer\" value=\"\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30678\" \/>\n            <div class=\"gowork-forms-hp\" aria-hidden=\"true\">\n                <label for=\"gowork-forms-employers-website\">Strona www<\/label>\n                <input id=\"gowork-forms-employers-website\" type=\"text\" name=\"gowork_website\" value=\"\" tabindex=\"-1\" autocomplete=\"off\">\n            <\/div>\n\n                            <div class=\"gowork-forms-grid\">\n                    <div class=\"gowork-forms-field gowork-forms-field-solo\">\n                        <label for=\"gowork-forms-employers-email\">E-mail *<\/label>\n                        <input id=\"gowork-forms-employers-email\" type=\"email\" name=\"email\" required maxlength=\"190\" autocomplete=\"email\" pattern=\"[^\\s@]+@[^\\s@]+\\.[^\\s@]+\" title=\"Podaj poprawny adres e-mail, np. jan@przyklad.pl\">\n                    <\/div>\n                <\/div>\n            \n            <label class=\"gowork-forms-consent\">\n                <input type=\"checkbox\" name=\"consent\" value=\"1\" required>\n                <span>Wyra\u017cam zgod\u0119 na otrzymywanie informacji handlowych pochodz\u0105cych od GoWork.pl Serwis Pracy sp. z o.o. za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w komunikacji elektronicznej, w tym poczty elektronicznej, oraz na kontakt telefoniczny na podany przeze mnie numer telefonu w celu przedstawienia mi informacji handlowych.<\/span>\n            <\/label>\n\n            <p class=\"gowork-forms-legal\">\n                Administratorem danych jest GoWork.pl Serwis Pracy sp. z o.o. Dane osobowe przetwarzane s\u0105 w celu wysy\u0142ki powiadomie\u0144 na temat wskazanej firmy (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. b) RODO &#8211; zgoda). Zgoda mo\u017ce by\u0107 w dowolnym momencie wycofana. Wycofanie zgody nie wp\u0142ywa na zgodno\u015b\u0107 z prawem przetwarzania, kt\u00f3rego dokonano na podstawie zgody przed jej wycofaniem. Wi\u0119cej informacji na temat przetwarzania danych znajduje si\u0119 w <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/regulamin\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Regulaminie<\/a>.\n            <\/p>\n\n            <button class=\"gowork-forms-submit\" type=\"submit\">Zapisz si\u0119<\/button>\n        <\/form>\n    <\/section>\n    \n\n\n<p>Wielu uczni\u00f3w i kandydat\u00f3w widzi w sta\u017cu dobr\u0105 okazj\u0119 do nauki i zdobycia cennych na <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/35-jak-wyglada-rynek-pracy-w-polsce-analiza\/\">rynku pracy<\/a> umiej\u0119tno\u015bci. W r\u00f3\u017cnych przypadkach pojawiaj\u0105 si\u0119 w tym polu nadu\u017cycia szczeg\u00f3lnie wtedy, gdy sta\u017cysta wykonuje tak\u0105 sam\u0105 prac\u0119, jak osoba zatrudniona. <strong>Jakie s\u0105 zasady stosowania bezp\u0142atnego i p\u0142atnego sta\u017cu?<\/strong><\/p>\n<h2><strong>Czy sta\u017c mo\u017ce by\u0107 bezp\u0142atny?<\/strong><\/h2>\n<p>Jak przepisy prawa pracy reguluj\u0105 kwesti\u0119 wynagrodze\u0144 za sta\u017c? Czy bezp\u0142atny sta\u017c jest legalny? Okazuje si\u0119, \u017ce <strong>wiele zale\u017cy od tego, czy jest to np.<\/strong> <strong>bezp\u0142atny sta\u017c w prywatnej firmie, czy te\u017c taki oferowany osobom bezrobotnym przez Urz\u0105d Pracy.<\/strong><\/p>\n<h3><strong>Jakie rodzaje sta\u017cy rozr\u00f3\u017cniamy?<\/strong><\/h3>\n<p>Wed\u0142ug polskiego prawa pracy sta\u017c niejedno ma imi\u0119 \u2013 a nawet trzy. Rozr\u00f3\u017cniamy bowiem sta\u017ce:<\/p>\n<ul>\n<li>w prywatnych firmach,<\/li>\n<li>uczelniane,<\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/poradnik\/4\/prawo-pracy\/staz-z-urzedu-pracy-czym-jest-zasady-i-wynagrodzenie\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">sta\u017ce z Urz\u0119du Pracy<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>W zale\u017cno\u015bci od tego, o kt\u00f3rym rodzaju sta\u017cu mowa, przepisy inaczej traktuj\u0105 kwesti\u0119 bezp\u0142atnych sta\u017cy.<\/p>\n<hr>\n<p data-pm-slice=\"1 1 []\">Mo\u017ce Ci\u0119 zainteresowa\u0107: <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/staze-dla-mlodych-czyli-nauka-i-doswiadczenie\/\">Sta\u017ce dla m\u0142odych, czyli do\u015bwiadczenie i praca<\/a><\/p>\n<hr>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h2><strong>Sta\u017c bezp\u0142atny: zasady<\/strong><\/h2>\n<p>Kt\u00f3ry rodzaj sta\u017cu musi by\u0107 p\u0142atny wed\u0142ug przepis\u00f3w, a za kt\u00f3ry mo\u017cemy legalnie nie otrzyma\u0107 wynagrodzenia? Poni\u017cej wyja\u015bniamy podstawowe zasady, na jakich si\u0119 to odbywa.<\/p>\n<h3><strong>Bezp\u0142atny sta\u017c w prywatnej firmie \u2013 czy jest legalny?<\/strong><\/h3>\n<p><strong>S\u0105 one dozwolone w przypadku prywatnych firm, o ile zatrudniony bez wynagrodzenia sta\u017cysta nie posiada \u015bci\u015ble okre\u015blonego zakresu obowi\u0105zk\u00f3w.<\/strong> Mo\u017cliwe jest jednak, aby pracodawca zadecydowa\u0142 o przyznaniu pensji za sta\u017c. Nierzadko w takich przypadkach wynagrodzenie jest jednak ni\u017csze, ni\u017c standardowa wyp\u0142ata.<\/p>\n<h3><strong>Bezp\u0142atny sta\u017c studencki \u2013 czy to zgodne z prawem?<\/strong><\/h3>\n<p>Je\u015bli chodzi za\u015b o odbywane przez student\u00f3w sta\u017ce uczelniane lub praktyki studenckie, s\u0105 one bezp\u0142atne, co r\u00f3wnie\u017c jest zgodne z prawem. Dzieje si\u0119 tak dlatego, \u017ce maj\u0105 one stanowi\u0107 form\u0119 przyuczenia do zawodu. Ich celem jest przygotowanie do przysz\u0142ej pracy w zawodzie, a tak\u017ce wyposa\u017cenie studenta w pakiet niezb\u0119dnej wiedzy i konkretnych umiej\u0119tno\u015bci.<\/p>\n<hr>\n<p>DOWIEDZ SI\u0118 WI\u0118CEJ:<a href=\"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/staz-a-praktyki-czym-sie-roznia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"> Sta\u017c a praktyki<\/a> \u2013 czym si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0105?<\/p>\n<hr>\n<h3><strong>Czy sta\u017c z Urz\u0119du Pracy mo\u017ce by\u0107 bezp\u0142atny?<\/strong><\/h3>\n<p>Zupe\u0142nie inaczej przepisy traktuj\u0105 natomiast sta\u017ce z Urz\u0119du Pracy. Oferowane bezrobotnym, maj\u0105 za zadanie aktywizowa\u0107 zawodowo osoby, kt\u00f3rym brak <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/poznaj-5-najistotniejszych-umiejetnosci-zawodowych-ktore-warto-stale-rozwijac\/\">umiej\u0119tno\u015bci<\/a>, aby samodzielnie odnale\u017a\u0107 si\u0119 na rynku pracy.<\/p>\n<p><strong>Sta\u017ce z PUP s\u0105 finansowane nie przez firmy, przyjmuj\u0105ce sta\u017cyst\u00f3w, a Fundusz Pracy i s\u0105 obowi\u0105zkowo p\u0142atne<\/strong>. Wynagrodzenie wyp\u0142aca jednak nie pracodawca, a sam urz\u0105d.<\/p>\n<h2><strong>Bezp\u0142atny sta\u017c \u2013 nadu\u017cycia<\/strong><\/h2>\n<p>Niestety, wielu pracodawc\u00f3w nadu\u017cywa poj\u0119cia \u201ebezp\u0142atnego sta\u017cu\u201e. Pomimo \u017ce sta\u017cy\u015bci maj\u0105 cz\u0119sto wcale nie mniej obowi\u0105zk\u00f3w, ni\u017c regularni pracownicy, za swoj\u0105 prac\u0119 nie otrzymuj\u0105 wynagrodzenia. G\u0142\u00f3wnym argumentem zatrudniaj\u0105cych jest fakt zdobycia cennego do\u015bwiadczenia zawodowego. Nie wszystkich to jednak przekonuje.<\/p>\n<p>Na bezp\u0142atne sta\u017ce studenckie tak\u017ce s\u0142ycha\u0107 liczne narzekania. Pomimo \u017ce <strong>niep\u0142atne zaj\u0119cie ma w przysz\u0142o\u015bci zaowocowa\u0107 lepszymi ofertami pracy, podj\u0119cie si\u0119 go, to zdaniem student\u00f3w \u201edroga przez m\u0119k\u0119\u201d<\/strong>. D\u0142ugie godziny pracy, monotonne zadania i zdecydowanie zbyt ma\u0142a porcja praktycznej wiedzy, nie wp\u0142ywaj\u0105 pozytywnie na dalszy rozw\u00f3j kariery.<\/p>\n<p>\u201eCzasem wr\u0119cz kuriozalnym wymaganiem podczas rekrutacji na bezp\u0142atny sta\u017c jest do\u015bwiadczenie na podobnym stanowisku \u2013 to z pewno\u015bci\u0105 sygna\u0142, aby o taki sta\u017c nie wnioskowa\u0107\u201d \u2013 komentowa\u0142a podobne przypadki dla serwisu Bankomania.pl Anna \u017bubka, wiceprezes Fundacji Wspieramy Wielkich Jutra, prowadz\u0105cej akcj\u0119 zwalczania bezp\u0142atnych sta\u017cy studenckich \u201eNie robi\u0119 tego za darmo\u201d.<\/p>\n<hr>\n<p>Szukasz <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/praca\/szczecin;l\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">pracy w Szczecinie<\/a>? Sprawd\u017a najlepsze oferty na GoWork.pl!<\/p>\n<hr>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h2><strong>Bezp\u0142atny sta\u017c \u2013 obowi\u0105zki pracodawcy<\/strong><\/h2>\n<p>Aby nie da\u0107 si\u0119 wykorzysta\u0107, trzeba zna\u0107 swoje prawa. Dlatego o to, jak dok\u0142adnie wygl\u0105da sytuacja z wynagrodzeniami za sta\u017c, zapytali\u015bmy ekspertk\u0119 prawn\u0105 GoWork.pl. Angelika Kowalczyk w kolejnym odcinku naszego cyklu \u201ePracodawca to (nie) Tw\u00f3j wr\u00f3g\u201d opowie, czy zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cym prawem nieodp\u0142atny sta\u017c jest legalny i pod jakimi warunkami.<\/p>\n<h3><strong>1. Jak prawo reguluje kwesti\u0119 odp\u0142atno\u015bci sta\u017cu w zale\u017cno\u015bci od jego rodzaju? Czy bezp\u0142atny sta\u017c jest legalny?<\/strong><\/h3>\n<p>W skr\u00f3cie sta\u017ce mo\u017cna podzieli\u0107 na:<\/p>\n<ul>\n<li>organizowane przez Urz\u0105d Pracy;<\/li>\n<li>stanowi\u0105ce element zdobywania kwalifikacji zawodowych (sta\u017ce uczniowskie);<\/li>\n<li>organizowane przez \u201eprywatn\u0105\u201d firm\u0119.<\/li>\n<\/ul>\n<p>W zale\u017cno\u015bci od tego, z kt\u00f3rym z nich mamy do czynienia, inaczej b\u0119dzie regulowane to, czy sta\u017c mo\u017ce by\u0107 bezp\u0142atny.<\/p>\n<p>Sta\u017c dla osoby zarejestrowanej w urz\u0119dzie pracy stanowi, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 34 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (dalej: upzirp), nabywanie przez bezrobotnego umiej\u0119tno\u015bci praktycznych do wykonywania pracy przez wykonywanie zada\u0144 w miejscu pracy bez nawi\u0105zania stosunku pracy z pracodawc\u0105.<\/p>\n<p>Sta\u017c z Urz\u0119du Pracy jest zatem dedykowany wy\u0142\u0105cznie osobom bezrobotnym i nie powoduje powstania stosunku pracy. W zwi\u0105zku z tym osoby odbywaj\u0105cej sta\u017c z urz\u0119du pracy nie b\u0119d\u0105 dotyczy\u0142y regulacje zgodne z Kodeksem pracy (ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r.) i to zar\u00f3wno te odnosz\u0105ce si\u0119 do obowi\u0105zk\u00f3w, jak i praw pracownika. Taki sta\u017cysta nie b\u0119dzie mia\u0142 zatem zagwarantowanego np. prawa do urlopu.<\/p>\n<hr>\n<p><strong>PRZECZYTAJ TAK\u017bE:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/poradnik\/4\/zarobki\/ile-zarabia-sie-w-mcdonalds-czy-warto-tam-pracowac\/\">Ile zarabia si\u0119 w McDonald&#8217;s? Czy warto tam pracowa\u0107?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/24-komunikacja-wewnetrzna-w-firmie-co-robic-by-byla-efektywna\/\">Komunikacja wewn\u0119trzna w firmie. Co robi\u0107, by by\u0142a efektywna?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/poradnik\/17\/kariera\/praca-w-biurze-podrozy-zarobki-i-wymagania\/\">Praca w biurze podr\u00f3\u017cy \u2013 zarobki i wymagania<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/poradnik\/4\/kariera\/kucharz-jak-nim-zostac-zarobki-staz-pracy-i-umiejetnosci\/\">Kucharz \u2013 jak nim zosta\u0107? Zarobki, sta\u017c pracy i umiej\u0119tno\u015bci<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<h4><strong>Sta\u017c z Urz\u0119du Pracy \u2013 ile jest p\u0142atny?<\/strong><\/h4>\n<p><strong>Sta\u017c z Urz\u0119du Pracy nie jest sta\u017cem bezp\u0142atnym, bowiem bezrobotnemu odbywaj\u0105cemu taki sta\u017c przys\u0142uguje stypendium<\/strong> (wyp\u0142acane z Funduszu Pracy) w wysoko\u015bci 120 % kwoty zasi\u0142ku dla bezrobotnych (1790,30 z\u0142 na r\u0119k\u0119 od czerwca 2023 roku). Pracodawca, u kt\u00f3rego bezrobotny wykonuje sta\u017c, jest zobowi\u0105zany do udzielenia dni wolnych w wymiarze 2 dni za ka\u017cde 30 dni kalendarzowych na wniosek osoby odbywaj\u0105cej i s\u0105 to dni, za kt\u00f3re przys\u0142uguje stypendium (art. 53f i 53g upzirp).<\/p>\n<p>Dodatkowo zgodnie z art. 54 upzirp, starosta ustala i op\u0142aca sk\u0142adki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe od wyp\u0142aconych stypendi\u00f3w. Bezrobotnemu odbywaj\u0105cemu sta\u017c z urz\u0119du pracy przys\u0142uguje zatem prawo do \u015bwiadcze\u0144 z ubezpieczenia spo\u0142ecznego. Jednocze\u015bnie sta\u017cysta jako osoba bezrobotna nie mo\u017ce uzyskiwa\u0107 dochod\u00f3w wynikaj\u0105cych z pracy na podstawie umowy zlecenia czy umowy o dzie\u0142o.<\/p>\n<p>Mo\u017cna wi\u0119c stwierdzi\u0107, \u017ce sta\u017c z Urz\u0119du Pracy gwarantuje bezrobotnemu prawo do swego rodzaju \u201eurlopu\u201d, za kt\u00f3ry dodatkowo przys\u0142uguje \u201ewynagrodzenie\u201d. <strong>Nie jest wi\u0119c mo\u017cliwe, by bezp\u0142atny sta\u017c z urz\u0119du pracy by\u0142 zgodny z prawem<\/strong>, poniewa\u017c jego odp\u0142atno\u015b\u0107 nie zale\u017cy ani od decyzji podmiotu, u kt\u00f3rego sta\u017c jest wykonywany, ani od decyzji organu administracyjnego, ze wzgl\u0119du na to, \u017ce gwarantuje to po prostu przepis prawny.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/staz-szansa-na-zdobycie-pracy-po-studiach-czy-strata-czasu\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Sta\u017c<\/a> mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c elementem praktycznej nauki zawodu i to, czy b\u0119dzie to sta\u017c bezp\u0142atny, zale\u017cy od konkretnych regulacji.<\/p>\n<p>Przede wszystkim, do kwestii zatrudniania os\u00f3b, kt\u00f3re nie posiadaj\u0105 odpowiednich kwalifikacji zawodowych i chc\u0105 zdoby\u0107 swoje pierwsze do\u015bwiadczenie, odnosi si\u0119 Kodeks pracy. Zgodnie z art. 191, mo\u017cliwe jest zawarcie umowy o prac\u0119 w celu przygotowania zawodowego osoby w wieku 15-18 lat, kt\u00f3ra uko\u0144czy\u0142a o\u015bmioletni\u0105 szko\u0142\u0119 podstawow\u0105. To, co istotne, w tej sytuacji nast\u0119puje podpisanie umowy na czas nieokre\u015blony (art. 194), ale mo\u017cliwe jest jej wypowiedzenie (art. 196).<\/p>\n<p>Umowa o prac\u0119 w celu przygotowania zawodowego powinna okre\u015bla\u0107 nie tylko czas trwania i miejsce nauki zawodu oraz spos\u00f3b dokszta\u0142cania teoretycznego, ale r\u00f3wnie\u017c wysoko\u015b\u0107 wynagrodzenia (art. 195). Widzimy wi\u0119c, \u017ce je\u017celi ju\u017c pracodawca zatrudnia m\u0142odocianego na swego rodzaju \u201esta\u017c\u201d w celu nauki zawodu czy przygotowania zawodowego, to nie mo\u017ce to by\u0107 \u201esta\u017c\u201d bezp\u0142atny.<\/p>\n<p>Zasady i warunki odbywania przygotowania zawodowego oraz zasady wynagradzania m\u0142odocianych w tym okresie okre\u015bla Rozporz\u0105dzenie Rady Ministr\u00f3w z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego m\u0142odocianych i ich wynagradzania.<\/p>\n<p>Zgodnie z tym Rozporz\u0105dzeniem, zawody, w kt\u00f3rych odbywa si\u0119 nauka zawodu oraz czas jej trwania, okre\u015blaj\u0105 przepisy dotycz\u0105ce klasyfikacji zawod\u00f3w szkolnictwa zawodowego. Zatrudnienie m\u0142odocianego odbywaj\u0105cego nauk\u0119 zawodu jest dopuszczalne tylko przy pracach obj\u0119tych programem praktycznej nauki zawodu, a zatem prace, kt\u00f3re b\u0119dzie wykonywa\u0142 m\u0142odociany, musz\u0105 \u015bci\u015ble mie\u015bci\u0107 si\u0119 w programie okre\u015blonym przez szko\u0142\u0119.<\/p>\n<hr>\n<p data-pm-slice=\"1 1 []\">Sprawd\u017a te\u017c: <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/35-czy-staz-wlicza-sie-do-lat-pracy-odpowiadamy\/\">Czy sta\u017c wlicza si\u0119 do lat pracy? Odpowiadamy<\/a><\/p>\n<hr>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h4><strong>Wynagrodzenie za sta\u017c nauki zawodu<\/strong><\/h4>\n<p>W \u00a7 19 Rozporz\u0105dzenia wskazano spos\u00f3b wynagrodzenia za \u201esta\u017c\u201d takiego m\u0142odocianego pobieraj\u0105cego nauk\u0119 zawodu czy przygotowuj\u0105cego si\u0119 do zawodu. I tak, wynagrodzenie to obliczane jest w stosunku procentowym do przeci\u0119tnego miesi\u0119cznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale, obowi\u0105zuj\u0105cego od pierwszego dnia nast\u0119pnego miesi\u0105ca po og\u0142oszeniu przez Prezesa G\u0142\u00f3wnego Urz\u0119du Statystycznego w Dzienniku Urz\u0119dowym Rzeczypospolitej Polskiej \u201eMonitor Polski\u201d.<\/p>\n<h4><strong>Ile wynosi wynagrodzenie za sta\u017c nauki zawodu?<\/strong><\/h4>\n<p>Stosunek procentowy tego wynagrodzenia wynosi:<\/p>\n<ol>\n<li>\n<p>w pierwszym roku nauki \u2013 nie mniej ni\u017c 8% (dotyczy osoby przyuczaj\u0105cej si\u0119 do wykonywania okre\u015blonej pracy oraz osoby pobieraj\u0105cej nauk\u0119 zawodu),<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p>w drugim roku nauki \u2013 nie mniej ni\u017c 9% (dotyczy osoby pobieraj\u0105cej nauk\u0119 zawodu),<\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p>w trzecim roku nauki \u2013 nie mniej ni\u017c 10% (osoby pobieraj\u0105cej nauk\u0119 zawodu).<\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>Uczniowie technikum i bran\u017cowej szko\u0142y I stopnia, kt\u00f3rzy nie s\u0105 pracownikami m\u0142odocianymi w \u015bwietle przepis\u00f3w wskazanych powy\u017cej, celem u\u0142atwienia uzyskiwania do\u015bwiadczenia i nabywania umiej\u0119tno\u015bci praktycznych niezb\u0119dnych do wykonywania pracy w zawodzie, mog\u0105 w okresie nauki odbywa\u0107 tzw. \u201esta\u017c uczniowski\u201d w rzeczywistych warunkach pracy na zasadach okre\u015blonych w art. 121a ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. \u2013 Prawo o\u015bwiatowe (dalej: upo).<\/p>\n<h4><strong>Umowa o sta\u017c bezp\u0142atny \u2013 kiedy jest legalna?<\/strong><\/h4>\n<p>Taki sta\u017c odbywa si\u0119 na podstawie umowy o sta\u017c uczniowski, mo\u017ce go wykonywa\u0107 r\u00f3wnie\u017c osoba niepe\u0142noletnia, a przyjmuj\u0105cym na sta\u017c mo\u017ce by\u0107 zar\u00f3wno osoba fizyczna, osoba prawna, jak i jednostka nieposiadaj\u0105ca osobowo\u015bci prawnej.<\/p>\n<p>To, co istotne, mo\u017ce to by\u0107 sta\u017c bezp\u0142atny. Powy\u017csza ustawa wskazuje bowiem, \u017ce ucze\u0144 odbywaj\u0105cy sta\u017c uczniowski otrzymuje miesi\u0119czne \u015bwiadczenie pieni\u0119\u017cne, chyba \u017ce strony umowy o sta\u017c uczniowski postanowi\u0105, \u017ce sta\u017c jest odbywany nieodp\u0142atnie. <strong>To od stron umowy zale\u017ce\u0107 wi\u0119c b\u0119dzie, czy sta\u017c b\u0119dzie bezp\u0142atny, czy te\u017c nie<\/strong>. Wysoko\u015b\u0107 miesi\u0119cznego \u015bwiadczenia pieni\u0119\u017cnego za sta\u017c nie mo\u017ce przekracza\u0107 wysoko\u015bci <a href=\"https:\/\/www.gowork.pl\/poradnik\/3\/zarobki\/placa-minimalna-2021-brutto-netto-miesieczna-i-za-godzine-pracy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">minimalnego wynagrodzenia za prac\u0119.<\/a><\/p>\n<p>W przypadku zatem sta\u017cu stanowi\u0105cego przyk\u0142adowo obowi\u0105zkow\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 kszta\u0142cenia w ramach studi\u00f3w mo\u017ce to by\u0107 zar\u00f3wno sta\u017c bezp\u0142atny, jak i p\u0142atny.<\/p>\n<p>Og\u00f3lne zasady odbywania praktyki absolwenckiej, potocznie nazywanej sta\u017cem, okre\u015bla ustawa z dnia 17 lipca 2009 r. o praktykach absolwenckich (dalej: upa). Zgodnie z tym aktem, podmiotem przyjmuj\u0105cym na praktyk\u0119 absolwenck\u0105 mo\u017ce by\u0107 osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka nieposiadaj\u0105ca osobowo\u015bci prawnej \u2013 m\u00f3wimy zatem o sta\u017cu organizowanym przez \u201eprywatn\u0105 firm\u0119\u201d.<\/p>\n<p>Na taki sta\u017c absolwencki mo\u017ce zosta\u0107 przyj\u0119ta osoba, kt\u00f3ra uko\u0144czy\u0142a co najmniej gimnazjum lub o\u015bmioletni\u0105 szko\u0142\u0119 podstawow\u0105 i w dniu rozpocz\u0119cia praktyki nie uko\u0144czy\u0142a 30. roku \u017cycia (art. 2 upa). Taka praktyka, zgodnie z art. 3 upa, mo\u017ce by\u0107 zar\u00f3wno odp\u0142atna, jak i nieodp\u0142atna.<\/p>\n<p>O nielegalnym bezp\u0142atnym sta\u017cu nie ma wi\u0119c w takim przypadku mowy. Ewentualne wynagrodzenie (dok\u0142adniej: \u015bwiadczenie pieni\u0119\u017cne) nie mo\u017ce przekracza\u0107 dwukrotnej wysoko\u015bci minimalnego wynagrodzenia za prac\u0119. Istotne jest to, \u017ce umowa taka nie mo\u017ce by\u0107 zawarta na okres d\u0142u\u017cszy ni\u017c 3 miesi\u0105ce (art. 5 ust 4 upa).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h3><strong>2. Jakie konsekwencje prawne czekaj\u0105 pracodawc\u0119, kt\u00f3ry zatrudnia w ramach bezp\u0142atnego sta\u017cu, cho\u0107 nie powinien? Gdzie zg\u0142asza\u0107 podobne przypadki?<\/strong><\/h3>\n<p>W przypadku sta\u017cu z urz\u0119du pracy \u201ewynagrodzenie\u201d (stypendium) wyp\u0142acane jest z Funduszu Pracy przez Urz\u0105d Pracy, a zatem kwestia braku wynagrodzenia za sta\u017c nie dotyczy \u201epracodawcy\u201d, tj. podmiotu, u kt\u00f3rego bezrobotny ten sta\u017c odbywa.<\/p>\n<p>W przypadku osoby zatrudniaj\u0105cej m\u0142odocianego w celu przygotowania zawodowego lub nauki zawodu kwestia wynagrodzenia zosta\u0142a jasno okre\u015blona przepisami Kodeksu pracy. W przypadku, <strong>gdy taki podmiot zatrudnia m\u0142odocianego nieodp\u0142atnie, to gro\u017c\u0105 mu konsekwencje takie jak pracodawcy zatrudniaj\u0105cemu \u201ezwyk\u0142ego\u201d pracownika, kt\u00f3remu nie wyp\u0142aca wynagrodzenia<\/strong>. Tak\u0105 sytuacj\u0119 mo\u017cna zg\u0142osi\u0107 nie tylko Pa\u0144stwowej Inspekcji Pracy (dalej: PIP), ale r\u00f3wnie\u017c Policji.<\/p>\n<p>Wspomniany wy\u017cej sta\u017c uczniowski, jak r\u00f3wnie\u017c praktyki absolwenckie (sta\u017c absolwencki) mo\u017ce by\u0107 sta\u017cem bezp\u0142atnym, jak r\u00f3wnie\u017c odp\u0142atnym, co zale\u017cne jest od woli stron. Je\u017celi strony w umowie postanowi\u0105, \u017ce b\u0119dzie to sta\u017c odp\u0142atny, a podmiot przyjmuj\u0105cy nie b\u0119dzie wywi\u0105zywa\u0142 si\u0119 z tego warunku, to w takiej sprawie mo\u017cna wyst\u0105pi\u0107 do s\u0105du cywilnego. Z regu\u0142y bezp\u0142atne praktyki s\u0105 cz\u0119sto stosowane przez pracodawc\u00f3w ze wzgl\u0119du na mniejsze koszty.<\/p>\n<p>Nie mo\u017cna jednak stwierdzi\u0107, \u017ce z mocy prawa taka praktyka powinna by\u0107 odp\u0142atna, a bezp\u0142atny sta\u017c jest nielegalny.<\/p>\n<p>W powy\u017cszych regulacjach nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na kwesti\u0119 ustalonego wieku sta\u017cyst\u00f3w. Mo\u017ce zdarzy\u0107 si\u0119, \u017ce b\u0119dziemy mieli do czynienia z nielegalnym sta\u017cem w momencie, gdy umowa zostanie zawarta z osob\u0105 powy\u017cej okre\u015blonego wieku, jak r\u00f3wnie\u017c w\u00f3wczas, gdy taki sta\u017c nie b\u0119dzie odbywa\u0142 si\u0119, og\u00f3lnie m\u00f3wi\u0105c, w celu zdobycia niezb\u0119dnych kwalifikacji do wykonywania okre\u015blonego zawodu, tj. w\u00f3wczas, gdy obowi\u0105zki sta\u017cysty b\u0119d\u0105 odpowiada\u0142y posiadanym przez niego kwalifikacjom.<\/p>\n<p>W takich sytuacjach mo\u017cna ocenia\u0107, czy z osob\u0105 wykonuj\u0105c\u0105 sta\u017c powinna raczej zosta\u0107 zawarta umowa o prac\u0119 (chyba \u017ce mowa o nieodp\u0142atnym \u015bwiadczeniu pracy b\u0105d\u017a wolontariacie). W sprawach, w kt\u00f3rych istnieje podejrzenie, \u017ce cechy \u0142\u0105cz\u0105cego strony stosunku wskazuj\u0105 na stosunek pracy, a co za tym idzie, powinna zosta\u0107 zawarta umowa o prac\u0119, najlepiej zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 o pomoc do PIP-u.<\/p>\n<p>Na podstawie powy\u017cszego widzimy wi\u0119c wyra\u017anie, \u017ce ostatecznie to, czy mamy do czynienia z nielegalnym bezp\u0142atnym sta\u017cem, czy te\u017c nie, zale\u017ca\u0142o b\u0119dzie od indywidualnych okoliczno\u015bci i sposobu ukszta\u0142towania \u0142\u0105cz\u0105cego strony stosunku.<\/p>\n<h2 data-pm-slice=\"1 1 []\">Jak prawid\u0142owo zdefiniowa\u0107 sta\u017c i rol\u0119 organizatora sta\u017cu?<\/h2>\n<p>Cho\u0107 w j\u0119zyku potocznym s\u0142owo \u201esta\u017c\u201d funkcjonuje bardzo szeroko, zdefiniowanie sta\u017cu w spos\u00f3b precyzyjny ma ogromne znaczenie zar\u00f3wno dla osoby odbywaj\u0105cej sta\u017c, jak i dla firmy, kt\u00f3ra j\u0105 przyjmuje. Sta\u017c co do zasady powinien by\u0107 form\u0105 przygotowania do pracy, a nie zamaskowanym etatem. Oznacza to, \u017ce w centrum powinno znale\u017a\u0107 si\u0119 zdobywanie praktycznych umiej\u0119tno\u015bci oraz stopniowe wprowadzanie w realne obowi\u0105zki, a nie natychmiastowe \u201ewrzucenie na g\u0142\u0119bok\u0105 wod\u0119\u201d z pe\u0142n\u0105 odpowiedzialno\u015bci\u0105 jak u regularnego pracownika. Ju\u017c na etapie zawierania umowy warto, aby obie strony jasno wiedzia\u0142y, jaki jest cel sta\u017cu: poznanie bran\u017cy, nauka obs\u0142ugi konkretnych narz\u0119dzi, rozw\u00f3j kompetencji mi\u0119kkich czy przygotowanie do p\u00f3\u017aniejszego zatrudnienia.<\/p>\n<p>Kluczow\u0105 rol\u0119 odgrywa tutaj organizator sta\u017cu. <strong>To on odpowiada za przygotowanie programu, wyznaczenie opiekuna, zapewnienie stanowiska pracy oraz stworzenie warunk\u00f3w, w kt\u00f3rych sta\u017cysta mo\u017ce zdobywa\u0107 wiedz\u0119 teoretyczn\u0105 i jednocze\u015bnie przek\u0142ada\u0107 j\u0105 na praktyk\u0119.<\/strong> Od dobrego organizatora zale\u017cy, czy sta\u017c b\u0119dzie faktyczn\u0105 inwestycj\u0105 w przysz\u0142ego pracownika, czy jedynie sposobem na \u201e\u0142atwe r\u0119ce do pracy\u201d. W dobrze zaplanowanym sta\u017cu jasno okre\u015bla si\u0119 zakres czynno\u015bci, spos\u00f3b przekazywania zada\u0144, cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 feedbacku oraz kryteria oceny post\u0119p\u00f3w.<\/p>\n<p>Nie mo\u017cna te\u017c zapomina\u0107 o roli pa\u0144stwa \u2013 wytyczne i rekomendacje opracowywane przez ministerstwo pracy oraz inne instytucje publiczne wyznaczaj\u0105 standardy, kt\u00f3re powinny chroni\u0107 osoby wchodz\u0105ce na rynek. Warto wi\u0119c, aby m\u0142odzi ludzie \u2013 ju\u017c w trakcie nauki \u2013 wiedzieli, czego mog\u0105 oczekiwa\u0107 od sta\u017cu: nauki, wsparcia bardziej do\u015bwiadczonych pracownik\u00f3w, dost\u0119pu do realnych projekt\u00f3w, ale te\u017c poszanowania ich praw. Przejrzyste zdefiniowanie sta\u017cu i roli organizatora zmniejsza ryzyko nadu\u017cy\u0107 i sprawia, \u017ce ta forma wsp\u00f3\u0142pracy rzeczywi\u015bcie spe\u0142nia swoj\u0105 funkcj\u0119 edukacyjno-zawodow\u0105.<\/p>\n<hr>\n<h2>Co powinno dzia\u0107 si\u0119 po zako\u0144czeniu sta\u017cu i jak unika\u0107 pu\u0142apki \u201eniskich stawek\u201d?<\/h2>\n<p>Dobrze zaplanowany sta\u017c nie ko\u0144czy si\u0119 w momencie wyj\u015bcia sta\u017cysty z biura ostatniego dnia. Wa\u017cne jest, co dzieje si\u0119 po zako\u0144czeniu sta\u017cu. W idealnym scenariuszu organizacja przeprowadza rozmow\u0119 podsumowuj\u0105c\u0105, podczas kt\u00f3rej omawia si\u0119 zdobyte praktycznych umiej\u0119tno\u015bci, mocne strony, obszary do rozwoju oraz realne perspektywy dalszej wsp\u00f3\u0142pracy. Dla sta\u017cysty to szansa, by dowiedzie\u0107 si\u0119, jak jest postrzegany przez zesp\u00f3\u0142 i czego jeszcze brakuje, aby wej\u015b\u0107 na wy\u017cszy poziom zawodowy. Dla pracodawcy \u2013 moment, by zdecydowa\u0107, czy chce zainwestowa\u0107 w t\u0119 osob\u0119 d\u0142ugofalowo. Coraz wi\u0119cej firm wprowadza formalne \u015bcie\u017cki \u201esta\u017c \u2192 umowa\u201d i jasno komunikuje, jakie kryteria trzeba spe\u0142ni\u0107, by po okresie sta\u017cowym otrzyma\u0107 ofert\u0119 pracy.<\/p>\n<p>Jednym z najwi\u0119kszych problem\u00f3w na rynku jest jednak utrwalanie niskie stawki pod pozorem \u201edalszego zdobywania do\u015bwiadczenia\u201d. Zdarza si\u0119, \u017ce sta\u017cysta, zamiast awansowa\u0107 na etat z adekwatnym wynagrodzeniem, jest kierowany na kolejne bezp\u0142atne lub symbolicznie p\u0142atne \u201epraktyki\u201d. <strong>Szczeg\u00f3lnie niebezpieczne jest to w sytuacji, gdy wykonuje zadania identyczne jak do\u015bwiadczonych pracownik\u00f3w, ale nie otrzymuje odpowiedniego wynagrodzenia ani stabilnej formy zatrudnienia.<\/strong> W takim wypadku warto wr\u00f3ci\u0107 do podstaw \u2013 po co jest sta\u017c i jak\u0105 rol\u0119 ma pe\u0142ni\u0107 w karierze. Je\u015bli po kilku miesi\u0105cach osoba zna ju\u017c narz\u0119dzia, procesy i samodzielnie realizuje powierzone obowi\u0105zki, dalsze utrzymywanie statusu \u201esta\u017cysty\u201d bywa po prostu form\u0105 obej\u015bcia standard\u00f3w rynku pracy.<\/p>\n<p>Dlatego tak wa\u017cne jest, aby m\u0142odzi ludzie ju\u017c w trakcie nauki potrafili oceni\u0107, czy oferta sta\u017cu jest rozs\u0105dn\u0105 inwestycj\u0105 w ich przysz\u0142o\u015b\u0107, czy raczej pr\u00f3b\u0105 wykorzystania ich czasu i energii.<strong> Pomaga w tym jasna komunikacja na etapie rekrutacji: pytania o scenariusz po zako\u0144czeniu sta\u017cu, mo\u017cliwe formy zatrudnienia, wide\u0142ki p\u0142acowe oraz por\u00f3wnanie, jak sytuacja wygl\u0105da u innych pracodawc\u00f3w w bran\u017cy.<\/strong> \u015awiadomy sta\u017cysta to kto\u015b, kto nie boi si\u0119 pyta\u0107, negocjowa\u0107 i szuka\u0107 ofert, w kt\u00f3rych sta\u017c faktycznie prowadzi do rozwoju, a nie do kolejnych miesi\u0119cy pracy za niskie stawki.<\/p>\n<h2 data-pm-slice=\"1 1 []\"><strong>Czy mo\u017cna odbywa\u0107 bezp\u0142atny sta\u017c za granic\u0105?<\/strong><\/h2>\n<p>Nie tylko w Polsce, ale i w wielu innych krajach sta\u017ce s\u0105 popularnym sposobem zdobywania do\u015bwiadczenia zawodowego. Jednak warunki odbywania sta\u017cu r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 w zale\u017cno\u015bci od przepis\u00f3w obowi\u0105zuj\u0105cych w danym kraju. W niekt\u00f3rych pa\u0144stwach Unii Europejskiej bezp\u0142atne sta\u017ce s\u0105 regulowane przepisami o ochronie pracownik\u00f3w, kt\u00f3re nak\u0142adaj\u0105 na pracodawc\u0119 obowi\u0105zek zapewnienia przynajmniej minimalnego wynagrodzenia. W Stanach Zjednoczonych, zgodnie z przepisami Fair Labor Standards Act (FLSA), sta\u017cysta musi otrzymywa\u0107 wynagrodzenie, je\u015bli wykonuje obowi\u0105zki podobne do tych, kt\u00f3re pe\u0142ni regularny pracownik.<\/p>\n<p>Je\u015bli planujesz sta\u017c za granic\u0105, warto dok\u0142adnie sprawdzi\u0107, czy nie narusza on lokalnych regulacji dotycz\u0105cych wynagrodzenia oraz jakie warunki powinien spe\u0142nia\u0107 pracodawca, by by\u0142 zgodny z prawem.<\/p>\n<h2>Czy mo\u017cna ubiega\u0107 si\u0119 o dofinansowanie na sta\u017c?<\/h2>\n<p>Wiele instytucji, zar\u00f3wno pa\u0144stwowych, jak i prywatnych, oferuje dofinansowanie na sta\u017ce i praktyki zawodowe. W Polsce sta\u017ce organizowane przez urz\u0119dy pracy mog\u0105 by\u0107 finansowane ze \u015brodk\u00f3w publicznych, a uczestnicy otrzymuj\u0105 stypendium sta\u017cowe. Ponadto istniej\u0105 r\u00f3\u017cne programy wsparcia dla m\u0142odych os\u00f3b, takie jak Erasmus+, kt\u00f3ry pokrywa koszty sta\u017cu za granic\u0105.<\/p>\n<p>Niekt\u00f3re organizacje non-profit oraz fundacje pomagaj\u0105 w finansowaniu koszt\u00f3w zwi\u0105zanych z podr\u00f3\u017c\u0105, zakwaterowaniem i utrzymaniem w czasie sta\u017cu. Warto poszuka\u0107 takich program\u00f3w, poniewa\u017c pozwalaj\u0105 one zdoby\u0107 do\u015bwiadczenie bez konieczno\u015bci ponoszenia koszt\u00f3w.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o zdj\u0119cia: https:\/\/pl.123rf.com\/photo_97657304_przyjazny-zesp%C3%B3%C5%82-copywriter%C3%B3w-w-miejscu-pracy-w-nowoczesnym-biurze.html<\/p>\n<!-- AddThis Advanced Settings generic via filter on the_content --><!-- AddThis Share Buttons generic via filter on the_content -->","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Czy bezp\u0142atny sta\u017c jest legalny? Jakie s\u0105 zasady przyznawania sta\u017cu z urz\u0119du pracy i w prywatnej firmie? Co o tym m\u00f3wi\u0105 przepisy zawarte w Kodeksie pracy?<!-- AddThis Advanced Settings generic via filter on get_the_excerpt --><!-- AddThis Share Buttons generic via filter on get_the_excerpt --><\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":58656,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[9],"tags":[3618],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30678"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30678"}],"version-history":[{"count":25,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30678\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":68723,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30678\/revisions\/68723"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/58656"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30678"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30678"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30678"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}